Γράφει ο Πρόεδρος Συλλόγου Ελληνοαζερικής Φιλίας “QALA”, Μαμμάντωβ Ρασίντ
Μια από τις ποιήτριές μας, που έχει ιδιαίτερη θέση στην ιστορία της κοινής γνώμης της ποίησης του Αζερμπαϊτζάν του εικοστού αιώνα, είναι η Νιγκιάρ Ραφιμπεϊλί, η οποία έχει λεπτό πνεύμα και λεπτή φύση. Το κοινωνικοπολιτικό και λογοτεχνικό περιβάλλον που ανακάλυψε χαρακτηρίζεται από τα χαρακτηριστικά γνωρίσματα και τα πολιτικά του γεγονότα.
Η Νιγκιάρ, γενναία, πατριώτισσα και ταλαντούχα από τα νιάτα της, έζησε μια έντιμη και ουσιαστική ζωή γεμάτη αγώνες.
Η Νιγκιάρ Ραφιμπεϊλί γεννήθηκε τον Ιούνιο του 1913 στην πόλη Γκάντζα. Ο πατέρας της Χουντατάτ μπέη Ραφιμπεϊλί ήταν ένας από τους πρώτους χειρουργούς με τριτοβάθμια εκπαίδευση στο Αζερμπαϊτζάν. Μετά την αποφοίτησή του από το Εθνικό Ιατρικό Πανεπιστήμιο του Χάρκοβο, επέστρεψε στην Γκάντζα το 1907 ως έμπειρος γιατρός.
Η Νιγκιάρ έλαβε την πρωτοβάθμια εκπαίδευσή της στην Γκάντζα. Συνέχισε την εκπαίδευσή της στο Παιδαγωγικό Κολλέγιο του Μπακού. Η Νιγκιάρ Ραφιμπεϊλί , που ξεκίνησε την καριέρα της ως δασκάλα, ασχολήθηκε και με την τέχνη αυτά τα χρόνια. Τα πρώτα της ποιήματα δημοσιεύτηκαν στα περιοδικά. Το πρώτο ποίημα της «Chadra» δημοσιεύτηκε το 1928 στο περιοδικό «Dan ulduzu».
Η Νιγκιάρ Ραφιμπεϊλί ήρθε στο Μπακού το 1927. Εργάστηκε ως μεταφράστρια στο κινηματογραφικό στούντιο. Το 1930 γνώρισε τον Ρασούλ Ρεζά και άρχισαν να συναντιούνται σε διάφορες λογοτεχνικές συγκεντρώσεις. Το 1932, η Νιγκιάρ πήγε στη Μόσχα για να σπουδάσει στο Ινστιτούτο Λογοτεχνίας. Ο Ρασούλ Ρεζά πήγε επίσης σε εκείνη την πόλη για να ολοκληρώσει την εκπαίδευσή του. Το 1937 επέστρεψαν στο Μπακού και παντρεύτηκαν. Ο γάμος τους έγινε στο σπίτι. Ο Μικαϊλ Μουσφίγκ, ο Χουσεϊν Τζαβίντ και άλλοι πολλοί παρευρέθηκαν στο γάμο τους.
Κατά τη διάρκεια του Μεγάλου Πατριωτικού Πολέμου, ο Ρασούλ Ρεζά πήγε στο μέτωπο. Η Νιγκιάρ Ραφιμπεϊλί πηγαίνει στον πρόεδρο της Ένωσης Συγγραφέων του Αζερμπαϊτζάν, Σαμάντ Βουργούν και λέει: “Θέλω να πάω και εγώ στο μέτωπο!” Ο Σαμάντ Βουργούν χαριτολογώντας απαντά: «Ω Νιγκιάρ, πού μπορώ να βρω τώρα ένα τάγμα για να σε συνοδεύσω στο μέτωπο;»
Η Νιγκιάρ Ραφιμπεϊλί γράφει ένα ποίημα “Τι μπορώ να κάνω” στον Ρασούλ Ρεζά. Αργότερα, ο συνθέτης Εμίν Σαμπίτογλου μελοποίησε το ποίημα. Αλλά η ιστορία αυτού του όμορφου τραγουδιού ήταν θλιβερή.
Στις αρχές του 1981, η κατάσταση του Ρασούλ Ρεζά επιδεινώθηκε. Νοσηλευόταν με υπέρταση. Η Νιγκιάρ διαγνώστηκε επίσης με καρκίνο. Η ασθένεια είχε ήδη προχωρήσει. Οι γιατροί συμβούλεψαν να την μεταφέρουν στη Μόσχα για θεραπεία. Μόλις άκουσε τα νέα, ο Ρασούλ Ρεζά αποφάσισε να πάει τη γυναίκα του στη Μόσχα. Αλλά η πίεσή του ανέβηκε από τον ενθουσιασμό του και με αυτόν τον τρόπο πέθανε.
Η Νιγκιάρ Ραφιμπεϊλί έζησε μια ζωή γεμάτη αγώνες στη δημόσια ζωή και τη δημιουργικότητα. Η ποιήτρια, ατρόμητη και γενναία στα λόγια και τις πράξεις της, παρουσίασε με το ποιητικό της θαύμα όμορφα και διδακτικά έργα στη λογοτεχνία του Αζερμπαϊτζάν. Οι πραγματικότητες της εποχής της ήταν το θέμα των ποιητικών της έργων με διάφορα θέματα. Έτσι, τα τοπία της φύσης, ο πνευματικός κόσμος του ανθρώπου, οι ιδέες του πατριωτισμού, της ειρήνης, της ηρεμίας και της ελευθερίας αποτέλεσαν το μοτίβο των έργων της Νιγκιάρ. Ανάμεσά τους είναι τα «Ο φωτεινός μου κόσμος» (1969), «Ήθελα νιότη από τον ήλιο» (1974), «Θα σε θυμάμαι σε ένα θλιβερό βράδυ», «Είσαι η μνήμη των ένδοξων γενεών» (1982), «Νίκη τραγούδι» (1943), «Αναμνήσεις του δρόμου», «Από το ημερολόγιο ενός ταξιδιού στην Ευρώπη» (1957).
Η μεταφρασμένη λογοτεχνία είχε επίσης ιδιαίτερη σημασία στο λογοτεχνικό έργο της. Έτσι, σε όλη της τη ζωή, η ποιήτρια άσκησε το λογοτεχνικό της έργο όχι μόνο στον τομέα της ποίησης, αλλά και στον τομέα της μετάφρασης, δημιουργώντας σπουδαία δείγματα τέχνης και στα δύο.
Η Νιγκιάρ Ραφιμπεϊλί δεν ξέχασε τα παιδιά στο έργο της, και έγραψε έργα για αυτά με ποιητική έμπνευση και μεγάλη αγάπη. Τα βιβλία της ποιήτριας “Μικρός ήρωας” (1942), “Απάντηση του ήλιου” (1966), “Τα παιδιά του ιστού” (1968), “Η άνοιξη μας ταιριάζει” (1978), που εκδόθηκαν σε διάφορα χρόνια, ήταν από τα αγαπημένα βιβλία των μικρών αναγνωστών.
Πέθανε στις 9 Ιουλίου 1981 στο Αζερμπαϊτζάν και ο τάφος της βρίσκεται στο δεύτερο Σοκάκι των Τιμών.
Όσα χρόνια και να περάσουν, τα έργα της Νιγκιάρ Ραφιμπεϊλί θα ακούγονται πάντα μοντέρνα με τις ιδέες και το περιεχόμενό τους…
(Τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν τον συντάκτη τους, χωρίς να συμπίπτουν κατ’ ανάγκη με την άποψη της Karfitsa)
