Ένα από τα πλέον κρίσιμα ερωτήματα γύρω από την ένταση των ελληνοτουρκικών σχέσεων είναι αν τελικά ο Ταγίπ Ερντογάν θα τολμήσει το αυτοκτονικό βήμα μιας πολεμικής σύρραξης ή απλώς περιφέρει το τοτέμ του πολέμου ενόψει των εκλογών του 2023.
Η σωστή πλευρά της Ιστορίας πολλές φορές έχει αποδειχτεί ότι είναι λάθος αντίληψη… και δεν φέρνει τα αναμενόμενα αποτελέσματα. Εδώ στην Ελλάδα θέλουμε να λέμε ότι είμαστε στην σωστή πλευρά της Ιστορίας, πλην όμως δεν είναι πολύ σίγουρο αν η Ιστορία έχει γραφτεί ή ακόμη γράφεται… Θέλει, στ’ αλήθεια, πόλεμο ο Ερντογάν; Κανείς δεν το πιστεύει…
Τα τελευταία 50 χρόνια στον δημόσιο λόγο για τις ελληνοτουρκικές σχέσεις και την οριοθέτηση των θαλάσσιων ζωνών στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο κυριαρχούν ορισμένες βασικές έννοιες γύρω από τις οποίες πολύ συχνά δημιουργούνται συγχύσεις. Κυριαρχία, κυριαρχικά δικαιώματα, υφαλοκρηπίδα και ΑΟΖ. Τι από όλα αυτά επιθυμεί το καθεστώς Ερντογάν; Την ΑΟΖ ξεκάθαρα… Την περίφημη «συνεκμετάλλευση» στο Αιγαίο. Εδώ στην Ελλάδα ΑΟΖ δεν έχουμε ανακηρύξει ακόμη για λόγους προφανείς.
Το παράκτιο κράτος αποκτά ΑΟΖ μόνο αν την κηρύξει τυπικά και ανακοινώσει στον θεματοφύλακα της Συμβάσεως 1982 (τον γενικό γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών) την ενέργειά του αυτή. Αντίθετα προς την υφαλοκρηπίδα, η ΑΟΖ δεν αποκτάται ipso jure (αυτοδικαίως). Στην ΑΟΖ το παράκτιο κράτος έχει δύο κατηγορίες δικαιωμάτων:
Του αναγνωρίζονται κυριαρχικά δικαιώματα, δηλαδή λειτουργικά δικαιώματα της ίδιας ποιοτικής αξίας με εκείνα που έχει και ασκεί στην υφαλοκρηπίδα για την έρευνα, την εκμετάλλευση και τη διατήρηση των φυσικών πόρων της θαλάσσιας αυτής περιοχής. Στο παράκτιο κράτος αναγνωρίζεται επίσης δικαιοδοσία για την τοποθέτηση και χρησιμοποίηση τεχνητών νησιών και εγκαταστάσεων για τη θαλάσσια επιστημονική έρευνα και την προστασία του θαλάσσιου περιβάλλοντος από τη ρύπανση.
Αυτή είναι όλη η… καούρα του «σουλτάνου». Όμως, κανείς δεν πιστεύει ότι ακόμη και στο ακραίο σενάριο που χρειαστεί να παραχωρήσουμε κάτι θα ησυχάσουμε από τους Τούρκους. Το «δώσε θάρρος στον χωριάτη να σ’ ανέβει στο κρεβάτι» αποτυπώνει πλήρως τη φερεγγυότητα μιας χώρας, όπως η Τουρκία, που πάσχει σαφέστατα από νεο-οθωμανικά σύνδρομα. Αρκετά έδωσαν οι προηγούμενοι στους Αμερικανούς και στους Γερμανούς για να στήσουν το μόρφωμα των Σκοπίων. Μπορεί κάποιος να συζητήσει σοβαρά και νηφάλια με τον Ερντογάν; Όχι. Το είπε ξεκάθαρα και ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης: «Εγώ δεν έχω κάποιο πρόβλημα, ο Ερντογάν έχει…».
ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΚΔΟΣΗ ΤΗΣ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑΣ POLITICAL
