13:24, Δευτέρα
24 Ιανουαρίου 2022

Ποιοι χάνουν από τις αλλαγές στα όρια ηλικίας και το ασφαλιστικό

Άννα ΕυθυμίουΤης Άννας Ευθυμίου*
Το πρώτο σοκ για τους ασφαλισμένους της χώρας ήρθε από την πρώτη εγκύκλιο για τα νέα όρια ηλικίας και τις αλλαγές στο Ασφαλιστικό. Μεγάλοι χαμένοι οι πενηντάρηδες. Η συγκεκριμένη εγκύκλιος δημοσιεύτηκε για να μπορέσει να υπάρξει επανεκκίνηση στην έκδοση νέων συντάξεων με βάση το νέο τρόπο υπολογισμού.
Ειδικότερα: Όσοι συνταξιοδοτούνται από 1η Ιουλίου 2015 και μετά και είναι δικαιούχοι των κατώτατων ορίων σύνταξης, θα υποστούν μεταβολές ως προς τα καταβαλλόμενα ποσά σύνταξης λόγω γήρατος. Ειδικότερα προβλέπεται ότι όσων η συνταξιοδότηση λόγω γήρατος από τους Οργανισμούς Κύριας ή Επικουρικής Ασφάλισης αρχίζει από την 1.7.2015 και εφεξής, λαμβάνουν μόνον το ποσό της σύνταξης που προκύπτει βάσει των οικείων καταστατικών και γενικών διατάξεων (οργανικό ποσό). Σε περίπτωση που το οργανικό ποσό σύνταξης που προκύπτει είναι κατώτατο του εκάστοτε κατώτατου ορίου, τότε χορηγείται το οργανικό ποσό σύνταξης. Μετά τη συμπλήρωση του 67ου έτους ηλικίας καταβάλλεται το εκάστοτε προβλεπόμενο ποσό του κατώτατου ορίου σύνταξης. Στην εγκύκλιο διευκρινίζεται ότι σε περίπτωση που το οργανικό ποσό σύνταξης υπερβαίνει το ποσό του κατωτάτου ορίου σύνταξης, τότε εξ’ αρχής καταβάλλεται το οργανικό ποσό σύνταξης.
Ο υπολογισμός της σύνταξης γίνεται με βάση το άρθρο 4 του νόμου Λοβέρδου – Κουτρουμάνη (ν.3863/2010) για όσους υπάγονται σε οποιοδήποτε Φορέα Κύριας Ασφάλισης (ΦΚΑ) ή το Δημόσιο έως και την 31.12.2010 γίνεται με τον ισχύοντα τρόπο υπολογισμού. Προϋπόθεση η συνταξιοδότηση λόγω γήρατος ή αναπηρίας να αρχίζει από την 1.1.2015 και μετά.
Η εγκύκλιος αναφέρεται και στους πίνακες που ενσωματώθηκαν στο νέο Μνημόνιο, που προβλέπουν την σταδιακή αύξηση των ορίων ηλικίας πλήρους και μειωμένης συνταξιοδότησης. Ειδικότερα, ορίζεται ότι από 01.01.2022 ως όριο ηλικίας συνταξιοδότησης για πλήρη σύνταξη λόγω γήρατος για τους ασφαλισμένους όλων των Οργανισμών Κοινωνικής Ασφάλισης συμπεριλαμβανομένης της Τράπεζας της Ελλάδος, το 62ο έτος της ηλικίας (με 12.000 ημέρες ασφάλισης ή 40 έτη) και το 67ο έτος της ηλικίας (με 15 έτη ή 4.500 ημέρες ασφάλισης).
Διατηρείται όμως η επιφύλαξη που καταγράφεται και στο νόμο Λοβέρδου / Κουτρουμάνη (άρθρο 11, παράγραφος 3, ν. 3863/2010), αναφορικά με το προσδόκιμο ζωής. Ουσιαστικά δίνεται το δικαίωμα να υπάρξει περαιτέρω αύξηση του ορίου ηλικίας συνταξιοδότησης, από το 2021 και μετά εάν υπάρξει μεταβολή στο προσδόκιμο ζωής των πολιτών της χώρας. Μάλιστα από 1.1.2024 τα όρια θα μπορούν να ανακαθορίζονται ανά τριετία, αφού πρώτα θα λαμβάνονται υπόψη οι σχετικοί δείκτες που προσδιορίζονται από την ΕΛΣΤΑΤ και την Eurostat.
Από την 1.1.2022 προβλέπεται ως όριο ηλικίας συνταξιοδότησης για θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος μειωμένης σύνταξης λόγω γήρατος, για όλους τους ασφαλισμένους των Οργανισμών Κοινωνικής Ασφάλισης, συμπεριλαμβανομένης της Τράπεζας της Ελλάδος, το 62ο έτος της ηλικίας με 4.500 ημέρες ή 15 έτη ασφάλισης. Στις περιπτώσεις που δεν έχει θεμελιωθεί δικαίωμα πλήρους ή μειωμένης σύνταξης, τα όρια ηλικίας αυξάνονται σταδιακά έως την 01.01.2022, όπως προβλέπουν οι σχετικοί πίνακες. Άρα, προκαλείται άμεση αύξηση ορίου ηλικίας συνταξιοδότησης κατά πέντε έτη, για τους σημερινούς 50άρηδες. Μια αύξηση που σε ακραία περίπτωση, μπορεί να φτάσει και τα 17 έτη, το 2022. Από τις ανωτέρω ρυθμίσεις εξαιρούνται οι υπαγόμενοι σε βαρέα και ανθυγιεινά επαγγέλματα καθώς και οι μητέρες και οι χήροι πατέρες ανίκανων για κάθε βιοποριστική εργασία τέκνων.
Θεμελιωμένα συνταξιοδοτικά δικαιώματα στους Οργανισμούς κοινωνικής ασφάλισης, συμπεριλαμβανομένης της Τράπεζας της Ελλάδος, λόγω συμπλήρωσης των προϋποθέσεων του απαιτούμενου χρόνου ασφάλισης και ορίου ηλικίας, όπου αυτό προβλέπεται, δε θίγονται και δύνανται να ασκηθούν οποτεδήποτε.
*Η κ. Ευθυμίου είναι δικηγόρος ειδικευμένη σε θέματα εργατικού δικαίου και πολιτευτής Ν.Δ. Α’ Περιφέρειας Θεσσαλονίκης