, Δευτέρα
24 Ιουνίου 2024

search icon search icon

Στέλιος Βραχνής στην «Κ»: Ο άνθρωπος εξακολουθεί να φοβάται τον άνθρωπο ή τον εαυτό του

Ο Στέλιος Βραχνής γεννήθηκε το 1998 στην Θεσσαλονίκη. Είναι απόφοιτος του Καλλιτεχνικού Σχολείου Θεσσαλονίκης Δ. Χορν και αριστούχος της Ανώτερης Δραματικής Σχολής του Ανδρέα Βουτσινά. Ο Στέλιος είναι σκηνοθέτης και ιδρυτής της Ομάδας Θέατρο Πρόταση.

Συνέντευξη στο Μιχάλη Δρούγκα

Και ποιος δεν έχει μυστικά; Και ποιος δεν κρύβεται από τον εαυτό του; Πώς πιστεύεις ότι μπορεί να καταπολεμήσει τους φόβους του;

Όλοι κρυβόμαστε από πολλά πράγματα, μιας και η ίδια η εποχή φωνάζει “πρόσεχε”! Ο φόβος είναι ένας βαθύς μηχανισμός που προστατεύει και την ίδια στιγμή φυλακίζει. Ο φόβος δεν παλεύεται, χρειάζεται απλά να τον αντικρίσουμε στα μάτια, να τον διαχειριστούμε όπως μπορούμε, να τον μιλήσουμε. Προσωπικά είμαι ένας ιδιαίτερα εξομολογητικός άνθρωπος, έχω αυτήν την τάση από μικρός, να μιλάω για εκείνο που πιο πολύ με τυραννά ή να θέλω να βαθύνω σε περιοχές που με πονούν μέσα από το διάλογο και την τέχνη. Έτσι μ’ αρέσει. Μ’ αρέσει η τρωτότητα. Την προτιμώ ασφαλώς από την απόσταση. Το θέατρο για ’μένα είναι ακριβώς αυτό: Ένα ακόμη μέσο για γδύσιμο και εξομολόγηση.

Η μνήμη της καταγωγής είναι συνώνυμο με τη διατήρηση της παράδοσης; Ταυτίζεται με την ολοκλήρωση της προσωπικής ταυτότητας ή έχει καταλήξει να συνάδει με τη λαϊκή, πλην ειλικρινής, έκφραση “επαρχιώτες στην Ομόνοια”;

Η μνήμη είναι σώμα. Όλα γράφονται επάνω μας και μέσα μας εντελώς ανεξίτηλα, ασυναίσθητα και αθέμιτα τις πιο πολλές φορές. Ο καθένας μας αποτελεί συνάρτηση άλλων παραγόντων, τυχαίων περιστατικών, ξένων πληγών που καλούμαστε να δεχτούμε και να φέρουμε. Δεν επιλέγουμε τις μνήμες μας εμείς, ούτε τις πληγές που κουβαλάμε. Όλα είναι ξένα. Δεν επέλεξα, φερ ειπείν, να γεννηθώ εδώ που γεννήθηκα, σε αυτή, την εποχή, σε αυτήν την χώρα, ούτε να έχω αυτό το περιβάλλον, αυτούς τους ανθρώπους, αυτούς τους γονείς, δεν ρωτήθηκα καν αν θέλω να γεννηθώ… Η προσωπική μου ταυτότητα μου είναι παντελώς άγνωστη, απλώς υφίσταμαι τον εαυτό μου όπως είναι, και παλεύω να τον κάνω πιο λειτουργικό εκεί που χρειάζεται. Για αυτό κάνω θέατρο. Είναι μια βαθύτερη ανάγκη ή ένας αναγκαίος μηχανισμός για να αποκαλύψω τις πιο κρυμμένες μου πλευρές, να με δω στην ολότητά μου, απαλλαγμένο από ξένες συνήθειες και δεκανίκια. Δεν επιθυμώ να με μάθω. Αντίθετα, προσπαθώ να με χάσω! Να ξεφύγω τελείως από αυτά που μου έμαθαν και ξέρω, να διαφύγω από τα έθη που εύκολα μπορούν να γίνουν ήθη. Δεν επιθυμώ να δένομαι ούτε με καταγωγές, ούτε με παραδόσεις, ούτε σημαίες και σύμβολα… Αντίθετα πιστεύω πως ο μόνος τρόπος για να κινηθούμε από τα στάσιμα νερά που βρισκόμαστε, ίσως, σε αυτήν την άθλια εποχή σε αυτήν τη χώρα είναι η λήθη! Δεν είδα να αλλάζει τίποτα τόσα χρόνια που γιορτάζουμε επετείους, περηφανευόμαστε για τη φυλή μας, τη γλώσσα, το έθνος μας, την ιστορία μας. Τίποτα. Ο φασισμός ήταν λίγα μέτρα από την πόρτα μας πριν μερικά χρόνια σε αυτήν την χώρα… αυτοί όλοι που τον υποστήριζαν, κοκορεύονταν για την ένδοξη ιστορία τους. Αν ξεχάσουμε ίσως, αναγκαστούμε να γράψουμε την προσωπική μας ιστορία από εδώ και πέρα. Νιώθω ότι η τεράστια ιστορία που έχει αυτή η χώρα μάς έχει κακομάθει ή ότι δεν μας αξίζει. Και βλέπω κράτη στην Ευρώπη με ιστορία διακοσίων χρόνων, να έχουν ένα τεράστιο πολιτισμό, κουλτούρα και παιδεία.

Θα σταθώ σε μια λέξη του σκηνοθετικού σημειώματος. Υπάρχει στίγμα στις μέρες μας; Πώς διαχειρίζεται; Πώς αντιμετωπίζεται και πρώτιστα, πώς μπορεί να αποδοθεί σε θεατρικό σανίδι;

Όλα είναι στιγματισμένα γιατί ο άνθρωπος εξακολουθεί να φοβάται τον άνθρωπο ή τον εαυτό του, άρα να μισεί ή να εχθρεύεται, άρα να διαχωρίζει τον εαυτό του από τον άλλον και τελικά να τον δείχνει. Ο στιγματισμός είναι αποτέλεσμα βαθιάς πληγής, ανικανότητας και απόκρυψης, επικαλυμμένα πίσω από την εικόνα της ανωτερότητας και της μαγκιάς. Στο θέατρο όλο αυτό αποδίδεται όπως και στην ζωή. Εγώ απλά δημιούργησα ένα τέτοιο θεατρικό τοπίο, το οποίο ίσως, είναι ικανό να ξεβολέψει και να φανερώσει εκείνον που στιγματίζει, και πόσες αδιαχείριστες πληγές κρύβει αυτός που στιγματίζει, και βρίσκει ανακούφιση η ανικανότητά του πίσω από αυτό.

Τα παλιότερα χρόνια, η ομοφυλοφιλία ήταν ένα είδους στίγματος. Πλέον, προφανώς και εννοείται δεν υφίσταται κάτι τέτοιο. Θεωρείς ότι υπάρχει ένα κοινωνικό όμως πλαίσιο, όχι σανατόριο, που τίθεται υπό αμφισβήτηση; Πώς μπορεί η τέχνη να συμβάλει στην απο-«στιγματοποίηση»;

Η σεξουαλικότητα είναι ένα τεράστιο ζήτημα. Τεράστιο. Όλα κινούνται γύρω από τη σεξουαλικότητα. Η λογοτεχνία, η φιλοσοφία, η ίδια η τέχνη. Η χώρα αυτή έχει ακόμα πολλά στεγανά απέναντι στο προφανές. Έχει πολλά ακόμα να λύσει και να λύσουμε όλοι. Θέλει δουλειά. Η εκκλησία δεν βοηθάει σε αυτή τη δουλειά. Είναι λες και αποκόβει τον άνθρωπο από την σεξουαλικότητα και τον έρωτα, τον πόθο, την τάση…Κηρύσσει την εγκράτεια, την αξιοπρέπεια, την εγκαρτέρηση, το μέτρο, κάτι που τον καθιστά εγκλωβισμένο μέσα στον ίδιο του τον εαυτό, εγκλωβισμένο στον φόβο και επομένως, εύκολα χειραγωγήσιμο. Η εκκλησία χειραγωγεί. Η εκκλησία, η ορθοδοξία εμφορείται από μισαλλοδοξία (το λέει η ίδια η λέξη «το μόνο ορθώς δοκείν»): Όσοι δεν είναι πιστοί της είναι άπιστοι, όσοι δεν ακολουθούν τους ηθικούς της κανόνες είναι ανώμαλοι, όσοι δεν υπακούν στα από άμβωνος κηρύγματά της διαπράττουν θανάσιμο αμάρτημα. Η εκκλησία φέρει μεγάλο μερίδιο ευθύνης, αν όχι το μεγαλύτερο, για την απίστευτη υποκρισία και εχθρότητα που έχει δημιουργήσει ενάντια στον έρωτα και την σεξουαλικότητα. Η έλλειψη παιδείας επίσης, συμβάλλει σε όλην αυτή την κλειστότητα, αφού μέχρι εκεί φτάνει ο νους ορισμένων. Με όλα αυτά που συμβαίνουν στην επικαιρότητα, επιβεβαιώνεται, με τον πιο ακραίο τρόπο, ο αδιαπέραστος μεσαιωνισμός που επικρατεί ακόμα στην χώρα αυτή, η βαθιά ενοχή, το Βυζάντιο, η Τουρκοκρατία, η «αμαρτία»… Η χώρα αυτή είναι ένα τραυματισμένο και κλειστό σώμα. Η τέχνη καλείται να ανοίξει αυτό το σώμα σιγά-σιγά, να το ωθήσει να κινηθεί ξανά, να διαφύγει από τις φυλακές του, τα ήθη του, τις αγκιστρώσεις του.

Πρεμιέρα: Σάββατο 10 Φεβρουαρίου στις 21.00
Παραστάσεις: Κάθε Σάββατο στις 21.00 και κάθε Κυριακή στις 19.30 έως τις 25 Φεβρουαρίου
Χώρος: Θέατρο Σοφούλη, Τραπεζούντος 5 (Καλαμαριά)
Διάρκεια: 75 λεπτά
Εισιτήρια: 15 ευρώ (κανονικό), 12 ευρώ (φοιτητών, ανέργων, ΑμεΑ, πολυτέκνων, όσων κατέχουν θεατρική ατέλεια, ομαδικό άνω των 6 ατόμων), 9 ευρώ (early birds: από 16 Ιανουαρίου έως 4 Φεβρουαρίου)
Τηλέφωνο κρατήσεων: 2310 423925, 6979925763

Ακολουθήστε τη Karfitsa στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις από τη Θεσσαλονίκη, την Ελλάδα και τον κόσμο.