Του Γιώργου Βασιλειάδη*
Το δημοσκοπικό κλίμα παραμένει ασταθές για την κυβέρνηση, με μια διάχυτη δυσπιστία να αποτυπώνεται σε μεγάλο μέρος της κοινωνίας. Τα μέτρα που ανακοίνωσε ο πρωθυπουργός στη ΔΕΘ στοχεύουν κυρίως στους νέους και τις οικογένειες – το πιο κρίσιμο target group της κοινωνίας, όπου χτίζεται η μελλοντική κοινωνική συνοχή.
Οι ελαφρύνσεις στους φορολογικούς συντελεστές, τα κίνητρα για τη νέα γενιά και η ενίσχυση της περιφέρειας κινούνται προς τη σωστή κατεύθυνση. Ωστόσο, οι επιχειρηματίες και η μικρομεσαία τάξη εξακολουθούν να σηκώνουν δυσανάλογο βάρος, με αποτέλεσμα τα συγκεκριμένα μέτρα να φαντάζουν περισσότερο μακροπρόθεσμες παρεμβάσεις παρά άμεσες λύσεις στα τρέχοντα προβλήματα.
Δεν μπορεί να αμφισβητηθεί ότι οι συνολικές πολιτικές της κυβέρνησης του Κυριάκου Μητσοτάκη, έχουν τοποθετήσει τη χώρα σε σταθερές «ράγες» θετικού δημοσιονομικού πλεονάσματος. Σήμερα, μόνο με σημαντικά λάθη θα μπορούσε η Ελλάδα να εκτροχιαστεί από αυτή την πορεία. Γι’ αυτό και είναι κατανοητή η μετριοπαθής στάση της κυβέρνησης: οι εξαγγελίες δεν φέρνουν την εικόνα μιας πολιτικής «έκρηξης», αλλά ενός συνετού βηματισμού.
Πολλοί θα ανέμεναν ένα game changer μέτρο, όπως η καθολική κατάργηση του ΕΝΦΙΑ, που θα είχε σαρωτική απήχηση στην κοινωνία. Ωστόσο, μια τέτοια επιλογή θα άφηνε τα δημόσια ταμεία «ταπί», ακυρώνοντας την προσπάθεια δημοσιονομικής εξυγίανσης. Αντίθετα, ένα μέτρο που θα μπορούσε να είναι και φιλελεύθερο και δημοσιονομικά διαχειρίσιμο είναι η μείωση του ΦΠΑ στα βασικά προϊόντα. Ένα τέτοιο βήμα θα έδινε ουσιαστική ανάσα στην καθημερινότητα, αγγίζοντας άμεσα όλους τους πολίτες, χωρίς να απειλεί τη μακροοικονομική σταθερότητα.
Η ευρωπαϊκή νομοθεσία – για την οποία ρωτήθηκε και ο πρωθυπουργός στη συνέντευξη Τύπου της ΔΕΘ, χωρίς να δώσει καμία απάντηση – δίνει στα κράτη-μέλη τη δυνατότητα να εφαρμόζουν μειωμένους ή ακόμη και μηδενικούς συντελεστές σε βασικά αγαθά, όπως τα τρόφιμα, τα φάρμακα και τα προϊόντα ιατρικής χρήσης. Αυτό σημαίνει ότι η ελληνική κυβέρνηση έχει το περιθώριο να αξιοποιήσει τη μείωση του ΦΠΑ ως εργαλείο κοινωνικής πολιτικής, χωρίς να παραβιάζει το ευρωπαϊκό πλαίσιο. Κάτι τέτοιο, ωστόσο, δεν αποτελεί υποχρέωση αλλά επιλογή.
Συνοψίζοντας, τα μέτρα που ανακοινώθηκαν στη ΔΕΘ είναι μεν θετικά και κινούνται στη λογική της σταθερότητας και της υπευθυνότητας, αλλά από μόνα τους δεν αρκούν για να αλλάξουν το κλίμα στην κοινωνία. Για να δοθεί το ουσιαστικό μήνυμα ότι η κυβέρνηση ακούει την αγωνία των πολιτών απέναντι στην ακρίβεια, θα χρειαζόταν μια πιο τολμηρή πρωτοβουλία. Μέχρι τότε, η αντιπολίτευση θα συνεχίσει να καταγγέλλει «ανεπαρκείς παροχές», χωρίς όμως να προτείνει ένα ρεαλιστικό εναλλακτικό σχέδιο.
- Ο Γιώργος Βασιλειάδης είναι Μηχανικός χωροταξίας και ανάπτυξης, αναλυτής δεδομένων Interview
