Το 2025 η χώρα μας σημείωσε αρνητικό ρεκόρ τετραετίας στα εργατικά δυστυχήματα με 201 νεκρούς. Οι κλάδοι των κατασκευών, του αγροτικού τομέα και του τουρισμού καταγράφουν τις μεγαλύτερες απώλειες. Σύμφωνα με τον κ. Στοϊμενίδη, «η ευθύνη είναι πολιτική και αφορά τις επιλογές της κυβέρνησης».
Συνέντευξη στον Γ. Κατσιάνη
Αυτός είναι και ο λόγος για τον οποίο, σε εθνικό επίπεδο, «θέλουμε να δημιουργήσουμε μία μεγάλη συμμαχία για την προσέγγιση της υγείας και της ασφάλειας στην εργασία ως θεμελιώδους ανθρωπίνου δικαιώματος».
Κύριε Στοϊμενίδη, πού οφείλεται το γεγονός ότι κάθε χρόνο, δεκάδες άνθρωποι στη χώρα μας χάνουν τη ζωή τους εν ώρα εργασίας;
«Κύριε Κατσιάνη, αρχικά θα ήθελα να σας ευχαριστήσω για τη συνέντευξη. Η εντατικοποίηση και ελαστικοποίηση της εργασίας, το χαμηλό ποσοστό κάλυψης από συλλογικές συμβάσεις εργασίας και η παρεμπόδιση της συνδικαλιστικής δράσης συνιστούν τα βασικά στοιχεία ανισορροπίας του εργατικού δικαίου υπέρ των εργοδοτών και εις βάρος των εργαζομένων.
Η κατάσταση αυτή ξεκίνησε με τα μνημόνια, έχει όμως βαθύνει επικίνδυνα την τελευταία επταετία. Ειδικά στον τομέα της Υγείας και Ασφάλειας στην Εργασία (ΥΑΕ), τα τελευταία χρόνια όπως έχει καθοριστεί με τους τρεις τελευταίους εργασιακούς νόμους και ιδιαίτερα από εκείνον του Οκτωβρίου του 2025, έχουμε μεγάλη θεσμική αποδυνάμωση της Επιθεώρησης Εργασίας με πλήρη αποκοπή της σε επίπεδο συνεργασίας και ελέγχου, από τους κοινωνικούς εταίρους, τις εργοδοτικές οργανώσεις και τα συνδικάτα, με ταυτόχρονη στελεχιακή, διοικητική, οργανωτική και επιχειρησιακή αποδυνάμωση.
Παράλληλα ο κοινωνικός διάλογος εργοδοτών, εργαζομένων και κυβέρνησης στο Εθνικό Συμβούλιο για την ΥΑΕ είναι προσχηματικός καθώς οι αποφάσεις λαμβάνονται σε άτυπες συνεννοήσεις, απουσία της εργατικής πλευράς. Η μεγάλη συστηματική υποκαταγραφή των εργατικών δυστυχημάτων από την Πολιτεία και η μη καταγραφή των επαγγελματικών ασθενειών λειτουργεί ως κυβερνητικό πρόσχημα επιτυχούς πολιτικής και ως βάση για να μην τεθεί η ΥΑΕ σε πολιτική προτεραιότητα με τη λήψη των κατάλληλων και απαραίτητων μέτρων.
Εμείς όμως γνωρίζουμε ότι σύμφωνα με τη διαρκή, ανεξάρτητη έρευνα της Ομοσπονδίας Συλλόγων Τεχνικών Επιχειρήσεων Ελλάδος, για το 2025 κατεγράφη ιστορικό αρνητικό ρεκόρ με 201 ανθρώπινες απώλειες στους χώρους εργασίας ενώ και εφέτος η κλιμάκωση διατηρείται, καθώς μέχρι τα τέλη Ιουλίου έχουν χάσει τη ζωή τους στη δουλειά 92 άνθρωποι. Παράλληλα σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, τη Διεθνή Οργάνωση Εργασίας και τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό για την ΥΑΕ μεσοσταθμίζονται σε 2500 οι θάνατοι που σχετίζονται με το περιβάλλον εργασίας στη χώρα μας».
Ποιοι είναι οι κλάδοι στους οποίους καταγράφονται οι μεγαλύτερες απώλειες;
«Τις περισσότερες απώλειες δίνουν ο κατασκευαστικός και ο αγροτικός κλάδος. Για τα έτη 2022, 2023, 2024 είχαμε τις περισσότερες απώλειες στο αγρόκτημα ενώ το 2025 ο τεχνικός κλάδος οριακά, ανέλαβε τα αρνητικά πρωτεία. Τρίτος κλάδος πλέον είναι ο τουριστικός ενώ προβληματίζουν τα πολλά τραγικά βιομηχανικά δυστυχήματα του τρέχοντος έτους.
Βιολάντα, Ασπρόπυργος, Εξαμίλι δημιουργούν ένα σκηνικό τρόμου. Πολλά θανατηφόρα περιστατικά έχουμε και στους οδηγούς, στους διανομείς, στα λατομεία, στα επαγγέλματα της θάλασσας, στους ΟΤΑ, στις ένοπλες δυνάμεις και στα σώματα ασφαλείας. Ιδιαίτερη εντύπωση δημιουργεί το γεγονός ότι στον αγροτικό κλάδο που θεωρείται διεθνώς από τους επικινδυνότερους, η επίσημη καταγραφή φτάνει μέχρι τους 3 νεκρούς το χρόνο ενώ μόνο για το 2025 στην έρευνα της ΟΣΕΤΕΕ, έχουμε καταγράψει 48…
Υπάρχουν όμως και τα επαγγέλματα που δημιουργούν έντονη ψυχική πίεση με ψυχοσωματικές εκφάνσεις αλλά και με αύξηση της πιθανότητας ατυχήματος σε στρεσογόνες καταστάσεις. Το προσωπικό του κλάδου υγείας, οι δημοσιογράφοι και οι εκπαιδευτικοί βρίσκονται πολύ εκτεθειμένοι σε καταστάσεις ψυχολογικής πίεσης με την κατάσταση στη χώρα μας, όμως να είναι γενικευμένη».
Θεωρείτε ότι σημαντικό μερίδιο ευθύνης έχουν και οι ελεγκτικοί μηχανισμοί της Πολιτείας;
«Η ευθύνη είναι πολιτική και αφορά τις επιλογές της κυβέρνησης. Εμείς φέρνουμε από την Ευρώπη επιστημονική γνώση, καλές πρακτικές, κατάλληλες στρατηγικές και πολιτικές. Όλα αυτά είναι διαθέσιμα προς επιλογή και υλοποίηση. Η κυβέρνηση στο πλαίσιο των ιδεολογικών της επιλογών επιλέγει αποδυναμώνοντας το σύστημα Υγείας και Ασφάλειας στην Εργασία και τον κοινωνικό διάλογο και διαλύοντας τους ελεγκτικούς μηχανισμούς, να διευκολύνει τους παραβατικούς εργοδότες και την ‘αγορά’ αφήνοντας απροστάτευτους τους εργαζόμενους».
Έχουν θεσπιστεί μέτρα για την προστασία των εργαζομένων από τον καύσωνα;
«Όχι. Εκδίδονται στο παρά πέντε, το βράδυ της προηγούμενης ημέρας εγκύκλιοι, οι οποίες πολλές φορές είναι αλληλοαναιρούμενες και σε κάθε περίπτωση δεν έχουν υποχρεωτική για τους εργοδότες νομική ισχύ. Επικοινωνούνται ως ισχυροί περιορισμοί ενώ αποτελούν στην πράξη συμβουλές και παραινέσεις. Απαιτείται μέχρι τον ερχόμενο Μάρτιο η νομοθέτηση πλήρους και ισχυρού νομικού πλαισίου στα πρότυπα της Κύπρου και της Μάλτας.
Υπάρχει κλειδωμένο στα γραφεία της πολιτικής ηγεσίας του υπουργείου Εργασίας, έτοιμο πλήρες συμφωνημένο από τους κοινωνικούς εταίρους σχέδιο για την προστασία της εργασίας από τη θερμική καταπόνηση και τα επικίνδυνα καιρικά φαινόμενα. Όμως άμεσα το σχέδιο αυτό μπορεί να λειτουργήσει με την έκδοση μίας υπουργικής απόφασης.
Σύμφωνα με την έρευνα της ΟΣΕΤΕΕ το 2025, καταγράφηκαν 22 θάνατοι στη δουλειά που μπορούν να συνδεθούν με τη θερμική καταπόνηση».
Ποιες είναι οι προτεραιότητες που έχετε θέσει για φέτος;
«Σε ευρωπαϊκό επίπεδο να ξεκινήσουμε με επιτυχία την τριετή καμπάνια του Οργανισμού για τους ψυχοκοινωνικούς κινδύνους στην εργασία, να συνδυάσουμε το σχέδιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης για ποιοτικές θέσεις εργασίας με ενίσχυση των θεμάτων ΥΑΕ, να ετοιμάσουμε μία νέα ισχυρή Ευρωπαϊκή Στρατηγική για την ΥΑΕ και να καταθέσουμε στην Κομισιόν μέχρι το Δεκέμβριο μία συμφωνία των εταίρων για το Vision Zero στον εξορυκτικό κλάδο.
Σε εθνικό επίπεδο θέλουμε να δημιουργήσουμε μία μεγάλη συμμαχία για την προσέγγιση της ΥΑΕ ως θεμελιώδους ανθρωπίνου δικαιώματος και να ασκήσουμε πίεση στην κυβέρνηση για τη ριζική, εκ βάθρων αλλαγή του εθνικού συστήματος ΥΑΕ».
ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ ΤΗΣ KARFITSA
