«Όταν ο πατέρας είναι απών: Οι Ψυχολογικές επιπτώσεις στα παιδιά», γράφει η Νάνσυ Νενέρογλου - Karfitsa.gr
Blogs Αρθρογραφία – Μόνιμες στήλες

«Όταν ο πατέρας είναι απών: Οι Ψυχολογικές επιπτώσεις στα παιδιά», γράφει η Νάνσυ Νενέρογλου

Γράφει η Νάνσυ Νενέρογλου-Πεταλωτή, ψυχολόγος και συνιδρύτρια του Reggio Thessaloniki

 

Η σημασία ενός πατέρα στη ζωή των παιδιών συχνά υποτιμάται. Οι μελέτες δείχνουν με συνέπεια ότι οι πατέρες διαδραματίζουν κεντρικό ρόλο σε πολλές πτυχές της ανάπτυξης ενός παιδιού, συμπεριλαμβανομένης της συναισθηματικής ευημερίας, της εκπαιδευτικής επίτευξης και των κοινωνικών αλληλεπιδράσεων.

Για αιώνες η εικόνα του μοντέλου του πατέρα ήταν αυτή του αρχηγού. Ο πατέρας αποτελούσε την αναμφισβήτητη εξουσία της οικογένειας. Αυτό βέβαια άρχισε να αλλάζει με τις κοινωνικές και οικονομικές αλλαγές του 20ού αιώνα, οι οποίες επέφεραν μια αλλαγή στην οικογενειακή δομή με αποτέλεσμα ο ρόλος του πατέρα να αλλάξει από αυτόν του πειθαρχικού σε αυτόν του φροντιστή. Οι πατέρες πλέον, αντί να είναι απομακρυσμένες φιγούρες στη ζωή των παιδιών τους, συμμετέχουν ενεργά στην ανατροφή τους.

Η απουσία του πατέρα σε διαφορετικά στάδια της παιδικής ηλικίας

  • Η απουσία του πατέρα στην παιδική και την πρώιμη παιδική ηλικία (1-7 ετών) μπορεί να έχει βαθιές επιπτώσεις στη ναρκισσιστική ανάπτυξη. Αυτό μπορεί να περιλαμβάνει φόβους που συνεπάγονται με την εγκατάλειψη και την απώλεια, καθώς επίσης παρατηρείται και αυξημένη ανάγκη για εγγύτητα από τη μητέρα.

Η πατρική απουσία μπορεί ακόμα να επηρεάσει τη διαδικασία διαχωρισμού-εξατομίκευσης και να αφήσει τα παιδιά σταθεροποιημένα στο μεταβρεφικό στάδιο ανάπτυξης. Το παιδί μπορεί να οδηγηθεί σε στρεβλώσεις των φυσιολογικών ανταγωνιστικών συναισθημάτων και φόβων τα οποία πρέπει να μάθει να αντιμετωπίζει, λόγω της έλλειψης του δεσμού με τον πατέρα.

  • Κατά τη διάρκεια της περιόδου λανθάνουσας κατάστασης (7-11 ετών) μπορεί να στερήσει ένα παιδί από μια αίσθηση κυριότητας και παραγωγικότητας που προέρχεται από την ανάπτυξη δεξιοτήτων και ταλέντων μέσω της μοντελοποίησης και της ταυτοποίησης με τον πατέρα. Το παιδί κατά τη διάρκεια αυτού του σταδίου κατανοεί καλύτερα τον κόσμο γύρο του και αποκτά γνώση και κοινωνικές δεξιότητες.
  • Κατά τη διάρκεια της εφηβείας (12-18 ετών) μπορεί να οδηγήσει σε υπερ-εξιδανίκευση του απόντος πατέρα και να οδηγήσει σε επίλυση ζητημάτων που δεν έχουν αντιμετωπιστεί σε προηγούμενα στάδια καθώς επίσης και την καθυστέρηση κοινωνικοποίησης σε ομάδες συνομηλίκων.

Ψυχική υγεία των παιδιών

Σύμφωνα με έρευνες, τα παιδιά που μεγαλώνουν σε ένα σπίτι με απουσία του πατέρα, παρουσιάζουν υψηλότερα ποσοστά κατάθλιψης και αρνητικά συναισθήματα, έλλειψη εμπιστοσύνης και χαμηλή αυτοεκτίμηση. Εμφανίζουν μάλιστα 85% μεγαλύτερες πιθανότητες στην εκδήλωση προβλημάτων συμπεριφοράς που οφείλονται στο άγχος της εγκατάλειψης.

Σημαντικός είναι και ο αριθμός των παιδιών των απόντων πατέρων που έχουν αναφέρει επίσης αδυναμία προσκόλλησης σε οποιονδήποτε επόμενο πατριό που εισήλθε στην οικογένεια, συχνά λόγω της εσωτερικής διατήρησης του «καλού» πατέρα και της προβολής του «κακού» πατέρα σε κάθε πατριό.

Οι επιπτώσεις στα αγόρια και στα κορίτσια

Για ένα αγόρι, η ταύτιση με τον πατέρα καλλιεργεί μια αίσθηση αρρενωπότητας και εμπιστοσύνης, σε αντίθεση με ένα αγόρι που μεγαλώνει με την πατρική φιγούρα. Στερώντας τη βοήθεια του πατέρα στη διαμόρφωση της δραστήριας κίνησής του, αδυνατεί να υπερασπιστεί τον εαυτό του ενάντια στον φόβο, εκδηλώνοντας παθητικότητα. Αυτά τα αγόρια συχνά εμφανίζουν υπερβολική αρρενωπότητα, η οποία μπορεί να προέρχεται από υπερβολική αποζημίωση για την ανασφαλή ανδρική ταυτότητά τους. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε απόρριψη, αυξημένη επιθετικότητα και εκμετάλλευση απέναντι στις γυναίκες.

Ο πατέρας-απών για κορίτσια σχετίζεται με την πρώιμη εφηβική ωρίμανση που σχετίζεται με μια ποικιλία αρνητικών αποτελεσμάτων ψυχικής και σωματικής υγείας, συμπεριλαμβανομένου του αυξημένου κινδύνου 4,7% του καρκίνου του μαστού. Τα κορίτσια έχουν συγκεκριμένα υψηλό κίνδυνο εμφάνισης κατάθλιψης και χαμηλή αυτοεκτίμηση όταν ένας πατέρας απουσιάζει στην πρώιμη παιδική ηλικία. Ενώ έχουν περισσότερες πιθανότητες να βιώσουν ανασφάλεια και δυσκολίες στις σχέσεις τους με τους άνδρες.

Ο ρόλος της ψυχοθεραπείας

Το παιδί ενός απόντος πατέρα μπορεί να έχει σύγχυση σχετικά με το ποιος είναι ο πατέρας του και γιατί δεν είναι κοντά. Όσο περισσότερες πληροφορίες έχει, τόσο καλύτερη είναι η κοινωνική και συναισθηματική του ευημερία. Τα παιδιά που βιώνουν την απουσία του πατέρα συχνά φαντασιώνονται για εκείνον, πιστεύοντας ότι η απουσία του είναι δικό τους λάθος. Ένας από τους βασικότερους ρόλους της ψυχοθεραπείας είναι να δημιουργήσει μια πιο ρεαλιστική εκτίμηση του πατέρα, να αποκαταστήσει στο μέγιστο τις ψυχικές επιπτώσεις και να βελτιώσει την ποιότητα ζωής του παιδιού.

Σχολιάστε

ΚΛΙΚ ΚΑΙ ΔΙΑΒΑΖΕΙΣ

Κάντε κλικ στο εξώφυλλο και διαβάστε ΔΩΡΕΑΝ την τελευταία έκδοση της Εφημερίδας «Καρφίτσα»

Polls

Sorry, there are no polls available at the moment.

STAY CONNECTED

NEWSLETTER

 

Εφημερίδες

Διαβάστε όλες τις εφημερίδες online

ΑΡΧΕΙΟ