Λ.Κονιόρδου: Τα έργα του πολιτισμού κινδυνεύουν από τους κανόνες της αγοράς, την νοοτροπία της γρήγορης επιτυχίας και των likes - Karfitsa.gr
Συνεντεύξεις

Λ.Κονιόρδου: Τα έργα του πολιτισμού κινδυνεύουν από τους κανόνες της αγοράς, την νοοτροπία της γρήγορης επιτυχίας και των likes

Ένα από τα πιο σπουδαία κείμενα του Φ.Ντοστογιέφσκι, ερμηνεύει επί σκηνής η Λυδία Κονιόρδου. Πιο συγκεκριμένα, η ηθοποιός γίνεται ο Μέγας Ιεροεξεταστής. Λίγο πριν βρεθεί στη Θεσσαλονίκη και στο θέατρο Αμαλία, όπου και θα ανέβει η παράσταση, η κα Κονιόρδου μίλησε στην Karfitsa τόσο για το έργο και τα ερωτήματα που θέτει ο μεγάλος Ρώσος συγγραφέας, όσο και για την θητεία της ως υπουργός Πολιτισμού όσα ξεχωρίζει. Μάλιστα, ένα εξ αυτών είναι όπως μας λέει η λύση που δόθηκε από τις υπηρεσίες του ΥΠΠΟΑ με έγκριση από το ΚΑΣ για τα μοναδικά αρχαιολογικά ευρήματα, έτσι ώστε να παραμείνουν  κατά χώραν στο έργο του Μετρό της Θεσσαλονίκης και της παράλληλης  λειτουργίας του έργου πιο νωρίς. ”Μακάρι να μην αλλάξει αυτός ο σχεδιασμός. Θα είναι ένας πλούτος καθημερινός για τους Θεσσαλονικείς και για τους επισκέπτες. Αλλιώς φοβάμαι ότι θα αρχίσουν νέες καθυστερήσεις, και το γνωστό ελληνικό ράβε- ξήλωνε”.

Συνέντευξη στη Φιλίππα Βλαστού

 

Γιατί επιλέξατε να συμμετέχετε σε αυτή την παράσταση;

Ο Ντοστογιέφσκι είναι ένα από τα μεγάλα ελεύθερα πνεύματα της παγκόσμιας λογοτεχνίας. Γνώρισα πολύ νωρίς αυτόν τον συγγραφέα από την Ρωσίδα γιαγιά μου. Όταν πριν από τέσσερα χρονιά μου πρότεινε το συγκεκριμένο κείμενο ο Κωνσταντίνος Χατζής με ενδιέφερε πολύ, αλλά δεν ήμουν ακόμα έτοιμη για αυτό. Τώρα αισθάνομαι ότι ήρθε η ώρα να συμβάλλω στο να ακουστεί και να συζητηθεί αυτός ο προφητικός για την εποχή μας και συγκλονιστικά επίκαιρος λόγος.

Ο Ντοστογιέφσκι εκφράζει ερωτήματα που τον τυραννούν: ποια είναι τα όρια της ανθρώπινης ελευθερίας, της βούλησης και της πίστης, αλλά και της διαφθοράς. Ποια είναι δική σας θέση πάνω σε αυτά;

Ο Ντοστογιέφσκι, όπως και κάθε σημαντικός ποιητής του λόγου, εκθέτει τα ερωτήματα, δεν μας λέει τι να σκεφτόμαστε, όμως μας κινητοποιεί την συνείδηση μας, σε μια παγκόσμια εποχή που χειραγωγεί και αποκοιμίζει. Τα ερωτήματα με απασχολούν κι έμενα, κι ο τρόπος που τα αντιπαραθέτει ο συγγραφέας με εκφράζουν απολυτά. Για τον Ντοστογιέφσκι ο Χριστός θέλησε να κάνει τον άνθρωπο ελεύθερο, στην επιλογή του και στην πίστη του, όμως το ιερατείο ” διόρθωσε”, αλλοίωσε τον λόγο Του, και υπέταξε τον άνθρωπο κατακτώντας την συνείδηση της μεγάλης πλειοψηφίας και έχοντας τον έλεγχο της τροφής. Βλέπουμε σήμερα στο παγκοσμιοποιημένο πλέον παγκόσμιο οικονομικό και τεχνολογικό ιερατείο να συνεχίζει την προσπάθεια υποταγής του ανθρώπου. Βλέπουμε να επιδιώκει “την πορφύρα του Καίσαρα “και την επίγεια κυριαρχία, όχι πια με το φόβητρο της ιεράς εξέτασης αλλά με το φόβο της ανεργίας, της πείνας, του πολέμου, της προσφυγιάς. Οι κοινωνίες όλο και περισσότερο καταθέτουν μόνες τους την ελευθερία τους, για λίγο ψωμί που ποτέ δεν φτάνει για όλους και μια ψευδαίσθηση ασφάλειας με τίμημα την ανοχή στην παγκόσμια άνοδο του αυταρχισμού της εξουσίας.

Ποιο είναι κατά την γνώμη σας το μεγαλύτερο πρόβλημα στον χώρο του θεάτρου, στην Ελλάδα;

Δεν θα το έλεγα πρόβλημα. Το ελληνικό θέατρο, όχι ξεκομμένο από τις παγκόσμιες τάσεις, ψάχνει τη νέα γλώσσα για να εκφράσει τις συγκλονιστικές μετατοπίσεις που συντελούνται στον πολιτισμό, σε μια εποχή που τρέχει ιλιγγιωδώς. Δεν υπάρχει χρόνος για εμβάθυνση, για στοχασμό, για ρίσκο και πραγματικό πειραματισμό. Τα έργα του πολιτισμού κινδυνεύουν από τους κανόνες της αγοράς, την νοοτροπία της γρήγορης επιτυχίας και των likes και μετατρέπουν τη δημιουργία και τους δημιουργούς σε “προϊόντα ” μιας χρήσης, ερήμην τους. Είναι πολύ δύσκολο να αντισταθείς στις σειρήνες  και να μην καταλήξεις ερημίτης. Η παγίδευση είναι πιο επικίνδυνη για τους νέους που τώρα διαμορφώνονται και δεν έχουν γνωρίσει πως αλλιώς θα μπορούσαν να είναι τα πράγματα.

Στην Ελλάδα αυτή η παράμετρος μαζί με την εργασιακή ανασφάλεια λόγω κρίσης,  την συμπλεγματική σχέση που έχουμε με την μνήμη και το έργο των παλιών μαστόρων, και τα κενά στην καλλιτεχνική εκπαίδευση συνιστούν το ιδιαίτερο δικό μας φορτίο που πρέπει με τόλμη και ειλικρίνεια να αντιμετωπίσουμε όλοι μαζί, σε ένα δημιουργικό καλλιτεχνικό διάλογο.

Η κρίση έφερε κάτι θετικό στο θέατρο;

Και ναι και όχι. Ναι ως προς το ξεσκαρτάρισμα του περιττού και την τάση για ένωση των καλλιτεχνικών δυνάμεων, αλλά αρνητικό ως προς την έλλειψη χρόνου για αναζήτηση και το κυριολεκτικό αλάλιασμα των καλλιτεχνών από την ανασφάλεια για την ανθρώπινη επιβίωση τους.

Ποια πράγματα που καταφέρατε, κατά την διάρκεια της θητείας σας ως υπουργός Πολιτισμού, ξεχωρίζετε;

Προσπάθησα να στηρίξω το θέατρο και τον χορό με την επαναφορά των επιχορηγήσεων, και την εξασφάλιση του κωδικού για το θέατρο, αίτημα δεκαετιών, που προσφέρει μια ασφάλεια σε βάθος χρόνου σε συνάρτηση με τον προϋπολογισμό του κράτους.

Στηρίξαμε τα δυο κρατικά θέατρα, ιδιαίτερα το ΚΘΒΕ, ώστε να λειτουργήσουν απαλλαγμένα από την μέγγενη του παλιού χρέους, και να προσφέρουν δουλειά σε περισσότερους ηθοποιούς.

Διαμορφώσαμε την νέα Προγραμματική Σύμβαση των ΔΗΠΕΘΕ, που πιστεύω ότι συμβάλλει στην εξυγίανση αυτού του σημαντικού θεσμού χωρίς τραυματικούς κραδασμούς. Ήδη έχει υπογραφεί από όλα τα ΔΗΠΕΘΕ και είναι σε λειτουργία από όσο ξέρω.

Ακόμα στηρίχτηκε με δίκαιο τρόπο η δημιουργία σε όλες τις  περιφέρειες με εξασφάλιση τόσο οικονομική όσο και σε επίπεδο υποδομής προσπαθειών που έχουν παρουσιάσει σημαντικό έργο.

Πέρασε χωρίς αντιδράσεις ο νόμος για τα Πνευματικά Δικαιώματα των δημιουργών, ένα άκρως συγκρουσιακό θέμα με μια καταρρέουσα ΑΕΠΙ. Εξασφαλίστηκε βήμα βήμα με λεπτούς χειρισμούς η επόμενη μέρα και τώρα οι δημιουργοί είναι έτοιμοι να ιδρύσουν τον δικό τους φορέα διαχείρισης , όπως σε όλη την Ευρώπη, και να πάρουν τα συμφέροντα τους στα χέρια τους.

Ενώθηκαν επιτελούς  με νόμο τα μουσεία σύγχρονης τέχνης της Θεσσαλονίκης.

Δόθηκε ιδανική λύση από τις υπηρεσίες του ΥΠΠΟΑ  με έγκριση από το ΚΑΣ για τα μοναδικά αρχαιολογικά ευρήματα , έτσι ώστε να παραμείνουν  κατά χώραν στο έργο του Μετρό της Θεσσαλονίκης και της παράλληλης  λειτουργίας του έργου πιο νωρίς. Μακάρι να μην αλλάξει αυτός ο σχεδιασμός. Θα είναι ένας πλούτος καθημερινός για τους Θεσσαλονικείς και για τους επισκέπτες. Αλλιώς φοβάμαι ότι θα αρχίσουν νέες καθυστερήσεις, και το γνωστό ελληνικό ράβε- ξήλωνε.

Έγινε πολλή δουλειά στην εργασιακή εξασφάλιση πολλών κατηγοριών εργαζόμενων στο ΥΠΠΟ, και συμπλήρωση του αριθμού των απαραίτητων ειδικοτήτων με πολύ κόπο και υπομονή, σε δύσκολες δημοσιονομικά εποχές.

Εφαρμόστηκε επιτελούς το ηλεκτρονικό εισιτήριο σε εμβληματικούς αρχαιολογικούς χώρους.

Επανήλθε η ενιαία τιμή του βιβλίου που χαιρετίστηκε από εκδότες και βιβλιοπώλες.

Υπήρξε επανενεργοποίηση του έργου στην Εθνική Πινακοθήκη με την στήριξη της δωρεάς του Ιδρύματος Σταύρος Νιάρχος, όπως και στο ΕΜΣΤ.

Υπήρξε σοβαρή προσπάθεια εξωστρέφειας τόσο στην πολιτιστική μας κληρονομιά όσο και στο νεότερο πολιτισμό με την καλλιέργεια διεθνών σχέσεων και ανταλλαγών με αφιερωματικά έτη με την Ρωσία και την Κίνα, όπως και στενή συνεργασία με την Ιταλική πρεσβεία για το πρόγραμμα tempo forte, στην Ελλάδα και στην Ιταλία με προώθηση καλλιτεχνών σε ιταλικά φεστιβάλ και θέατρα.

Οι εποπτευόμενοι και οι συνεργαζόμενοι φορείς , η Λυρική, το Μέγαρο Μουσικής,το Ελλ. Φεστιβάλ, Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης οι ορχήστρες, η ΚΣΟΤ, η Ταινιοθήκη, μπήκαν σε μια φάση ειρηνικής και εύρυθμης, δημιουργικής λειτουργίας, με οικονομική ενίσχυση και στήριξη, με τις πόρτες του υπουργείου να είναι πάντα ανοικτές για όποιο θέμα προέκυπτε, κι αυτό το γνωρίζουν όλοι.

Ιδρύσαμε το Δίκτυο Αρχαίου Δράματος σε έξι πόλεις και αντίστοιχους φορείς σε αρχαιολογικούς χώρους : Κρατικό Θέατρο στη Θεσσαλονίκη , Λύκειο Επιδαύρου απο το Ελλ Φεστιβάλ, Δελφοί με το  Εθνικό Θέατρο ,Δωδώνη και Φίλιπποι με  τα ΔΗΛΕΘΕ Ιωαννίνων και Καβάλας αντίστοιχα, όπως και η Ελευσίνα με το Αττικό Σχολείο. Το Ευπαλίνειο Όρυγμα άνοιξε για τους επισκέπτες συμβάλλοντας στην οικονομία της Σάμου. Αυτά και άλλα πολλά.

Για μένα όμως το αγαπημένο έργο-σύμβολο της ένωσης των δυνάμεων για το κάλο του τόπου επετεύχθη με την αποκατάσταση του Γεφυριού της Πλάκας που βαίνει στην ολοκλήρωση του. Η χαρά μου γι΄ αυτό είναι μεγάλη.

Έμεινε κάτι που δεν προλάβατε να ολοκληρώσετε;

Η διακαής μου επιθυμία ήταν να υπάρξει αναμόρφωση της καλλιτεχνικής παιδείας και η εύρεση λύσης για το τραύμα της έλλειψης διαβάθμισης και αναγνώρισης των σπουδών όταν ανωτατοποιήθηκαν τα ΤΕΙ.

Καταφέραμε την ισοβάθμιση των πτυχίων, καθώς και την συμμετοχή των ΑΜΕΑ, και τον εξορθολογισμό των εισαγωγικών εξετάσεων των δραματικών σχολών.

Όμως η μεγάλη εκπαιδευτική μεταρρύθμιση των ωδείων, δραματικών σχολών , σχολών χορού και κινηματογράφου, που πρέπει να μπουν στον 21 αιώνα, να συνδεθούν όλες οι βαθμίδες μεταξύ τους, να ανανεωθούν οι σπουδές για τις σύγχρονες απαιτήσεις ενώ ξεκίνησε με ομάδες εργασίας και με διαβουλεύσεις δεν προχώρησε, γιατί είναι ένα μεγάλο και σύνθετο έργο που απαιτεί συνεργασία μεταξύ των συναφών υπουργείων, συνέχεια και συναίνεση, γιατί δεν φτάνει η θητεία ενός υπουργού για να ολοκληρωθεί ομαλά χωρίς αναταραχή. Για αυτό κάποιες  σπουδές ορίζονται ακόμα από βασιλικό διάταγμα του 1953! Και έτσι οι καλλιτεχνικές σπουδές έχουν αφεθεί στο εκάστοτε φιλότιμο, χωρίς την απαραίτητη στήριξη της πολιτείας. Αυτό με λυπεί ιδιαίτερα. Για μένα το πιο σημαντικό στον πολιτισμό σήμερα  είναι η Παιδεία από το δημοτικό μέχρι το Πανεπιστήμιο και τις επαγγελματικές σχόλες.

*Ο Μέγας Ιεροεξεταστής, στο θέατρο Αμαλία, 25-28 Νοεμβρίου

Σχολιάστε

ΚΛΙΚ ΚΑΙ ΔΙΑΒΑΖΕΙΣ

Κάντε κλικ στο εξώφυλλο και διαβάστε ΔΩΡΕΑΝ την τελευταία έκδοση της Εφημερίδας «Καρφίτσα»

Polls

Sorry, there are no polls available at the moment.

 

 

NEWSLETTER

Focus-On

Εφημερίδες

Διαβάστε όλες τις εφημερίδες online

ΑΡΧΕΙΟ