Ιεροκλής Μιχαηλίδης: Η αξιοκρατία θέλει δημοκρατία που να λειτουργεί - Karfitsa.gr
Συνεντεύξεις

Ιεροκλής Μιχαηλίδης: Η αξιοκρατία θέλει δημοκρατία που να λειτουργεί

Την Τετάρτη 26 και την Πέμπτη 27 Ιουνίου ο Ιεροκλής Μιχαηλίδης και ο Γεράσιμος Σκιαδαρέσης παίζουν… Τάβλι στο Θέατρο Κήπου. ΤΟ ΤΑΒΛΙ είναι ένα έργο που έγραψε ο Δημήτρης Κεχαΐδης  το 1972.  Μια σάτιρα χαρακτήρων επίκαιρη σαν να γράφτηκε χθες.  Σε σκηνοθεσία Λευτέρη Γιοβανίδη,  το ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. Κοζάνης συστήνει αυτό το καλοκαίρι το έργο σε όλη την Ελλάδα και ο Ιεροκλής Μιχαηλίδης μιλάει γι’ αυτό (και για άλλα) στην «Κ».

Συνέντευξη στον ΠΟΛΥ ΜΑΥΡΟΠΟΥΛΟ

Πώς αποφασίσατε να ανεβάσετε ένα έργο του οποίου το σενάριο είναι τόσο παλιό;  Ο Δημήτρης Κεχαΐδης το έγραψε το 1972. 

Πρόκειται για ένα έργο από τα σημαντικότερα της μεταπολεμικής νεοελληνικής δραματουργίας.  Εμβληματικό το έργο, εμβληματικός κι ο Κεχαΐδης.  Ένα έργο που δεν είναι καθόλου παλιό γιατί για το θέμα το οποίο πραγματεύεται είναι σαν να μην πέρασε ούτε μια μέρα από τη μέρα που γράφτηκε.  Έχουμε την ανατομία… το ψυχολογικό προφίλ του νεοέλληνα.   Πράγμα το οποίο μέχρι σήμερα νομίζω ότι δεν έχει αλλάξει δραματικά.  Είναι ένα εξαιρετικά ενδιαφέρον κείμενο αριστοτεχνικά γραμμένο γιατί βρίσκεται ανάμεσα στην κωμωδία και στην πικρία.  Το είχαμε συζητήσει να το ανεβάσουμε κάποια στιγμή το χειμώνα αλλά η ιδέα του Λευτέρη Γιοβανίδη, του σκηνοθέτη, που είναι και ο καλλιτεχνικός διευθυντής του ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ Κοζάνης, να παιχτεί το καλοκαίρι με εξέπληξε λίγο, αλλά όταν το ξανασκέφτηκα το βρήκα καλή ιδέα. Γιατί είναι και λίγο κόντρα σε όλες τις καλοκαιρινές επιλογές για περιοδείες … όλες αυτές τις υπερπαραγωγές. Πάμε μ’ ένα καθαρόαιμο ατμοσφαιρικό έργο για το καλοκαίρι.  Αν και εμένα με γοητεύει και κάτι άλλο.  Ότι αυτό μπορεί να παιχτεί, αν το κατορθώσουμε, και σε μικρότερους χώρους όπου δεν ανεβαίνουν εύκολα θεατρικές παραστάσεις επειδή είναι ευέλικτο το έργο.  Δηλαδή να μπορέσουμε να παίξουμε άγονη γραμμή, στα νησιά… αυτή είναι η φιλοδοξία.  Φέτος ίσως δεν το κατορθώσουμε, αλλά αν πάει καλά θα το συντηρήσουμε να πάμε και σε μικρότερα μέρη.

Εσείς δεν είστε υπέρ των καλοκαιρινών περιοδειών…

Καθόλου.

Το πήρατε απόφαση λόγω του έργου…

Εν μέρει λόγω του έργου, γιατί μου αρέσει πάρα πολύ το κείμενο.  Κι επειδή ξεφεύγει από την λογική των άλλων παραγωγών, που μου φαίνονται εξοντωτικές.  Εγώ άλλωστε, δεν είμαι τύπος ταξιδιωτικός.   Δεν μου αρέσουν οι μετακινήσεις.  (Γέλια)  Φέτος είπα να κάνω την υπέρβασή μου επειδή μου αρέσει πάρα πολύ το κείμενο.

Αν κατάλαβα καλά, αποφασίσατε για το έργο πρώτα εσείς με τον Λευτέρη Γιοβανίδη και μετά ψάξατε να βρείτε τον δεύτερο ηθοποιό.

Έγινε σχεδόν ταυτόχρονα.  Όταν μου είπε ο σκηνοθέτης για αυτό το έργο.. του είπα ότι ήδη το είχα συζητήσει για κάποιο χειμώνα ένα μήνα πριν με τον Σπύρο τον Παπαδόπουλο.  Όταν μου είπε ότι εκείνος σκεφτόταν τον Γεράσιμο Σκιαδαρέση, του είπα πάρε τηλέφωνο και όταν απάντησε θετικά ξεκινήσαμε με ενθουσιασμό.

Πώς γίνεται ένα έργο που γράφτηκε το 1972 να είναι τόσο τραγικά επίκαιρο;

Δεν παύει να έχει άμεση σχέση με την καθημερινότητά μας.  Και τα εξωτερικά του στοιχεία έμειναν ίδια…. Μεσημέρι με πολύ ζέστη, μόλις έχουν ξυπνήσει και παίζουν ένα τάβλι.. Μια κλασσική ελληνική μέρα σε μια κλασσική ελληνική αυλή… Αλλά και το άλλο,  το βαθύτερο  επίπεδο του έργου που είναι η νοοτροπία του νεοέλληνα, ένα στοιχείο που , όπως λένε, μας οδήγησε κι αυτό στην κρίση.  Η λογική «δεν θέλω να κάνω πολλά πράγματα… θέλω με τη θεωρία της ήσσονος προσπάθειας να βρω έναν τρόπο με μια κομπίνα να τα κονομήσω και να γίνω μεγάλος».  Βλέπεις να έχουμε ξεφύγει καθόλου απ’ αυτό ως κοινωνία;

Δεν είναι απογοητευτικό ότι η mentalite του μέσου Έλληνα είναι κολλημένη εδώ και τόσες δεκαετίες;

Βλέποντάς το στο θέατρο μπορεί να είναι και παρηγορητικό, αλλά κι ένας τρόπος συνειδητοποίησης.  Στο σημείο αυτό ο Κεχαΐδης έχει κάνει σπουδαία δουλειά.  Γιατί αν λειτουργήσει ως καθρέφτης αυτό μπορεί να έχει πολύ ενδιαφέρον.  Πέρα από το ψυχαγωγικό του κομμάτι, είναι ένα έργο αριστοτεχνικά γραμμένο και τα κωμικά του στοιχεία είναι εξαιρετικά, ποιοτικά αλλά και η δραματική του πλευρά είναι επίσης ενδιαφέρουσα.  Γιατί πέρα από την απόλαυση που μπορεί να χαρίζει έχει κι ένα επίπεδο ήπιου ψυχολογικού προβληματισμού.

Το έργο είναι σάτιρα χαρακτήρων, αλλά πόσο ευθύνεται και το πολιτικό προσωπικό γι’ αυτά τα κολλήματα της Ελληνικής κοινωνίας;

Αυτό είναι μια άλλη, τεράστια κουβέντα.  Θα μπούμε σ’ ένα φαύλο κύκλο ερωτηματικών.  Αν φταίει η ηγεσία που δεν κατόρθωσε να συνεγείρει τον κόσμο και να τον πάει ένα βήμα παρακάτω  κι έπαιξε με τα χαμηλότερα ένστικτά του και με τα αντανακλαστικά του και τον εξαγόρασε  και διατήρησε όλη την πελατειακή σχέση… Ή αν αυτός ο λαός έχει μεγαλύτερη  ευθύνη γιατί εκλέγει ηγέτες οι οποίοι λαϊκίζουν και οι οποίοι τον οδηγούν σ’ αυτόν τον εύκολο δρόμο της εξαγοράς και του τάζουν ότι θα του δώσουν τα περισσότερα με την ελάχιστη προσπάθεια.   Αυτό είναι διαχρονικά επίκαιρο ανεξάρτητα από το έργο. Είναι ένα πράγμα που δεν μας προβλημάτισε όλα αυτά τα χρόνια.  Κατά καιρούς ακροθιγώς  ασχολούμαστε με αυτό,  αλλά νομίζω ότι είναι βασικό κομμάτι μιας μεγάλης κουβέντας που πρέπει να κάνουμε για το πώς θα γίνουμε ένα κράτος το οποίο θα έχει εύρυθμη λειτουργία και θα έχει κυρίως αξιοκρατία.  Γιατί ένας πολύ μεγάλος νομικός, που έφυγε τελευταία από κοντά μας, ο Σταύρος Τσακυράκης έχει πει ένα απλό, αλλά βαθύτατα σοφό απόφθεγμα:  ότι «η αξιοκρατία είναι η βάση της δημοκρατίας».  Όλα αυτά που συζητάμε για το πελατειακό κράτος,  για το ίδιον όφελος, την ιδιοτέλεια, για τις εξαγορές… είναι η απόλυτη καταστρατήγηση της αξιοκρατίας.  Την οποία όλοι επικαλούνται, βέβαια, αλλά γενικώς και αορίστως.   Η αξιοκρατία έχει πολύ συγκεκριμένα χαρακτηριστικά.  Θέλει δημοκρατία που να λειτουργεί γιατί η δημοκρατία προϋποθέτει την αξιοκρατία, την ισονομία, τις ίσες ευκαιρίες για όλους τους πολίτες.

Άγαμοι Θύται… Άγαμοι μια φορά… άγαμοι για πάντα; Τι είναι αυτό που σας κάνει όλους να γυρνάτε στον τόπο του εγκλήματος;

Δεν γίνεται διαφορετικά.  Αυτό είναι ένα πράγμα που μας έχει καθορίσει.  Όχι μόνο την καλλιτεχνική μας ύπαρξη, αλλά και την ιδιωτική.   Είναι βασικό συστατικό της ζωής μου… Σκέφτομαι, βέβαια ότι κάποια στιγμή πρέπει να κλείσει τον κύκλο του, αλλά είναι ένα ιδιαίτερο κομμάτι πολύ σημαντικό.

Νομίζω ότι κάπου ανάμεσα σε θέατρο, παραστάσεις, τηλεόραση, κινηματογράφο νιώθετε την ανάγκη να εκφράσετε κάποια πράγματα και οι Άγαμοι Θύται είναι το μέσον.

Έτσι… έτσι.. Σωστό είναι αυτό.  Κάποια στιγμή επειδή επέβαλα τις μεγάλες παύσεις και την επιστροφή μετά από μεγάλες απουσίες στην αρχή διαμαρτύρονταν όλοι.  Μετά ο τρόπος που βρήκαμε ήταν να ανοίξουμε προς καινούριους συνεργάτες.  Δηλαδή από την πρώτη μέρα μέχρι τώρα κάθε χρόνο υπάρχουν πάντα καινούριοι άνθρωποι οι οποίο μπολιάζουν το σχήμα.  Έτσι υπάρχει πάντα και η φυσική ανανέωση και αισίως του χρόνου μ’ αυτό τον τρόπο κλείνουμε  και τα τριάντα χρόνια… Αν πηγαίναμε σύμφωνα με τις επιταγές της αγοράς, γιατί οι Άγαμοι έχουν πάντα μεγάλη δημοφιλία, ανταποκρίνεται ο κόσμος … και αν γινόταν για μας αυτοσκοπός και παίζαμε κάθε χρόνο, αφού γεμίζουν οι αίθουσες, κάποια στιγμή θα είχε εκφυλιστεί.   Εμένα ο φόβος μου από την πρώτη μέρα που ξεκινήσαμε μέχρι τώρα, επειδή ήμουν και υπεύθυνος γι’ αυτό, ήταν αυτό το πράγμα να μην εκφυλιστεί και να μην γίνει σκιά του εαυτού του.   Μέχρι στιγμής πήγε καλά… Ελπίζω και οι επόμενες εμφανίσεις… Σκεφτόμουν φέτος να κάνουμε μια μεγάλη παραγωγή για το φθινόπωρο, αλλά για κάποιο λόγο, διαισθητικά έκανα πίσω.  Είπα να το αφήσουμε για άλλο ένα εξάμηνο.  Θα ήθελα να παίξουμε πια στα τριάντα χρόνια μ’ ένα best of που θα το ονομάσουμε «Best Ωχ».

Το αξιοθαύμαστο με τους Άγαμους Θύτες είναι ότι δεν μπήκατε ποτέ στον πειρασμό να κάνετε «εύκολη σάτιρα».  Αγγίζετε πράγματα της επικαιρότητας, αλλά μ’ ένα πολύ ιδιαίτερο χιούμορ που δεν ευτελίζεται.

Σ’ ευχαριστώ που το αναγνωρίζεις, αλλά είσαι από τους λίγους .. Κάποιοι ίσως αυτό το θεωρούν και κάποιο είδος αδυναμίας.   Ήταν ένα σχήμα για το οποίο κάθε χρόνο δεχόμουν από προτάσεις έως πιέσεις να παιχτεί στην τηλεόραση, να κάνουμε παραπάνω παραστάσεις, να το εκλαϊκεύσουμε ακόμη περισσότερο …. Νομίζω ότι μόνο η αυστηρότητα μπόρεσε και μας κράτησε.  Να έχει μια άλλη αισθητική και μια άλλη ισορροπία.  Αυτό, βέβαια, έχει δύο όψεις.  Από τη μια συντηρεί ένα επίπεδο όπως αντιλαμβάνομαι εγώ, τελείως υποκειμενικά, από την άλλη, όμως, σε πάει και λίγο πίσω.  Για σκέψου χωρίς να παίζει στα media,  στα social media ή στην τηλεόραση …Γίνεται ένα πράγμα το οποίο πάει λίγο «στη ζούλα».  Αλλά στη ζούλα ξεκίνησαν οι Άγαμοι και το ότι παίζουν λίγο περιθωριακά, παρ’ όλη τη μεγάλη προσέλευση του κόσμου, όταν δεν παίζεις στα ΜΜΕ, στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ή στην τηλεόραση παραμένεις ένα περίεργο, πιο περιθωριακό πράγμα.

ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Σχολιάστε

Polls

Sorry, there are no polls available at the moment.




 

 

ΚΛΙΚ ΚΑΙ ΔΙΑΒΑΖΕΙΣ

Κάντε κλικ στο εξώφυλλο και διαβάστε την τελευταία έκδοση της Εφημερίδας «Καρφίτσα» σε μορφή PDF

NEWSLETTER

Focus-On

Εφημερίδες

Διαβάστε όλες τις εφημερίδες online

ΑΡΧΕΙΟ