Ο Κορονοϊός, η τεχνολογία των data και το GDPR - Karfitsa.gr
Άρθρα Τεχνολογία

Ο Κορονοϊός, η τεχνολογία των data και το GDPR

Data warping into safe box - 3D Rendering

Σε καθημερινή βάση ακούμε για την σωτήρια διαφορά που μπορεί να έχει μια αριθμητική αύξηση των κρουσμάτων του κορονοϊού σε σχέση με την εκθετική. Για μοντέλα πρόβλεψης της εξέλιξης των κρουσμάτων αλλά και για καινούργιες τεχνολογίες οι οποίες με την βοήθεια των δεδομένων μπορούν να βοηθήσουν την κοινωνία να αφήσει γρηγορότερα πίσω της την πανδημία.

Του Παναγιώτη Τζαμτζή*

Είναι άλλη μια κατάσταση η οποία φέρνει στο προσκήνιο την δύναμη των δεδομένων και τις αμέτρητες δυνατότητες που προσφέρουν. Μόλις 2 χρόνια μετά το ερχομό του GDPR (του γενικού κανονισμού προστασίας προσωπικών δεδομένων της ΕΕ) και την ταχύτατη εμφάνιση πρωτοποριακών ψηφιακών υπηρεσιών στην Ελλάδα (π.χ. forma.gov.gr, ehealth.gov.gr), πρέπει να αναλογιστούμε σε ποιες περιπτώσεις η ανάλυση των διαθέσιμων δεδομένων λειτουργεί με σωστό τρόπο.

Η επιστήμη της ανάλυσης των δεδομένων δεν είναι καινούργια, αλλά τα τελευταία χρόνια με τις τεχνολογικές εξελίξεις (γρήγορη και συνεχής διασύνδεση στο διαδίκτυο, πλήθος ψηφιακών υπηρεσιών αλλά και την εξέλιξη του υπολογιστικού νέφους – cloud computing) έχει βρει πλέον αμέτρητες εφαρμογές. Είναι ξεκάθαρο ότι θα μας απασχολεί πιο συχνά στο μέλλον, αφού ήδη καθημερινά βλέπουμε παραδείγματα που αποδεικνύουν τις δυνατότητες της. Με αρκετά δεδομένα και τους κατάλληλους ανθρώπους μπορείς να δώσεις την δυνατότητα σε ένα αμάξι να οδηγεί από μόνο του, να προβλέψεις τον τρόπο εξάπλωσης μια πανδημίας, να μάθεις πόσο χρόνο θα σου πάρει αύριο να πας στο γραφείο ή ακόμα και να ανακαλύψεις καινούργια φάρμακα. Ένα τόσο δυνατό εργαλείο όμως μπορεί να χρησιμοποιηθεί και με λάθος τρόπο, όπως για παράδειγμα να χειραγωγήσει το ευρύτερο κοινωνικό σύνολο με προσωποποιημένες διαφημίσεις ή να προβλέψει και να διαμορφώσει συμπεριφορές με την διασπορά ψευδών ειδήσεων. Σημαίνει όμως αυτό ότι πρέπει να φοβόμαστε την εξάπλωση των μεγάλων δεδομένων (big data);

Όπως με όλες τις μεγάλες τεχνολογικές εξελίξεις είναι απαραίτητο να υπάρχουν κανόνες. Πριν από 100 περίπου χρόνια, όταν εμφανίστηκαν στην αγορά τα πρώτα αυτοκίνητα, δεν υπήρχαν δρόμοι ταχείας κυκλοφορίας, ζώνες ασφαλείας, κώδικας οδικής κυκλοφορίας και θέσεις πάρκινγκ. Αν σήμερα επικρατούσε η ίδια κατάσταση θα είχαμε ένα πολύ σοβαρό πρόβλημα και τα αυτοκίνητα αντί για ένα αναπόσπαστο τεχνολογικό επίτευγμα της καθημερινότητας μας, θα είχαν μετατραπεί σε καθημερινό κίνδυνο. Σήμερα και με αφορμή τα μέτρα που παίρνουν οι κυβερνήσεις σε όλο τον κόσμο, είναι αναγκαίο να μπουν αυστηρότερα όρια και στη χρήση των δεδομένων.

Σε περιόδους κρίσης, όπως αυτή της εξάπλωσης του κορονοϊού, ακούγεται πολύ χρήσιμο να υπάρχουν αυτοματοποιημένοι μηχανισμοί που θα μπορούν να αντιληφθούν πιθανούς φορείς, να εντοπίσουν γρήγορα όσους είχαν επαφή με επιβεβαιωμένο φορέα ή θέτουν σε κίνδυνο το κοινωνικό σύνολο με το να μην τηρούν τα μέτρα κοινωνικής αποστασιοποίησης. Στην Σιγκαπούρη, χρησιμοποιήθηκε για πρώτη φορά μια εφαρμογή κινητών τηλεφώνων η οποία επέτρεψε στις αρχές να εντοπίσουν αυτόματα, όσους είχαν έρθει σε επαφή με έναν φορέα του κορονοϊού, κατά την διάρκεια επώασης του (σύστημα bluetrace). Όμως η ιστορία έχει δείξει ότι αυστηρά μέτρα που έχουν εφαρμοστεί για καλό σκοπό κάτω από ειδικές περιπτώσεις, υπάρχει κίνδυνος να συνεχίσουν εφαρμόζονται και όταν επιστρέψει η ζωή στους κανονικούς ρυθμούς. Ο κίνδυνος είναι ακόμα μεγαλύτερος όταν μιλάμε για προσωπικά δεδομένα που έχουν σχέση με την υγεία.

Ένα σημαντικό ερώτημα που πρέπει να απαντήσουμε όταν μιλάμε για χρήση των προσωπικών δεδομένων, είναι τα όρια μεταξύ της ιδιωτικότητας των πολιτών και της ασφάλειας του γενικότερου κοινωνικού συνόλου. Πότε είναι θεμιτό να θυσιαστεί η ιδιωτικότητα στο βωμό της ανάλυσης δεδομένων, για την προστασία του γενικότερου κοινωνικού συνόλου;

Ας σκεφτούμε την πορεία που είχε ο κορονοϊός σε παγκόσμιο επίπεδο. Θα δούμε ότι η Κίνα παρόλο που είναι πυκνοκατοικημένη και ήταν η πρώτη χώρα που επλήγει, άρα έπλεε και σε αχαρτογράφητα νερά, είχε πολύ μικρότερο αριθμό θυμάτων σε σχέση με άλλες χώρες. Η κατάσταση στην Ιταλία και την Ισπανία είναι πολύ χειρότερη σήμερα. Μήπως έπαιξε ρόλο το ολοκληρωτικό καθεστώς της Κίνας που δεν επιτρέπει σε περιόδους κρίσης την ατομική ανεύθυνη συμπεριφορά που μπορεί να δημιουργήσει κινδύνους για το κοινωνικό σύνολο; Υπάρχουν όμως και παραδείγματα χωρών όπως η Ν. Κορέα και η Ταϊβάν, οι οποίες δεν βασίστηκαν σε αυστηρά μέτρα ή παρεμβατικές αναλύσεις δεδομένων για τον περιορισμό των κρουσμάτων, αλλά σε σωστή πληροφόρηση και εκπαίδευση των πολιτών τους.

Σαν Έλληνες και σαν μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης πρέπει να νιώθουμε πολύ τυχεροί που είμαστε κομμάτι μιας κοινότητας κρατών η οποία δίνει τεράστιο βάρος στην προστασία των προσωπικών δεδομένων και πρωτοπορεί σε παγκόσμιο επίπεδο. Στο μέλλον θα συνεχίσουμε να βλέπουμε χρήσεις της ανάλυσης των δεδομένων που θα μας βάλουν σε σκέψεις, αλλά το σίγουρο είναι ότι όλοι μας πρέπει να αρχίσουμε να εκπαιδευόμαστε με την έννοια των δεδομένων και της δύναμης που έχουν. Όπως και με τα αυτοκίνητα, ακόμα και αν δεν οδηγούμε, είναι αυτονόητο ότι όλοι μας γνωρίζουμε τον τρόπο που μπορούμε να κινηθούμε με ασφάλεια ανάμεσα τους, έτσι πρέπει όλοι να μάθουμε με ποιον τρόπο μπορούμε να προστατεύουμε και την ιδιωτικότητα των προσωπικών δεδομένων μας.

*Ο Παναγιώτης Τζαμτζής είναι σύμβουλος υλοποίησης συστημάτων ανάλυσης δεδομένων

Σχολιάστε

ΚΛΙΚ ΚΑΙ ΔΙΑΒΑΖΕΙΣ

Κάντε κλικ στο εξώφυλλο και διαβάστε ΔΩΡΕΑΝ την τελευταία έκδοση της Εφημερίδας «Καρφίτσα»

Polls

Sorry, there are no polls available at the moment.

STAY CONNECTED

NEWSLETTER

Focus-On

Εφημερίδες

Διαβάστε όλες τις εφημερίδες online

ΑΡΧΕΙΟ