Η επιβολή νέου κύματος υψηλών δασμών από τον Ντόναλντ Τραμπ προς την Κίνα έχει αναζωπυρώσει τον εμπορικό πόλεμο μεταξύ των δύο μεγαλύτερων οικονομιών του πλανήτη. Αν και το Πεκίνο αντέδρασε άμεσα με αντίμετρα, το παρασκήνιο που αποκαλύπτει το Reuters δείχνει ότι η κινεζική ηγεσία ανησυχεί ολοένα και περισσότερο για τις επιπτώσεις στην εγχώρια οικονομία και τη σταδιακή διπλωματική απομόνωση.
Από την αντίδραση στη συνάντηση – Πώς το Πεκίνο αποφάσισε να μιλήσει
Υπό την πίεση του εσωτερικού προβληματισμού και των συνεχιζόμενων απωλειών σε κρίσιμους παραγωγικούς τομείς, η Κίνα αποφάσισε να αποδεχτεί την πρόσκληση για συνομιλίες στη Γενεύη, στέλνοντας τον ισχυρό οικονομικό της εκπρόσωπο, Χε Λιφέγκ, για επαφές με Αμερικανούς αξιωματούχους. Αν και η διπλωματική ατμόσφαιρα παραμένει ψυχρή –ιδίως μετά την ανταλλαγή σκληρών σχολίων για την επιστολή των ΗΠΑ σχετικά με την παραγωγή φεντανύλης στην Κίνα–, η κινεζική αντιπροσωπεία προσήλθε για προκαταρκτική διερεύνηση των θέσεων της Ουάσινγκτον.
Ενδεικτικό του κλίματος ήταν το γεγονός ότι η Κίνα υποβάθμισε τη συνάντηση, από επίπεδο υψηλών διαπραγματευτών σε τεχνική επαφή για προσδιορισμό «κόκκινων γραμμών», προκειμένου να περιορίσει εσωτερικά τις πολιτικές απώλειες από μια ενδεχόμενη παραχώρηση.
Οικονομικές επιπτώσεις: Από τα εργοστάσια στο γεωπολιτικό ρίσκο
Η κινεζική οικονομία ήδη εμφανίζει σημάδια επιβράδυνσης λόγω των εμπορικών περιορισμών. Βιομηχανίες όπως τα κλωστοϋφαντουργικά, τα παιχνίδια και τα έπιπλα καταγράφουν πτώση στις εξαγωγές και πιέζονται από τη δυσκολία αντικατάστασης της αμερικανικής αγοράς. Πηγές του Reuters αναφέρουν ότι οικονομικά μηνύματα εσωτερικής χρήσης προειδοποιούν για αύξηση πτωχεύσεων και απολύσεων, οδηγώντας τελικά στην υποχώρηση του Πεκίνου.
Όπως δήλωσε χαρακτηριστικά ο αναλυτής Σκοτ Κένεντι (CSIS), «και οι δύο πλευρές προσπαθούν να ισορροπήσουν μεταξύ του να δείχνουν σκληρές και του να μην θεωρηθούν υπεύθυνες για κατάρρευση της παγκόσμιας οικονομίας».
Ο ρόλος του φυσικού αερίου και των γεωοικονομικών συμμαχιών
Μεταξύ των θεμάτων που συζητούνται στο παρασκήνιο περιλαμβάνονται νέες αγορές αμερικανικών προϊόντων, αλλά και η ενίσχυση της παρουσίας των ΗΠΑ στις ενεργειακές αγορές της Ασίας, ιδίως σε ό,τι αφορά τις εξαγωγές φυσικού αερίου. Οι ΗΠΑ θέλουν να εξασφαλίσουν προνομιακή πρόσβαση σε κρίσιμους τομείς, την ώρα που άλλες χώρες διαπραγματεύονται με την Ουάσινγκτον, αποδυναμώνοντας το εμπορικό εκτόπισμα της Κίνας.
Το μήνυμα Τραμπ και η επόμενη μέρα
Η κινεζική πλευρά καλείται να αποφασίσει αν θα συνεχίσει τον δρόμο της σκληρής ρητορικής ή αν θα προχωρήσει σε στοχευμένες κινήσεις αποκλιμάκωσης για να διασώσει την οικονομική της ανάκαμψη. Με τον Τραμπ να παίζει το χαρτί του «σκληρού διαπραγματευτή» ενόψει και των εκλογών, οι ελιγμοί περιορίζονται, αλλά κανείς δεν θέλει να χρεωθεί την παγκόσμια ύφεση.
Οι συνομιλίες στην Ελβετία, όσο προσεκτικά διατυπωμένες κι αν είναι, αποκαλύπτουν ότι ο εμπορικός πόλεμος ίσως μετατρέπεται σε διπλωματική επανεκκίνηση με όρους γεωοικονομικής επιβίωσης.
