Το Ιράν θα μπορούσε να εξετάσει την πιθανότητα να επιτρέπει σε πλοία να διαπλέουν ελεύθερα τα Στενά του Ορμούζ από την πλευρά του Ομάν, χωρίς να κινδυνεύουν να δεχτούν επίθεση, με βάση τις προτάσεις που έχει καταθέσει στις διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ, εφόσον επιτευχθεί συμφωνία για να αποτραπεί η αναζωπύρωση της σύγκρουσης, ανέφερε πηγή που έχει ενημερωθεί από την Τεχεράνη.
Η πρόταση φαίνεται να είναι περισσότερο μια χειρονομία καλής θέλησης παρά μια κίνηση που θα μπορούσε από μόνη της να προσφέρει μια άμεση εξέλιξη για εκατοντάδες πλοία που περιμένουν να περάσουν από τον κρίσιμο θαλάσσιο διάδρομο ο οποίος διαχειρίζεται περίπου το 20% των παγκόσμιων ροών πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου.
Η πηγή, η οποία ζήτησε να μην κατονομαστεί επειδή το θέμα είναι «ευαίσθητο», ανέφερε ότι το Ιράν θα ήταν πρόθυμο να επιτρέψει στα πλοία να χρησιμοποιούν την άλλη πλευρά του στενού, στα ύδατα του Ομάν, χωρίς να παρεμποδίζονται από την Τεχεράνη.
«Καλωσορίζουμε οποιαδήποτε κίνηση επιτρέπει την ασφαλή διέλευση πλοίων μέσω του καθιερωμένου συστήματος διαχωρισμού της θαλάσσιας κυκλοφορίας», δήλωσε εκπρόσωπος του Διεθνούς Ναυτιλιακού Οργανισμού (IMO), της ναυτιλιακής υπηρεσίας των Ηνωμένων Εθνών.
Η πρόταση είναι το πρώτο εμφανές βήμα ότι η Τεχεράνη κάνει πίσω από πιο επιθετικές ιδέες που έριξε στο τραπέζι τις τελευταίες εβδομάδες, οι οποίες περιελάμβαναν την επιβολή τελών διέλευσης στα πλοία και της κυριαρχίας της στα στενά.
Και οι δύο αυτές επιλογές θεωρήθηκαν από την παγκόσμια ναυτιλιακή βιομηχανία παραβίαση συνθηκών που διέπουν τη ναυσιπλοΐα.
Ο πόλεμος των ΗΠΑ και του Ισραήλ με το Ιράν οδήγησε στη μεγαλύτερη διακοπή που έχει σημειωθεί ποτέ στον παγκόσμιο εφοδιασμό πετρελαίου και φυσικού αερίου, επειδή σταμάτησαν οι θαλάσσιες μεταφορές στο Ορμούζ λόγω της διακοπής της κυκλοφορίας μέσω των στενών από το Ιράν.
Εκατοντάδες δεξαμενόπλοια και άλλα πλοία, καθώς και 20.000 ναυτικοί, παραμένουν εγκλωβισμένοι εντός του Κόλπου από τότε που ξεκίνησε ο πόλεμος, στις 28 Φεβρουαρίου. Κατάπαυση πυρός για δύο εβδομάδες τέθηκε σε ισχύ στις 8 Απριλίου και ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε χθες, Τετάρτη, ότι ο πόλεμος πλησιάζει προς το τέλος, όμως ο έλεγχος των στενών παραμένει θέμα-κλειδί.
Η πηγή δεν διευκρίνισε εάν το Ιράν θα συμφωνούσε επίσης να απομακρύνει τυχόν νάρκες που μπορεί να έχει τοποθετήσει στην πλευρά του Ομάν ή εάν θα επιτρεπόταν σε όλα τα πλοία -ακόμη και σε εκείνα που συνδέονται με το Ισραήλ- να διέρχονται ελεύθερα.
Ωστόσο, σύμφωνα με το αποκλειστικό ρεπορτάζ του πρακτορείου Reuters, η πηγή πρόσθεσε ότι η πρόταση εξαρτάται από το εάν η Ουάσιγκτον είναι έτοιμη να ικανοποιήσει τα αιτήματα της Τεχεράνης, προϋπόθεση κεντρικής σημασίας σε οποιαδήποτε σημαντική εξέλιξη σε σχέση με τα στενά.
Ιρανός αξιωματούχος δήλωσε ξεχωριστά πως η πρόταση σημαίνει ότι το Ιράν θα διατηρήσει τον έλεγχο στα Στενά του Ορμούζ εντός των δικών του χωρικών υδάτων ενώ δεν θα παρεμβαίνει στην πλευρά του Ομάν, πράγμα το οποίο όπως είπε έχει στόχο να δείξει καλή θέληση για τον τερματισμό του πολέμου, με την Τεχεράνη να περιμένει παρόμοια ευελιξία από τις ΗΠΑ.
Ο Λευκός Οίκος και το υπουργείο Εξωτερικών του Ιράν δεν απάντησαν σε αιτήματα για σχόλια.
Δυτική πηγή ασφαλείας δήλωσε ότι η πρόταση να επιτραπεί σε πλοία να διέρχονται ανεμπόδιστα από τα χωρικά ύδατα του Ομάν ήταν στα σκαριά αν και δεν είναι σαφές αν υπήρξε κάποια απάντηση από τις ΗΠΑ.
Η πρόταση του Ιράν θα ήταν η πρώτη κίνηση προς την αποκατάσταση του status quo στη διέλευση των στενών, που ίσχυε επί δεκαετίες παρά τις περιοδικές κατασχέσεις πλοίων από το Ιράν.
Το λεγόμενο αμφίδρομο σύστημα διαχωρισμού της θαλάσσιας κυκλοφορίας, το οποίο εγκρίθηκε από τη ναυτιλιακή υπηρεσία του ΟΗΕ το 1968 με συμφωνία των χωρών της περιοχής, δημιούργησε το παρόν σύστημα διαδρομών πλοίων που διαχωρίζει τους θαλάσσιους διαδρόμους μέσω των χωρικών υδάτων του Ιράν και το Ομάν.
Τα στενά, μια θαλάσσια λωρίδα πλάτους μόλις 34 χιλιομέτρων (21 μιλίων) ανάμεσα στο Ιράν και το Ομάν, παρέχει διέλευση από τον Κόλπο στον Ινδικό Ωκεανό και είναι μια κύρια οδός για ενεργειακές προμήθειες από τη Μέση Ανατολή και άλλα ζωτικής σημασίας αγαθά μεταξύ των οποίων λιπάσματα.
Η σύνοδος των χωρών μελών του IMO αυτήν την εβδομάδα απέρριψε την ιδέα επιβολής διοδίων από το Ιράν για τα πλοία που χρησιμοποιούν τα στενά, που σύμφωνα με τον IMO θα «δημιουργούσε επικίνδυνο προηγούμενο».
Οι ΗΠΑ επέβαλαν τη Δευτέρα αποκλεισμό στα πετρελαιοφόρα που φεύγουν από ιρανικά λιμάνια και η κυκλοφορία πλοίων ευρύτερα παρέμεινε περίπου στο μηδέν από τις 28 Φεβρουαρίου.
