Θεσσαλονίκη: Νικώντας τις εξαρτήσεις με… «Αυτογνωσία»

Κάθονται μπροστά στο τζάκι και συζητάνε. Μιλάνε για τα όσα έζησαν και για τα  όσα πιστεύουν ότι τους οδήγησαν στο δρόμο των εξαρτήσεων, των  ναρκωτικών, του τζόγου  και του αλκοόλ. Εκμυστηρεύονται τα εσώψυχα τους και νιώθουν ασφάλεια ότι δεν θα εκτεθούν. Είναι μια παρέα αντρών που οι περισσότεροι ήταν άγνωστοι μεταξύ τους – γνωρίστηκαν όμως στο θεραπευτικό κέντρο εξαρτημένων ατόμων «Αυτογνωσία» και έγιναν φίλοι έχοντας έναν κοινό στόχο: Να παραμείνουν μακριά από κάθε λογής εξάρτηση!
Της Δέσποινας Κρητικού
Το βλέμμα τους σκοτεινιάζει και η φωνής τους σπάει όταν θυμούνται τους εαυτούς τους, έρμαια στο έλεος της εξάρτησης. Όμως τώρα δηλώνουν ελεύθεροι διότι, όπως λένε, ζουν την πραγματικότητα και βρίσκονται  μακριά από την επήρεια ουσιών και μπορούν πλέον να καταλάβουν τι συμβαίνει γύρω τους. Σε μια τέτοια συνεδρία βρέθηκε η Karfitsa  προσκεκλημένη των ανθρώπων αυτών που ήθελαν να μιλήσουν για τη ζωής τους και για την καθημερινότητά τους στην «Αυτογνωσία».
«Πριν από πέντε μήνες πήρα στο τηλέφωνο έναν φίλο από τη Θεσσαλονίκη για να μου πει πού να βρω ναρκωτικά κι αυτός με έπεισε να έρθω εδώ. Ήρθα πιωμένος και σώθηκα», αναφέρει  ο Πέτρος . «Εδώ έμαθα πόσο άρρωστος είμαι και τι κακό έκανα στους γύρω μου. Παρακαλούσα να πεθάνει ο πατέρας μου για να πίνω. Εδώ μαθαίνουμε να μην ακούμε το μυαλό μας, γιατί είναι άρρωστο και εθισμένο. Μαθαίνουμε κάθε μέρα πώς να μένουμε ‘’καθαροί’’», μας εκμυστηρεύεται.
Ο Πέτρος είναι από την Αθήνα. Άρχισε τη χρήση κοκαΐνης σε μικρή ηλικία. Μετά από πολλές προσπάθειες κατάφερε να παραμείνει «καθαρός», έχοντας βρει καταφύγιο στο συγκεκριμένο κέντρο. «Μόνο που είμαι εδώ και σε βλέπω και με βλέπεις, είναι θαύμα. Οφείλω τα πάντα σε αυτό το κέντρο. Εδώ από το πρωί μέχρι το βράδυ κάνουμε δουλειά με τον εαυτό μας» αναφέρει και μας εξηγεί ότι ακόμη και αν κάποιος  αποφασίσει να γλυτώσει το θάνατο  πρέπει να κουραστεί πολύ για να το πετύχει και να κουράζεται κάθε μέρα. Αλλάζει το ύφος του, σκληραίνει η όψη του και με αποφασιστικότητα δηλώνει: «Είμαι ‘’άνθρωπος’’ αυτή τη στιγμή που μιλάω, χαίρομαι διότι δε σκέφτομαι τα ναρκωτικά, είμαι 40 χρονών και τώρα το ζω αυτό».
Το βλέμμα στα νέα μέλη
Το μεγάλο βάρος στην «Αυτογνωσία» πέφτει στα νέα μέλη. Νέο μέλος είναι ο Γρηγόρης, ο οποίος βρίσκεται στο κέντρο εδώ και λίγες εβδομάδες. Ο ίδιος ταλαντεύτηκε πολλές φορές και παρότι σταμάτησε τη χρήση κοκαΐνης αρκετές φορές, υποτροπίασε, διότι πίστευε ότι θα τα καταφέρει μόνος του. Πριν λίγο καιρό, συνάντησε την Εύα και τον Κώστα. «Μιλήσαμε, ήταν μαζί μας και ο  πατέρας μου. Τους άκουγα και διαπίστωνα ότι κάθε τους λέξη με άγγιζε. Μετά από λίγο τους ζήτησα βοήθεια. Τους είπα ότι θέλω να μπω στο πρόγραμμα άμεσα και έτσι ήρθα πριν από δυο εβδομάδες», μας εκμυστηρεύεται ο Γρηγόρης, ο οποίος θεωρεί ότι «είναι μαγικό αυτό που γίνεται εδώ».
Ο Δημήτρης από την Τρίπολη, εξαρτημένος από αλκοόλ και τζόγο, σημειώνει ότι έχει χάσει τα πάντα και πως τελευταία κόντεψε να χάσει και το σπίτι του. «Η μητέρα μου πέθανε και έμεινα μόνος. Ευτυχώς κατάφερα με τη βοήθεια φίλων να φτάσω μέχρι αυτό το σπίτι. Εδώ και τέσσερις μήνες είμαι  καλά», αναφέρει.
Η ευγνωμοσύνη ενός πρώην χρήστη
Ο 27χρονος Ραφαήλ δηλώνει ευγνώμων που κατάφερε να αλλάξει δρόμο.«Άρχισα να καταπιέζομαι, μπήκα στο αλκοόλ, εκεί έβρισκα την ηρεμία. Μια ζωή φορούσα μάσκες, κρυβόμουν, προσποιούμουν και έπνιγα τον πόνο μου στο αλκοόλ. Άρχισα να δουλεύω νύχτα και  στράφηκα στην κοκαΐνη. Η αδερφή μου βρήκε αυτό το κέντρο και ήρθα εδώ στις 13 Ιουλίου. Τώρα πια είμαι ελεύθερος, είμαι ο εαυτός μου και ανήκω κάπου. Έχω επιλογή να ζω κάθε νέα μέρα ‘’καθαρός’’», αποκαλύπτει και τα λόγια του παγώνουν την ομήγυρη που κρέμεται από τα χείλη του. Όταν τελειώνει την αφήγηση του, οι υπόλοιποι ξεσπούν σε δυνατό χειροκρότημα.
Το χειροκρότημα είναι ο τρόπος όλων να πουν «μπράβο» και «ευχαριστώ». Αυτό κάνουν σε κάθε κουβέντα που προέρχεται από τα εσώψυχα των φίλων τους. Κάθε άνθρωπος έχει τη δική του ιστορία, όμως όλοι μαζί έχουν ένα σκοπό: να ζήσουν όλη την υπόλοιπη ζωή τους «καθαροί»! «Δεν φοβόμαστε τίποτα. Όταν βοηθάς, δεσμεύεσαι. Αυτό μας εξελίσσει και μας βοηθά», καταλήγει η Εύα.
Δυο πρώην χρήστες  δίνουν ελπίδα
Η «Αυτογνωσία» λειτουργεί  στη Θεσσαλονίκη τα τελευταία δέκα χρόνια. Άρχισε από την επιθυμία ενός ζευγαριού πρώην χρηστών, να βοηθήσουν κι άλλους να ξεφύγουν από τη δίνη των εξαρτήσεων. Ο Κώστας και η Εύα αποφάσισαν να μοιραστούν όσα γνώριζαν και όσα τους κράτησαν μακριά από τα ναρκωτικά, με πρώην χρήστες που είχαν ήδη κάνει κάποια βήματα και έδειχναν πυγμή και αποφασιστικότητα για να τινάξουν από επάνω τους τα δεσμά των εξαρτήσεων.
«Εργαζόμαστε στα πρότυπα του εξωτερικού. Πιάνουμε κάθε ιστορία από την αρχή και προσπαθούμε να ανιχνεύσουμε και να χαρτογραφήσουμε βιώματα, τα οποία τα παιδιά δεν μπορούσαν να διαχειριστούν μόνα τους», εξηγεί η Εύα Καρανάσιου.
Η Εύα, μητέρα πια, έχει ξεφύγει από τα ναρκωτικά. Από την εφηβεία, όμως  διένυσε όλα τα στάδια της χρήσης και όταν βρέθηκε μόλις ένα βήμα πριν τον γκρεμό, βρήκε τη δύναμη να απεμπλακεί. Δεν ξέχασε όμως την ανάγκη για στήριξη που η ίδια επιθυμούσε στις δύσκολες ώρες και, όπως εξηγεί, «χρειάζονται όλοι οι άνθρωποι, πόσο μάλλον οι χρήστες».
Από κοινού με τον σύντροφό της αποφάσισαν να δημιουργήσουν μια στέγη για να τους ανθρώπους που χρειάζονται «ένα σημείο αναφοράς». «Εδώ μεταλαμπαδεύουμε δύναμη, διότι θέλουμε να είμαστε ελεύθεροι, να μην έχουμε καμία εξάρτηση, κάθε στιγμή να ζούμε την πραγματικότητα», αναφέρει από την πλευρά του ο Κώστας Λαχανάς.
Το κέντρο «Αυτογνωσία» είναι ένας μη κερδοσκοπικός  οργανισμός που παρέχει στήριξη και στέγη σε όσους το έχουν ανάγκη. Οι πόροι  προέρχονται από τους γονείς των πρώην χρηστών και από τις οικονομίες  της Εύας και του Κώστα, οι οποίοι προκειμένου να δουν τους πρώην χρήστες να μένουν σταθεροί, δε διστάζουν να στερήσουν χρήματα από την ίδια  τους την οικογένεια. «Ο Κώστας αρχικά έφερνε στο σπίτι μας όσους χρήστες του ζητούσαν βοήθεια στο σπίτι μας. Τους μιλούσε, τους άκουγε και όταν εκείνοι αισθάνονταν δυνατοί έφευγαν για να συνεχίσουν τη ζωή τους» εξηγεί η Εύα. «Με το χρόνο αποφασίσαμε να λειτουργήσουμε πιο συγκροτημένα. Νοικιάσαμε ένα σπίτι στο Πανόραμα και με τη βοήθεια φίλων, ψυχιάτρων αρχίσαμε να παρέχουμε βοήθεια μέσα από τα δικά μας βιώματα σε όσους τη ζητούσαν. Τώρα μετακομίσαμε εδώ, σε ένα σπίτι στον Τρίλοφο, που έχει τα πάντα: δωμάτια, κρεβάτια για όλους, σαλόνι για να βρισκόμαστε και να συζητάμε, και κουζίνα για φαγητό» περιγράφει.
Η αφοσίωση έφερε την επιτυχία
Τα αποτελέσματα των στατιστικών αναλύσεων που έχουν στη διάθεση τους δείχνουν ότι το κέντρο έχει 75% επιτυχία. Στο κέντρο ακολουθείται πολύ εντατικό πρόγραμμα, το οποίο εξατομικεύεται σε κάθε παιδί διότι «κάθε ένας λειτουργεί  διαφορετικά. Εδώ  γίνεται κάθε μέρα προσπάθεια με ομαδικές  εργασίες, με ατομικές συνεδρίες, ενώ οι πρώην εξαρτημένοι αποτυπώνουν σε χαρτί τις εμπειρίες και τα βιώματά τους, ώστε να δουλέψει το μυαλό, να σκεφτεί και σιγά σιγά να απαλλαγεί από τις χίμαιρες που το βασανίζουν», όπως αναφέρει ο Κώστας. Σύμφωνα με τον ίδιο, το πρόβλημα των ναρκωτικών δεν έχει βρει λύση στην Ελλάδα διότι δεν αντιμετωπίζεται ο χρήστης ως άρρωστος, όπως π.χ. στις ΗΠΑ.
Η «Αυτογνωσία» στηρίζεται στη βιωματική μετάδοση της εμπειρίας. «Το έχουμε περάσει και ξέρουμε πώς να το γιατρέψουμε», εξηγεί ο Κώστας και μας ενημερώνει ότι υπάρχουν λύσεις ακόμη και για το σύνδρομο στέρησης, στη διάρκεια του οποίου οι χρήστες μεταφέρονται για 5-6 ημέρες σε κλινική, όπου γίνεται  αποτοξίνωση.
ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ