Σε μια κίνηση με σαφή γεωοικονομική στόχευση, η Κομισιόν πρότεινε την επιβολή τέλους ύψους 2 ευρώ για κάθε μικρό δέμα που εισέρχεται στην ΕΕ. Η συντριπτική πλειονότητα των πακέτων αυτών προέρχεται από κινεζικές πλατφόρμες όπως οι Shein και Temu, οι οποίες έχουν κατακλύσει την ευρωπαϊκή αγορά με προϊόντα χαμηλού κόστους και ταχείας αποστολής.
Το νέο τέλος, που θα καταβάλλεται από τις ίδιες τις πλατφόρμες, στοχεύει αφενός στην ενίσχυση των τελωνειακών ελέγχων, και αφετέρου στον εξορθολογισμό της φορολογικής επιβάρυνσης, καθώς τα μικρά πακέτα αξίας κάτω των 150 ευρώ παραδοσιακά εξαιρούνταν από τελωνειακούς δασμούς.
4,6 δισεκατομμύρια δέματα σε ένα έτος
Όπως ανέφερε ο Επίτροπος Εμπορίου Μάρος Σέφκοβιτς στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το 2023 εισήλθαν στην ΕΕ περίπου 4,6 δισεκατομμύρια δέματα μικρής αξίας, με ανοδικές τάσεις. Η αύξηση αυτή έχει θέσει πιέσεις στα συστήματα ελέγχου των κρατών-μελών, δημιουργώντας κινδύνους για φοροαποφυγή, ελλιπείς ελέγχους ασφαλείας και αθέμιτο ανταγωνισμό προς τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις.
Γαλλική πρόταση – Ευρωπαϊκή απάντηση
Το μέτρο προωθείται έπειτα από γαλλική πρωτοβουλία του περασμένου Απριλίου, όταν το Παρίσι πρότεινε τη δημιουργία ενός «τέλους διαχείρισης» ανά δέμα, ώστε να απορροφηθεί το κόστος των ελέγχων, αλλά και να μειωθεί η ελκυστικότητα της ευρωπαϊκής αγοράς για μαζικές εξαγωγές από την Ασία.
Οι Βρυξέλλες ανησυχούν ότι, καθώς οι ΗΠΑ αυξάνουν δραματικά τους δασμούς στα κινεζικά προϊόντα, οι μεγάλες ασιατικές πλατφόρμες θα μεταφέρουν το βάρος της στρατηγικής τους στην ΕΕ, οδηγώντας σε ακόμη μεγαλύτερη συρροή χαμηλού κόστους εισαγωγών, πολλές από τις οποίες παρακάμπτουν το ΦΠΑ ή παρουσιάζουν παραποιημένα πιστοποιητικά.
Οικονομικό και πολιτικό μήνυμα
Το προτεινόμενο τέλος δεν αποσκοπεί στην αύξηση των εσόδων, αλλά λειτουργεί ως εργαλείο ισορροπίας ανάμεσα στην ελεύθερη διακίνηση εμπορευμάτων και την προστασία του ευρωπαϊκού επιχειρείν. Σηματοδοτεί μια ευρωπαϊκή στροφή προς τον ψηφιακό ρυθμιστικό έλεγχο των διασυνοριακών ροών, καθώς οι παραδοσιακοί δασμοί αποδεικνύονται ανεπαρκείς μπροστά στην ταχύτητα των νέων logistics.
Το επόμενο βήμα αφορά την έγκριση του μέτρου από τα κράτη-μέλη και την υιοθέτηση ενιαίου τελωνειακού μηχανισμού είσπραξης. Σε κάθε περίπτωση, η συζήτηση για τη φορολόγηση των παγκόσμιων ψηφιακών κολοσσών αποκτά νέα δυναμική και περιεχόμενο.
