Η υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Αλεξάνδρα Σδούκου μιλώντας στην «Political» αναφέρεται στα προγράμματα «Εξοικονομώ» τα οποία θα τρέξουν το επόμενο διάστημα, απαντά σχετικά με το αν θα δοθούν νέες επιδοτήσεις για τις τιμές στο ρεύμα, ενώ ξεκαθαρίζει τι ισχύει για το νυχτερινό τιμολόγιο.
Επίσης η κυρία Σδούκου τονίζει πως «η κυβέρνηση έχει θέσει στην ΕΕ ολόκληρο το ενεργειακό ζήτημα δομικά. Μετά τις επανειλημμένες παρεμβάσεις του πρωθυπουργού, περιμένουμε στα τέλη Φεβρουαρίου την πρωτοβουλία που έχει προαναγγείλει η Κομισιόν για το ενεργειακό κόστος».
Ποια προγράμματα του «Εξοικονομώ» τρέχουν ή θα τρέξουν το επόμενο διάστημα; Τι άλλα προγράμματα να περιμένουν οι πολίτες;
Σήμερα, περισσότερο από ποτέ άλλοτε, ισχύει το γνωστό ρητό ότι η καλύτερη κιλοβατώρα είναι αυτή που δεν καταναλώνεται. Σε αυτό το πλαίσιο, τις προηγούμενες ημέρες θέσαμε στη διάθεση των πολιτών επτά προγράμματα ενεργειακής αναβάθμισης με συνολικό προϋπολογισμό που φτάνει τα 910,5 εκατ. ευρώ.
Πρόκειται για το γνωστό «Εξοικονομώ 2025» που αφορά την ενεργειακή αναβάθμιση στα σπίτια, προσφέροντας επιδότηση 50%, η οποία αυξάνεται σε 65% για οικογένειες με τρία εξαρτώμενα τέκνα. Επίσης, υπάρχει το πρόγραμμα για τους θερμοσίφωνες και τα συστήματα θέρμανσης, αλλά και στοχευμένες δράσεις για τις επιχειρήσεις και το κτηριακό απόθεμα του Δημοσίου.
Μέχρι στιγμής, παρατηρείται τεράστια ανταπόκριση στο πρόγραμμα με τους θερμοσίφωνες και τις αντλίες θερμότητας. Να θυμίσω ότι επιδοτούμε με 50% τους θερμοσίφωνες για ένα ποσό 840 ευρώ στο γενικό πληθυσμό και έως 1.000 ευρώ στους ευάλωτους συμπολίτες μας. Αντίστοιχα, για εγκατάσταση αντλίας θερμότητας, η στήριξη φτάνει έως τα 5.000 ευρώ ή το 50% του κόστους συν άλλα 1.000 ευρώ για την εγκατάσταση του συστήματος.
Θέλω επίσης να αναφερθώ ειδικά στα προγράμματα «Αθηνά» και «Φοίβος», τα δυο προγράμματα που στοχεύουν στην ενεργειακή αναβάθμιση σχολείων και παιδικών σταθμών αντίστοιχα και έχουν ιδιαίτερη σημασία για εμάς. Είναι μέρος της ευρύτερης προσπάθειας που κάνει η κυβέρνηση για τη βελτίωση των υποδομών και τη δημιουργία καλύτερων συνθηκών μάθησης για τα παιδιά μας.
Εξίσου ιδιαίτερο είναι και το πρόγραμμα για την ενεργειακή αναβάθμιση ορεινών τουριστικών καταλυμάτων. Θα δώσει τη δυνατότητα σε, μικρές κατά βάση, τουριστικές επιχειρήσεις να επιδοτηθούν με έως και 80.000 ευρώ για να αναβαθμίσουν ενεργειακά τα ξενοδοχεία και τους ξενώνες τους.
Οι τιμές ρεύματος απασχολούν την Ελλάδα όπως και την Ευρώπη. Τι γίνεται με τις αλλαγές στα τιμολόγια; Τι ισχύει για το νυχτερινό ρεύμα;
Οι συνθήκες στην αγορά ενέργειας της Ευρώπης αλλάζουν, για αυτό και πρέπει να είμαστε ευέλικτοι στην πολιτική μας. Γνώμονας είναι να επανεξετάζουμε τα δεδομένα και να στρεφόμαστε στις καλύτερες λύσεις για τον Έλληνα καταναλωτή.
Πλέον, έχει περάσει ήδη ένας χρόνος από τότε που μπήκαν στη ζωή μας τα χρωματιστά τιμολόγια. Όσον αφορά ειδικότερα τα σταθερά μπλε τιμολόγια, έχει καταργηθεί η προσφορά εξάμηνων συμβάσεων για να δοθεί στους καταναλωτές που τα επιλέγουν καλύτερη προβλεψιμότητα για ένα ολόκληρο έτος. Πλέον προσφέρονται μπλε σταθερά τουλάχιστον ετήσιας διάρκειας με τιμές που ξεκινούν ακόμα και από τα 9,5 λεπτά/kWh και είναι διαθέσιμα για τους καταναλωτές εξασφαλίζοντάς τους χαμηλό ενεργειακό κόστος με τιμή προ ενεργειακής κρίσης. Από την πλευρά μας, τηρουμένων των δημοσιονομικών αντοχών, θα εξετάσουμε το επόμενο διάστημα εάν θα μπορούσε να δοθεί κάποιο κίνητρο στους ευάλωτους καταναλωτές, ώστε να εντάσσονται σε σταθερά τουλάχιστον ετήσια τιμολόγια.
Πέραν όμως των σταθερών τιμολογίων, προωθούμε από 1η Φεβρουαρίου, όπως είχαμε ανακοινώσει, το νέο διζωνικό τιμολόγιο που αντικαθιστά το υφιστάμενο «νυχτερινό» τιμολόγιο που σήμερα προσφέρεται σε περισσότερους από 1,6 εκατ. καταναλωτές, κυρίως οικιακούς, με μετρητές που καταγράφουν καταναλώσεις σε διαφορετικές ώρες-ζώνες της ημέρας. Το ωράριο αυτών των ζωνών θα είναι διαφορετικό τον χειμώνα από το καλοκαίρι. Σκοπός της πρωτοβουλίας είναι και εδώ η πρόσβαση των καταναλωτών σε ηλεκτρικό ρεύμα τις ώρες που είναι πιο φθηνό.
Σχεδιάζετε να δώσετε εκ νέου επιδοτήσεις στους πολίτες;
Έχουμε κάνει σαφές ότι σε περιόδους κατά τις οποίες υπάρχει έντονη ανατίμηση, η κυβέρνηση θα παρεμβαίνει στηρίζοντας τους καταναλωτές. Ήδη αυτό τον χειμώνα προχωρήσαμε σε διαδοχικές μηνιαίες επιδοτήσεις που φτάνουν το 1,5 λεπτό ανά κιλοβατώρα, ώστε να διατηρηθεί η τελική χρέωση κάτω από τα 15 λεπτά μεσοσταθμικά. Το μέτρο θα συνεχιστεί για όσο χρειάζεται, αν και ευελπιστούμε ότι η άνοιξη θα φέρει ομαλοποίηση των τιμών ως αποτέλεσμα της περιορισμένης ζήτησης και της ανόδου της συμμετοχής των ΑΠΕ στο ημερήσιο μείγμα παραγωγής.
Θα πρέπει, όμως, να δούμε και την περίπτωση των επιχειρήσεων της χώρας και τι μπορούμε να κάνουμε για εκείνες. Με βάση τις τιμές που ανακοίνωσαν την 1η Φεβρουαρίου οι πάροχοι θα ανακοινώσουμε κι εμείς με τη σειρά μας σύντομα το ύψος της επιδότησης και τη διαδικασία χορήγησης, μέσω αίτησης σε πλατφόρμα που θα δημιουργηθεί ειδικά για αυτό τον λόγο.
Μια ακόμα ενδιαφέρουσα πρωτοβουλία είναι η ενεργοποίηση του δυναμικού τιμολογίου, χρώματος πορτοκαλί, το οποίο έχει θεσμοθετηθεί από πέρσι, αλλά δεν είχε εκκινήσει ακόμη η προσφορά από τους παρόχους.
Τα οφέλη από την εισαγωγή της δυναμικής τιμολόγησης για τους καταναλωτές και το σύστημα ηλεκτρικής ενέργειας είναι μεγάλα. Κυρίως οι επιχειρήσεις στην αρχή θα έχουν τη δυνατότητα να προσαρμόσουν την κατανάλωσή τους ακολουθώντας τις τιμές στη χονδρική, επωφελούμενες με τον τρόπο αυτό από τις χαμηλές τιμές ηλεκτρικής ενέργειας, ιδίως σε ώρες υπερπαραγωγής από ΑΠΕ.
Το δυναμικό τιμολόγιο θα προσφερθεί αρχικά από τους επόμενους μήνες σε έναν αριθμό πελατών που προσεγγίζει τους 155.000 (πάνω από 45% της κατανάλωσης) και αφορά τις παροχές χαμηλής και μέσης τάσης, δηλαδή μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις, βιοτεχνίες κ.λπ.
Πώς θα αντιμετωπιστούν ενδεχόμενες νέες ενεργειακές κρίσεις; Είναι προετοιμασμένη η Ελλάδα να προστατέψει τους καταναλωτές;
Είδαμε τους τελευταίους μήνες πως αυξήθηκε η τιμή του φυσικού αερίου στην Ευρώπη. Ο βασικός λόγος είναι ότι η παγκόσμια αγορά LNG δεν μπορεί ακόμα να παρέχει τους όγκους που χρειάζονται προς αντιστάθμιση του χαμένου ρωσικού αερίου, άρα ο διεθνής ανταγωνισμός είναι έντονος και οι τιμές υψηλές. Νομίζω, πάντως, ότι δεν συντρέχουν λόγοι, ώστε να μιλάμε για μια νέα ενεργειακή κρίση αντίστοιχη με του 2022. Εντούτοις, το θέμα του υψηλού ενεργειακού κόστους σε βάθος χρόνου είναι κρίσιμο και πρέπει να αντιμετωπιστεί τόσο σε ευρωπαϊκό όσο και σε εθνικό επίπεδο.
Ως χώρα έχουμε ξεκινήσει διάλογο για την ιδιαίτερη κατάσταση στην περιοχή της Νοτιοανατολικής Ευρώπης. Θεωρούμε ότι χώρες όπως η δική μας επιβαρύνονται άδικα από τον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί η ευρωπαϊκή αγορά και τιμωρούνται με υψηλότερες τιμές δίχως να φταίνε. Εντός του 2025 ο διάλογος με τις Βρυξέλλες αναμένεται να καταλήξει σε συγκεκριμένα μέτρα αντιμετώπισης του φαινομένου.
Παράλληλα, η κυβέρνηση έχει θέσει στην ΕΕ ολόκληρο το ενεργειακό ζήτημα δομικά. Μετά τις επανειλημμένες παρεμβάσεις του πρωθυπουργού, περιμένουμε στα τέλη Φεβρουαρίου την πρωτοβουλία που έχει προαναγγείλει η Κομισιόν για το ενεργειακό κόστος.
Περνώντας στην εγχώρια πραγματικότητα, το θετικό είναι ότι η Ελλάδα διαθέτει πληθώρα πηγών και οδών εφοδιασμού με αέριο, άρα δεν κινδυνεύει επ’ ουδενί η ενεργειακή της ασφάλεια. Επίσης, το γεγονός αυτό αποτρέπει τη διαμόρφωση ακόμα υψηλότερων τιμών και διασφαλίζει μια ομαλότητα.
Όσον αφορά την προστασία των καταναλωτών, εκτός από τις επιδοτήσεις, πρέπει να δούμε και το θέμα μακροπρόθεσμα. Η διείσδυση των ΑΠΕ αποτελεί το πρωταρχικό μας όπλο για εξομάλυνση του κόστους. Αποτελούν τις φθηνότερες τεχνολογίες ηλεκτροπαραγωγής και είναι σε θέση να αναπτυχθούν πλέον δίχως κρατική στήριξη.
Τι περιλαμβάνει η συμφωνία με τη Chevron; Πόσο σημαντική είναι για την Ελλάδα;
Οι έρευνες υδρογονανθράκων μπαίνουν πλέον σε μια νέα τροχιά και η όλη εθνική προσπάθεια ωριμάζει σημαντικά. Να θυμίσω ότι η Chevron υπέβαλε αίτηση για να αναλάβει τα δικαιώματα έρευνας και παραγωγής υδρογονανθράκων σε ένα θαλάσσιο οικόπεδο νότια της Πελοποννήσου, έκτασης 11.000 τετραγωνικών χιλιομέτρων.
Κατ’ επέκταση, έχουμε πλέον στη χώρα μας την παρουσία των δύο μεγαλύτερων πετρελαϊκών εταιρειών των ΗΠΑ, οι οποίες διαθέτουν εκτενή τεχνογνωσία και εμπειρία. Συγκεκριμένα η Chevron διαθέτει ήδη δραστηριότητες στην Ανατολική Μεσόγειο, άρα γνωρίζει την περιοχή και τις γεωλογικές ιδιαιτερότητές της. Ως εκ τούτου, δικαιώνεται η επιλογή της κυβέρνησης να στηρίξει τις έρευνες υδρογονανθράκων το 2022 με εντατικοποίηση των διαδικασιών. Εντός του 2025 η ExxonMobil και η Helleniq Energy αναμένεται να λάβουν την τελική επενδυτική τους απόφαση για το αν θα προχωρήσουν σε ερευνητικές γεωτρήσεις σε ελληνικά θαλάσσια οικόπεδα, άρα τα πράγματα έχουν αρχίσει να κινούνται πολύ ταχύτερα από ό,τι στο παρελθόν.
Από την ηλεκτρονική εφημερίδα Political
