Το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών προωθεί νομοθετική ρύθμιση που στοχεύει στην ουσιαστική ελάφρυνση χιλιάδων δανειοληπτών με ενεργές ρυθμίσεις του νόμου 3869/2010, διασφαλίζοντας την ενιαία και πλήρη εφαρμογή της πρόσφατης απόφασης της Ολομέλειας του Αρείου Πάγου.
Με τη νέα διάταξη, η κυβέρνηση προχωρά στην καθολική υιοθέτηση της δικαστικής απόφασης και προβλέπει αναδρομικές ελαφρύνσεις για τους οφειλέτες. Παράλληλα, θεσπίζονται χαμηλότερες μηνιαίες δόσεις, μειωμένο συνολικό βάρος αποπληρωμής και ταχύτερη εξόφληση, ενώ καθιερώνεται δικαιότερη κατανομή του κόστους μεταξύ τραπεζών και Δημοσίου.
Η ρύθμιση δεν περιορίζεται σε απλή συμμόρφωση με την απόφαση του Αρείου Πάγου, αλλά επιδιώκει μια πιο ολοκληρωμένη λύση για τους πολίτες, εξαλείφοντας ασάφειες και διασφαλίζοντας ενιαία εφαρμογή των κανόνων.
Παράλληλα, διευκρινίζεται ο τρόπος υπολογισμού των τόκων στις ρυθμίσεις για την προστασία της κύριας κατοικίας: οι τόκοι θα υπολογίζονται πάνω στη μηνιαία δόση που έχει οριστεί δικαστικά και μόνο για το διάστημα μεταξύ δύο πληρωμών, και όχι επί του συνολικού κεφαλαίου της οφειλής. Η αλλαγή αυτή οδηγεί σε αισθητή μείωση της μηνιαίας επιβάρυνσης των δανειοληπτών, διορθώνοντας μια πρακτική που για χρόνια επιβάρυνε υπέρμετρα τα νοικοκυριά.
Επιπλέον, προβλέπεται αναδρομική αναγνώριση των επιπλέον ποσών που έχουν ήδη καταβάλει συνεπείς οφειλέτες, τα οποία θα λογίζονται ως αποπληρωμή κεφαλαίου, μειώνοντας το υπόλοιπο χρέος και τον αριθμό των δόσεων μέχρι την εξόφληση.
Με αυτόν τον τρόπο, ενισχύεται η προστασία των συνεπών δανειοληπτών, αναγνωρίζοντας έμπρακτα τη συνέπεια και την προσπάθειά τους μέσα σε δύσκολες συνθήκες.
Παράλληλα, προβλέπεται επιμερισμός του οικονομικού βάρους μεταξύ τραπεζών και του προγράμματος «ΗΡΑΚΛΗΣ», ανάλογα με τα ποσά που έχει εισπράξει κάθε πλευρά, ώστε να επιτυγχάνεται ισορροπία ανάμεσα στην κοινωνική προστασία, τη σταθερότητα του χρηματοπιστωτικού συστήματος και τη δημοσιονομική ευθύνη.
Διευκρινίζεται επίσης ότι οι ρυθμίσεις του Εξωδικαστικού Μηχανισμού δεν μεταβάλλονται και συνεχίζουν να ισχύουν όπως προβλέπεται ήδη από το θεσμικό πλαίσιο, με τις δόσεις να υπολογίζονται ως τοκοχρεολυτικές επί του συνολικού ποσού της ρυθμισμένης οφειλής.
Συνολικά, η παρέμβαση εντάσσεται στη στρατηγική αντιμετώπισης του ιδιωτικού χρέους και ενίσχυσης των δυνατοτήτων ρύθμισης για νοικοκυριά και επιχειρήσεις, με στόχο την παροχή πραγματικών λύσεων και τη δημιουργία ενός πιο λειτουργικού πλαισίου «δεύτερης ευκαιρίας» για τους οφειλέτες.
Τι προβλέπει η ρύθμιση
1. Για καταβολές δόσεων από τώρα και στο εξής ο τόκος υπολογίζεται στη μηναία δόση: Για ενεργές ρυθμίσεις από 5 Ιουνίου 2026, ημερομηνία δημοσίευσης της υπ’αριθμ. 6/2026 την απόφασης της ολομέλειας του Αρείου Πάγου, ο τόκος θα υπολογίζεται βάση της μηνιαίας δόσης. Πιο συγκεκριμένα, ο τόκος που προβλέπεται από το άρθρο 9 παρ. 2 του ν. 3869/2010 υπολογίζεται επί της ορισθείσας από το δικαστήριο μηνιαίας δόσης. Κάθε μηνιαία καταβολή περιλαμβάνει μέρος κεφαλαίου στο ύψος που έχει προσδιοριστεί από την δικαστική απόφαση και τον τόκο που αντιστοιχεί στο χρονικό διάστημα από την προηγούμενη έως την καταβολής της επόμενη δόση. Ειδικά για την πρώτη δόση υπολογίζεται περίοδος τοκοφορίας τριάντα (30) ημερών.
2. Αναδρομικά υπερβάλλοντα ποσά που έχουν καταβληθεί και αφορούν ενεργές ρυθμίσεις, αναγνωρίζονται ως καταβληθέν κεφάλαιο και απομειώνουν τον αριθμό των δόσεων που απομένουν για αποπληρωμή: Για ενεργές ρυθμίσεις που δεν έχουν περατωθεί ή δεν έχουν πληρωθεί οι προϋποθέσεις για να κηρυχθούν έκπτωτες κατά το χρόνο έναρξης ισχύος του παρόντος, εφόσον έχουν καταβληθεί υπερβάλλοντα ποσά από τον χρόνο έναρξης της ρύθμισης όπως αυτός προβλέπεται στη δικαστική απόφαση, ή σε περίπτωση που η ρύθμιση έχει μεταρρυθμιστεί με δικαστική απόφαση από το χρόνο έναρξης καταβολών της τελευταίας μεταρρύθμισης, τότε η διαφορά του συνολικού ποσού που έπρεπε να καταβληθεί και αυτού που καταβλήθηκε για την ανωτέρω χρονική περίοδο, αφαιρείται από τις τελευταίες κατά χρονολογική σειρά δόσεις προς καταβολή, απομειώνοντας το συνολικό αριθμό των εναπομενουσών δόσεων προς καταβολή. Η διαφορά των τόκων που καταβλήθηκαν και αυτών που έπρεπε να καταβληθούν, δυνάμει άλλων μεθόδων υπολογισμού τοκοφορίας, εκλαμβάνεται ως αποπληρωμή κεφαλαίου και απομειώνει το υπόλοιπο της οφειλής όπως έχει διαμορφωθεί κατά το χρόνο έναρξης ισχύος του παρόντος. Τυχόν καταβληθέντα ποσά για ρυθμίσεις που έχουν περατωθεί ή έχουν πληρωθεί οι προϋποθέσεις για να κηρυχθούν έκπτωτες δεν αναζητούνται αναδρομικά.
3. Υπερβάλλοντα ποσά που έχουν εισπράξει τα πιστωτικά ιδρύματα κατά την περίοδο πριν μεταφερθούν τα δάνεια στον ΗΡΑΚΛΗ, τα αποδίδουν τα πιστωτικά ιδρύματα στον ΗΡΑΚΛΗ.
4. Αποσαφηνίζεται ότι σε περιπτώσεις ρυθμίσεων βάση του εξωδικαστικού η μηνιαία δόση υπολογίζεται ως τοκοχρεολυτική δόση επί του συνολικού ποσού της ρυθμιζόμενης οφειλής και όχι επί της μηνιαίας δόσης, όπως άλλωστε προβλέπεται στο νόμο, στις κανονιστικές πράξεις, στις συμβάσεις των ρυθμίσεων και στον υπολογισμό της εγκεκριμένης ρύθμισης για τον οποίο έχει συμφωνήσει ο δανειολήπτης κατά την ένταξη στη ρύθμιση.
