Το ενδιαφέρον του Τζάρεντ Κούσνερ, γαμπρού του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, για την αλβανική Ριβιέρα ξεκίνησε πριν από μερικά χρόνια, όταν επισκέφθηκε την περιοχή μαζί με την Ιβάνκα Τραμπ κατά τη διάρκεια διακοπών στη Μεσόγειο. Σύμφωνα με δημοσιεύματα, η φυσική ομορφιά των ακτών της νότιας Αλβανίας και η περιορισμένη μέχρι σήμερα τουριστική ανάπτυξη της περιοχής αποτέλεσαν βασικούς λόγους για την επενδυτική του απόφαση.
Η νήσος Σάζαν αποτέλεσε την αρχή
Στο επίκεντρο του σχεδιασμού βρίσκεται το νησί Σάζαν, μια περιοχή με ιδιαίτερη ιστορική και στρατηγική σημασία, η οποία για δεκαετίες λειτουργούσε ως στρατιωτική βάση. Η αλβανική κυβέρνηση έδωσε το 2024 το «πράσινο φως» για την αξιοποίησή του μέσω του καθεστώτος των στρατηγικών επενδύσεων, εγκρίνοντας σχέδιο που συνδέεται με εταιρεία του περιβάλλοντος Κούσνερ ύψους περίπου 1,4 δισ. ευρώ.
Σύμφωνα με τα έως τώρα σχέδια, η ανάπτυξη προβλέπει ξενοδοχειακές μονάδες υψηλών προδιαγραφών, ιδιωτικές κατοικίες, μαρίνα, εστιατόρια και υποδομές αναψυχής, ενώ μέρος των υφιστάμενων στρατιωτικών εγκαταστάσεων εξετάζεται να αξιοποιηθεί και να ενταχθεί στη νέα τουριστική ταυτότητα της περιοχής.
Το ολοκληρωμένο σχέδιο επενδύσεων… περιέχει και άλλα
Ωστόσο το Σάζαν δεν φαίνεται να αποτελεί τη μοναδική επένδυση. Διεθνή μέσα ενημέρωσης συνδέουν το έργο με ένα ευρύτερο πλάνο ανάπτυξης κατά μήκος της νότιας αλβανικής ακτογραμμής, το οποίο περιλαμβάνει και την περιοχή του Ζβέρνετς κοντά στη λιμνοθάλασσα Νάρτα. Σε αρκετές αναλύσεις γίνεται λόγος για ένα συνολικό επενδυτικό σχέδιο πολλών δισεκατομμυρίων ευρώ που φιλοδοξεί να δημιουργήσει έναν νέο τουριστικό προορισμό υψηλού επιπέδου στην Αδριατική και το Ιόνιο.
Η αλβανική κυβέρνηση παρουσιάζει τα σχέδια αυτά ως σημαντική ευκαιρία οικονομικής ανάπτυξης. Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία που συνοδεύουν τις εγκρίσεις των επενδύσεων, οι νέες τουριστικές εγκαταστάσεις εκτιμάται ότι θα δημιουργήσουν περίπου 1.000 θέσεις εργασίας, ενώ στόχος είναι η προσέλκυση επισκεπτών υψηλού εισοδήματος και η ενίσχυση της διεθνούς παρουσίας της χώρας στον τομέα του τουρισμού.
Η Αλβανία έχει Ριβιέρα και βρίσκεται στο νότο της
Η Αλβανία άλλωστε καταγράφει τα τελευταία χρόνια εντυπωσιακή άνοδο στις αφίξεις ξένων επισκεπτών και επιχειρεί να μετακινηθεί από το μοντέλο του μαζικού και χαμηλού κόστους τουρισμού προς πιο ποιοτικές μορφές ανάπτυξης. Η περιοχή της νότιας Ριβιέρας θεωρείται από τα σημαντικότερα «χαρτιά» αυτής της στρατηγικής.
Οι αντιδράσεις και οι αιτίες τους
Παράλληλα όμως, τα σχέδια συνοδεύονται από έντονο δημόσιο διάλογο. Περιβαλλοντικές οργανώσεις, τοπικοί φορείς και κάτοικοι εκφράζουν ανησυχίες για τις επιπτώσεις σε προστατευόμενα οικοσυστήματα και ζητούν μεγαλύτερη διαφάνεια γύρω από τις αδειοδοτήσεις και τους όρους ανάπτυξης. Ορισμένες από τις περιοχές που περιλαμβάνονται στον σχεδιασμό θεωρούνται ιδιαίτερα ευαίσθητες περιβαλλοντικά και φιλοξενούν σπάνια είδη χλωρίδας και πανίδας.
Μακέτα για την επένδυση στη λιμνοθάλασσα Νάρτα
Το βέβαιο είναι ότι η αλβανική Ριβιέρα βρίσκεται πλέον στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος διεθνών επενδυτών. Είτε τα σχέδια υλοποιηθούν ακριβώς όπως έχουν παρουσιαστεί είτε τροποποιηθούν στην πορεία, η παρουσία του Τζάρεντ Κούσνερ και των συνεργατών του έχει ήδη μετατρέψει την περιοχή σε ένα από τα πιο πολυσυζητημένα επενδυτικά μέτωπα της Νοτιοανατολικής Ευρώπης.
