Η Τοπική Αυτοδιοίκηση, και μέσω της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ), έχει ήδη αναδείξει σε θεσμικό επίπεδο την ανάγκη ενιαίου προγραμματισμού και ενίσχυσης των ελεγκτικών αρμοδιοτήτων των Δήμων
Tου Δημήτρη Ασλανίδη*
Τα τελευταία χρόνια στις ελληνικές πόλεις αναπτύσσονται ταυτόχρονα πολλές βασικές υποδομές. Δίκτυα οπτικών ινών επεκτείνονται, ενεργειακές γραμμές υπογειοποιούνται, δίκτυα ύδρευσης και φυσικού αερίου αναβαθμίζονται. Αναμφίβολα είναι μια εξέλιξη θετική. Η ανταγωνιστικότητα της οικονομίας, η ποιότητα ζωής των πολιτών και η ανθεκτικότητα των πόλεων εξαρτώνται από από αυτές. Ωστόσο, η αναβάθμιση αυτή δεν μπορεί να εξελίσσεται χωρίς συνολικό σχεδιασμό και χωρίς αυστηρούς κανόνες εφαρμογής στο επίπεδο της πόλης.
Σε πολλές περιοχές της χώρας – και στον Δήμο μας βεβαίως – παρατηρείται το φαινόμενο της επαναλαμβανόμενης διάνοιξης του ίδιου οδικού τμήματος μέσα σε μικρό χρονικό διάστημα. Ένας δρόμος ασφαλτοστρώνεται και λίγους μήνες αργότερα ξανασκάβεται για διαφορετικό έργο. Oι αποκαταστάσεις σχεδόν πάντοτε δεν είναι ισοδύναμες με την αρχική κατασκευή με αποτέλεσμα να εμφανίζονται καθιζήσεις, φθορές και ζητήματα ασφάλειας. Η πλημμελής αποκατάσταση δεν είναι εξαίρεση, και δυστυχώς επιβαρύνει τον Δήμο. Δεν πρόκειται για μεμονωμένα περιστατικά αλλά για δομικό πρόβλημα συντονισμού.
Το τελευταίο διάστημα διαπιστώσαμε σημαντική πύκνωση παραπόνων από κατοίκους και δημότες. Σε παρεμβάσεις που έγιναν στο οδικό μας δίκτυο, εντοπίστηκαν σοβαρές αστοχίες. Η Δημοτική Αρχή αντέδρασε άμεσα, προχωρώντας σε αναστολή αδειών όπου κρίθηκε απαραίτητο και ενισχύοντας τους ελέγχους της Τεχνικής Υπηρεσίας. Οι φορείς τηλεπικοινωνιών, ενέργειας, ύδρευσης και φυσικού αερίου έχουν συγκεκριμένες και ρητές υποχρεώσεις ως προς την πλήρη αποκατάσταση του οδοστρώματος και την τήρηση των τεχνικών προδιαγραφών. Αυτές οι υποχρεώσεις θα τηρούνται στο ακέραιο. Όμως η εμπειρία δείχνει ότι το πρόβλημα δεν επιλύεται αποκλειστικά με τοπικές παρεμβάσεις.
Είναι λογικό και αναμενόμενο να δίνεται βαρύτητα στην ταχύτητα των παρεμβάσεων – δεν είναι αποδεκτό όμως αυτό να γίνεται σε βάρος του αστικού περιβάλλοντος και του οδικού δικτύου. Οι Δήμοι καλούνται να διαχειριστούν τις επιπτώσεις, χωρίς πάντοτε να διαθέτουν τα αναγκαία εργαλεία επιβολής ουσιαστικών κυρώσεων ή υποχρεωτικού συγχρονισμού των έργων. Η κατάσταση αυτή δεν μπορεί να παραμένει ως έχει.
Η Τοπική Αυτοδιοίκηση, και μέσω της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ), έχει ήδη αναδείξει σε θεσμικό επίπεδο την ανάγκη ενιαίου προγραμματισμού και ενίσχυσης των ελεγκτικών αρμοδιοτήτων των Δήμων. Παράλληλα, το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας (ΤΕΕ) έχει επισημάνει τη σημασία της αυστηρής τήρησης των εγκεκριμένων τεχνικών προδιαγραφών και της χρήσης ψηφιακών εργαλείων χαρτογράφησης και συντονισμού έργων υποδομής, ώστε να αποφεύγονται αλληλοεπικαλύψεις και επαναλαμβανόμενες τομές.
Σε αυτό το πλαίσιο, απαιτούνται συγκεκριμένες παρεμβάσεις. Ιδανικά ο υποχρεωτικός ενιαίος ετήσιος προγραμματισμός όλων των παρεμβάσεων οργανισμών κοινής ωφέλειας σε επίπεδο Δήμου και η εφαρμογή της αρχής «σκάβουμε μία φορά» θα ήταν μια θετική κατεύθυνση. Και βέβαια χρειάζεται αυστηρότερο πλαίσιο εγγυήσεων και χρονικής ευθύνης των αναδόχων για την ποιότητα αποκατάστασης, όπως και σαφείς και εφαρμόσιμες κυρώσεις σε περιπτώσεις επαναλαμβανόμενης πλημμελούς εκτέλεσης.
Το οδικό δίκτυο είναι δημόσια επένδυση. Κάθε πλημμελής αποκατάσταση μεταφράζεται σε πρόσθετο δημοσιονομικό βάρος και σε κίνδυνο για την ασφάλεια. Ως Δήμαρχος Παύλου Μελά στηρίζω τον εκσυγχρονισμό των υποδομών – δεν θα σταθούμε εμπόδιο σε καμία αναπτυξιακή πρωτοβουλία. Αντίθετα, επιδιώκουμε η πόλη μας να πρωταγωνιστεί στη νέα ψηφιακή και ενεργειακή εποχή. Αυτό που διεκδικούμε, όμως, είναι σαφές και καθαρό. Σχέδιο, συντονισμός, λογοδοσία και τεχνική αρτιότητα. Η πρόοδος δεν μπορεί να αφήνει πίσω της διαρκώς επιδιορθωμένους δρόμους και ταλαιπωρημένες γειτονιές. Δεν μπορεί να λειτουργεί εις βάρος της ασφάλειας και της ποιότητας ζωής. Η ανάπτυξη υποδομών αποτελεί εθνική προτεραιότητα. Η προστασία του δημόσιου χώρου αποτελεί θεσμική υποχρέωση. Το ένα δεν μπορεί να ακυρώνει το άλλο.
*Ο Δημήτρης Ασλανίδης είναι δήμαρχος του δήμου Παύλου Μελά
