Ηλεκτρονική Δημοκρατία και Τοπική Αυτοδιοίκηση

 
Άνεστης Τελίδης
του Ανέστη Τελίδη*
Η αξιοποίηση νέων τεχνολογιών στις συλλογικές διαδικασίες αποτελεί πρόκληση και για την τοπική αυτοδιοίκηση. Με την χρήση των Τεχνολογιών Πληροφοριών και Επικοινωνίας θα μπορούσε να επανακαθοριστεί πλήρως το σύστημα λειτουργίας ενός Οργανισμού Τοπικής Αυτοδιοίκησης (ΟΤΑ) καθώς ο τρόπος λήψης αποφάσεων.
Αρχικά, μέσω της διάχυσης της πληροφορίας προς τους πολίτες θα ήταν δυνατό να εξασφαλιστεί η διαφανής λειτουργία του οργανισμού δίνοντας την δυνατότητα στον ενδιαφερόμενο να λαμβάνει άμεσα την πληροφορία για την δημόσια διοίκηση και να την αξιολογεί. Βασικό αποτέλεσμα αυτής της νέας σχέσης που αναπτύσσεται είναι η σταδιακή αύξηση της συμμετοχής του δημότη καθώς δεν χρειάζεται να επενδύσει χρόνο και χρήμα για να βρει την πληροφορία που θέλει. Ένα επίσης σημαντικό στοιχείο για την Τοπική Αυτοδιοίκηση θα ήταν και η εφαρμογή ηλεκτρονικών ψηφοφοριών για ζητήματα τοπικού ενδιαφέροντος είτε και ακόμα για την εκλογή δημοτικών αρχών. Με την χρήση κατάλληλων εφαρμογών τα οφέλη που θα προέκυπταν θα εντοπίζονταν σε δύο επίπεδα. Αρχικά θα εξασφαλιζόταν η αύξηση της συμμετοχής των πολιτών στην εκλογική διαδικασία κάτι που θα σήμαινε και αντίστοιχη ενίσχυση της νομιμοποίησης των συλλογικών οργάνων καθώς τα τελευταία χρόνια παρατηρείται σταθερή μείωση συμμετοχής των πολιτών. Παράλληλα θα δινόταν η δυνατότητα στους πολίτες μέσω των ηλεκτρονικών δημοψηφισμάτων να καταθέσουν την γνώμη τους καθολικά για συγκεκριμένα ζητήματα με τις διοικήσεις να έχουν ακριβή αντίληψη για τις προθέσεις και επιθυμίες των πολιτών. Μια άλλη διάσταση είναι η εξοικονόμηση πόρων (χρήμα, χαρτί, ανθρώπινο δυναμικό κτλ) που κατασπαταλώνται για την διοργάνωση των εκλογικών διαδικασιών με βάση την σημερινή πρακτική.
Στην θεώρηση αυτή (μείωση κόστους) τίθεται ως αντιδιαστολή το ζήτημα του κόστους αγοράς και συντήρησης των Τεχνολογιών Πληροφοριών και Επικοινωνίας που είναι απαραίτητα για την διαδικασία των ηλεκτρονικών ψηφοφοριών. Τα συστήματα αυτά εξαιτίας και της κρισιμότητας της λειτουργίας που θα επιτελέσουν θα πρέπει να ανταποκρίνονται σε υψηλές απαιτήσεις. Θα πρέπει να μην υπάρχει περιθώριο αλλοίωσης της βούλησης του πολίτη από κάποιον εξωτερικό ”εισβολέα” αλλά και να εξασφαλίζεται η μυστικότητα της ψήφου σύμφωνα με την συνταγματικές επιταγές. Οι παράγοντες αυτοί αυξάνουν το κόστος για την λειτουργία τους. Όσον αφορά το επίπεδο συμμετοχής με την υιοθέτηση της ηλεκτρονικής δημοκρατίας από τους ΟΤΑ ελλοχεύει ο κίνδυνος μερίδα πολιτών που δεν είναι εξοικειωμένοι με τις νέες τεχνολογίες να βρεθούν αποκλεισμένοι από τις διαδικασίες λήψης αποφάσεων. Επίσης η χρήση εφαρμογών για την έκφραση βούλησης των πολιτών σε τοπικά ζητήματα και θέματα σε άμεσο χρόνο με βάση ένα γεγονός ή μια κατάσταση μπορεί να προκαλέσει την λήψη αρνητικών αποφάσεων εξαιτίας συναισθηματικής έξαρσης.
Λαμβάνοντας υπόψη όλους αυτούς τους παράγοντες και τα στοιχεία πρέπει να προχωρήσουμε σταθερά στον σχεδιασμό ένταξης, τόσο στις λειτουργίες όσο και στην κουλτούρα μας, της χρήσης κατάλληλων εφαρμογών για την μετάβαση σε μια εποχή που η βούληση του πολίτη θα εκφράζεται μέσα από διαδικασίες με την χρήση νέων τεχνολογιών.
*Ο κ. Τελίδης είναι δημοτικός Σύμβουλος Θεσσαλονίκης