Το μέλλον της λιμενικής και επιχειρηματικής στρατηγικής διασύνδεσης μεταξύ Αιγαίου και Μαύρης Θάλασσας βρέθηκε στο επίκεντρο του διεθνούς συνεδρίου «Circular Ports for Global Trade: Green Infrastructure and Smart Connectivity» που πραγματοποιήθηκε στη Θεσσαλονίκη.
Του Γιώργου Κατσιάνη
Ειδικότερα, στην τοποθέτηση του ο υπουργός Υποδομών και Μεταφορών, Χρίστος Δήμας τόνισε ότι η Ελλάδα συμμετέχει ενεργά στους μεγάλους ευρωπαϊκούς διαδρόμους (Βαλτικής-Μαύρης Θάλασσας-Αιγαίου και Δυτικών Βαλκανίων-Ανατολικής Μεσογείου) μεταφορών, μέσω των οποίων, όπως σημείωσε, τα ελληνικά λιμάνια και τα σιδηροδρομικά δίκτυα συνδέονται άμεσα με τις αγορές της Νοτιοανατολικής και Κεντρικής Ευρώπης.
Επιπλέον, έκανε ειδική αναφορά στα λιμάνια της Θεσσαλονίκης, της Καβάλας και της Αλεξανδρούπολης.
Θεσσαλονίκη, Καβάλα, Αλεξανδρούπολη: το τρίπτυχο που επαναχαράσσει τους θαλάσσιους και εμπορικούς διαδρόμους της περιοχής
Για τη Θεσσαλονίκη ο κ. Δήμας υπογράμμισε τον κομβικό της ρόλο ως πύλης εμπορίου προς τη Ν.Α. Ευρώπη, με την αναβάθμιση οδικών και σιδηροδρομικών συνδέσεων να ενισχύουν περαιτέρω τη δυνατότητά της να λειτουργεί ως βασικός κόμβος logistics για τα Βαλκάνια και την Κεντρική Ευρώπη και με άξονα το νέο Επιχειρηματικό Πάρκο στο πρώην στρατόπεδο Γκόνου.
Για την Καβάλα ανέδειξε τη νέα σιδηροδρομική γραμμή Νέα Καρβάλη-Τοξότες και τη συνδετήρια γραμμή προς τον Εμπορευματικό Λιμένα «Φίλιππος» ως έργα που «μετασχηματίζουν την πόλη σε σημαντικό περιφερειακό κόμβο».
Για την Αλεξανδρούπολη ο υπουργός Υποδομών και Μεταφορών επεσήμανε ότι «αποκτά δυναμική που υπερβαίνει τα εθνικά όρια»: ο εκσυγχρονισμός της σιδηροδρομικής γραμμής Αλεξανδρούπολης-Ορμενίου ενισχύει τη διασύνδεση με την Βουλγαρία και την Μαύρη Θάλασσα ενώ η σύνδεση Αλεξανδρούπολης-Οδησσού δημιουργεί εναλλακτική όδευση προς Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη. Όσον αφορά τις μεγάλες οδικές υποδομές, ο κ. Δήμας ανακοίνωσε ότι σε λίγους μήνες η Εγνατία Οδός θα συνδεθεί με τον αυτοκινητόδρομο Ε65 κοντά στα Γρεβενά.
Ελλάδα-Βουλγαρία συμμαχία
Με την σειρά του ο υπουργός Ανάπτυξης, Τάκης Θεοδωρικάκος, ανακοίνωσε την έλευση του νέου αναπτυξιακού νόμου που, όπως υποστήριξε, θα κατευθύνει επενδύσεις κυρίως στη βιομηχανία και στις παραμεθόριες περιοχές της χώρας (με ιδιαίτερη έμφαση σε Μακεδονία και Θράκη), στο πλαίσιο του κεντρικού κυβερνητικού στόχου για μια «πιο παραγωγική, ανταγωνιστική και εξωστρεφή οικονομία».
Επίσης, τόνισε ότι η Βουλγαρία αποτελεί τον σημαντικότερο εμπορικό και οικονομικό εταίρο της Ελλάδας στα Βαλκάνια, με διμερείς εμπορικές συναλλαγές που έφτασαν τα 5,4 δισεκατομμύρια ευρώ το 2024 ενώ η Ελλάδα είναι ο τέταρτος μεγαλύτερος ξένος επενδυτής στη Βουλγαρία με περίπου 3.000 ελληνικές επιχειρήσεις να δραστηριοποιούνται στην αγορά της γειτονικής χώρας.
Λιμάνια Θεσσαλονίκης-Καβάλας-Αλεξανδρούπολης
Από την πλευρά του, ο διευθύνων σύμβουλος του Οργανισμού Λιμένος Θεσσαλονίκης (ΟΛΘ), Ιωάννης Τσάρας ανέδειξε τον κομβικό ρόλο της Θεσσαλονίκης ως αφετηρίας του διασυνοριακού σιδηροδρομικού έργου «Sea2Sea», τονίζοντας ότι η διασύνδεση Αιγαίου-Μαύρης Θάλασσας αποτελεί σταθερή ραχοκοκαλιά για την εφοδιαστική αλυσίδα της ΕΕ σε ένα ταχύτατα μεταβαλλόμενο γεωπολιτικό περιβάλλον.
Στο πλαίσιο αυτό, κατέδειξε τρεις κρίσιμους άξονες επιτυχίας: την ενίσχυση της πολυτροπικής συνδεσιμότητας μεταξύ Ελλάδας, Βουλγαρίας και Ρουμανίας, τη βελτίωση της πρόσβασης στις αγορές Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης και την ανθεκτικότητα που προσφέρει η δυνατότητα παράκαμψης των Στενών του Βοσπόρου, ως κρίσιμη παράμετρος λόγω της συνεχιζόμενης σύρραξης στην Ουκρανία. Στο ίδιο μήκος κύματος και ο διευθύνων σύμβουλος του Οργανισμού Λιμένος Καβάλας (ΟΛΚ), Άγγελος Βλάχος, χαρακτήρισε τη συνδεσιμότητα ως το «άγιο δισκοπότηρο» της νέας εποχής, επισημαίνοντας ότι χωρίς αυτή καθίσταται αδύνατη ακόμη και η μελλοντική ανοικοδόμηση της Ουκρανίας.
Παράλληλα σημείωσε ότι οι προτεραιότητες των Βρυξελλών απέχουν συχνά από τις πραγματικές ανάγκες των Βαλκανίων, φέροντας ως χαρακτηριστικό παράδειγμα τον συνοριακό σταθμό της Νυμφαίας που παραμένει κλειστός για τα βαρέα φορτηγά. Εξάλλου, στην μετεξέλιξη της Αλεξανδρούπολης από τοπικό λιμάνι σε γεωστρατηγικό κέντρο διεθνούς εμβέλειας αναφέρθηκε ο διευθύνων σύμβουλος του Οργανισμού Λιμένος της πόλης (ΟΛΑ), Κωνσταντίνος Χατζηκωνσταντίνου.
Όπως υπογράμμισε, στον πυρήνα της μεταμόρφωσης βρίσκονται δύο έργα υποδομής: η ολοκλήρωση εκβάθυνσης της λιμενολεκάνης και του καναλιού εισόδου στα 12 μέτρα-με ήδη σχεδιασμένη επέκταση στα 15 μέτρα- καθώς και η απευθείας οδική σύνδεση του λιμένα με την Εγνατία Οδό που θα επιτρέπει τη μεταφορά βαρέων και ειδικών φορτίων χωρίς καμία παρεμβολή στον αστικό ιστό.
Παράλληλα, σημείωσε ότι το λιμάνι της Αλεξανδρούπολης κατέθεσε νέο Master Plan με την υποστήριξη του ΤΑΙΠΕΔ ενώ ολοκληρώνεται ο πλήρης εξηλεκτρισμός και η αναβάθμιση του τερματικού σταθμού εμπορευματοκιβωτίων. Σχεδιάζεται επίσης νέος τερματικός σταθμός πολλαπλών χρήσεων, αρχικού μήκους 600 μέτρων με προβλεπόμενη επέκταση κατά επιπλέον 500 μέτρα που θα επιτρέπει τον ταυτόχρονο ελλιμενισμό πολύ μεγαλύτερων πλοίων
Ο κ. Χατζηκωνσταντίνου ξεκαθάρισε επίσης ότι ενώ το λιμάνι εξυπηρετεί ήδη αυξημένες ανάγκες στρατιωτικής κινητικότητας ΝΑΤΟ και ΗΠΑ, είναι απόλυτα έτοιμο να αναπτύξει παράλληλα και την εμπορική του δραστηριότητα. «Το κεντρικό στοίχημα της διοίκησης είναι εντυπωσιακό: με την ολοκλήρωση των νέων έργων, η Αλεξανδρούπολη να έχει τη δυνατότητα να απορροφήσει τουλάχιστον το 15% του συνολικού εμπορικού όγκου που διέρχεται σήμερα από τα Στενά του Βοσπόρου, προσφέροντας στους πελάτες εναλλακτική λύση διαμετακόμισης σημαντικά πιο γρήγορη και οικονομική», υπογράμμισε ο διευθύνων σύμβουλος του ΟΛΑ.
Κάθετοι λιμένες και διασυνδεσιμότητα
Ωστόσο, αίσθηση προκάλεσε η τοποθέτηση του προέδρου της Ένωσης Αεροπορικής Βιομηχανίας Βουλγαρίας, Todor Ivandjikov, καθώς σύνδεσε το μέλλον των λιμένων με την επανάσταση των αερομεταφορών και των drones.
Συγκεκριμένα, προειδοποίησε τους διαχειριστές λιμένων ότι οφείλουν να σχεδιάζουν από τώρα χώρους «vertiports» για κάθετη προσγείωση και απογείωση, καθώς, όπως τόνισε, στο άμεσο μέλλον «αυτόνομα cargo drones ικανά να μεταφέρουν φορτία 1 έως 5 τόνων θα αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της εφοδιαστικής αλυσίδας».
Επιπλέον, επεσήμανε ότι η έκρηξη του ηλεκτρονικού εμπορίου απαιτεί υπερ-ταχείες παραδόσεις που ένα δίκτυο cargo drones μπορεί να εξασφαλίσει, παραλαμβάνοντας εμπορεύματα απευθείας από το λιμάνι με μεταφορά στην ενδοχώρα στον μισό χρόνο. Από την πλευρά του, ο Γενικός Διευθυντής της Κρατικής Επιχείρησης Λιμενικών Υποδομών της Βουλγαρίας, Stanislav Yordanov, εστίασε στη στρατηγική διασύνδεση των λιμένων της χώρας με τη Θεσσαλονίκη, την οποία χαρακτήρισε «βασικό ναυτιλιακό και εφοδιαστικό κέντρο της περιοχής».
Τέλος ο υπουργός Ενέργειας της Βουλγαρίας, Traycho Traykov, έκανε λόγο για εντυπωσιακή αντιστροφή των ενεργειακών ροών στην περιοχή καθώς όπως τόνισε «ενώ παλαιότερα το φυσικό αέριο κατευθυνόταν από βορρά προς νότο, σήμερα η ροή έχει αντιστραφεί πλήρως».
Μάλιστα, κεντρικό ρόλο σε αυτή τη αλλαγή απέδωσε στον Κάθετο Ενεργειακό Διάδρομο, ο οποίος, όπως υποστήριξε, καθιστά την Ελλάδα κεντρική πύλη εισόδου φυσικού αερίου για την Ευρώπη, με άξονα που διατρέχει Βουλγαρία, Ρουμανία, Ουκρανία και φτάνει έως Ουγγαρία, Σλοβακία και Αυστρία.
Ιδιαίτερη μνεία έκανε στη συμμετοχή της Βουλγαρίας ως μετόχου στον τερματικό σταθμό LNG της Αλεξανδρούπολης (FSRU), χαρακτηρίζοντάς τον ορόσημο της ελληνοβουλγαρικής ενεργειακής συνεργασίας.
Να σημειωθεί ότι το συνέδριο διοργανώθηκε από το Βουλγαρο-Ελληνικό Εμπορικό και Βιομηχανικό Επιμελητήριο (BHCCI), σε συνεργασία με το Εμπορικό και Βιομηχανικό Επιμελητήριο της Βουλγαρίας (BCCI) και το Εμπορικό και Βιομηχανικό Επιμελητήριο Θεσσαλονίκης (ΕΒΕΘ)
Στιγμιότυπο από το διεθνές συνέδριο στη Θεσσαλονίκη, όπου αναδείχθηκε ο στρατηγικός ρόλος των ελληνικών λιμένων στη νέα εφοδιαστική και ενεργειακή αρχιτεκτονική της ΝΑ Ευρώπης:
ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ ΤΗΣ KARFITSA
Οι Λειψοί στο διεθνές προσκήνιο μέσα από εκτενές αφιέρωμα της βρετανικής εφημερίδας The Sun
