Tο όραμα της ειρήνης, της πλουραλιστικής δημοκρατίας, του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και του κράτους δικαίου που οδήγησε στη δημιουργία του Συμβουλίου της Ευρώπης δεν ήταν ποτέ πιο επίκαιρο, είπε ο Κύπριος Πρόεδρος Νίκος Χριστοδουλίδης, κατά τη προσφώνηση του στη συνεδρία της Ολομέλειας της Κοινοβουλευτικής Συνέλευσης του Συμβουλίου της Ευρώπης.
Στο πλευρό της Ουκρανίας
Τόνισε πως δεν μπορεί να υπάρξει εφησυχασμός όσον αφορά την προστασία και την προάσπιση της ελευθερίας και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην Ευρώπη. Ο κ.Χριστοδουλίδης αναφέρθηκε στις εν εξελίξει πολεμικές συρράξεις και επανέλαβε ότι η Κύπρος καταδικάζει τη ρωσική επίθεση προς την Ουκρανία. «Παρά την πρόοδο που έχει επιτευχθεί, 75 χρόνια μετά την ίδρυση του Συμβουλίου της Ευρώπης, η πολυμερής προσέγγιση αντιμετωπίζει έντονες προκλήσεις. Για άλλη μια φορά, στην Ευρώπη και πέραν αυτής, γινόμαστε μάρτυρες δεινών από τρομακτικούς πολέμους και φρικτές θηριωδίες. Η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία έδειξε ότι η ειρήνη στην Ευρώπη – και σε όλο τον κόσμο – δεν μπορεί ποτέ να θεωρηθεί δεδομένη. Από την έναρξη του πολέμου, η Κύπρος καταδίκασε τη ρωσική επίθεση στην Ουκρανία, η οποία οδήγησε σε περίπου 10 εκατομμύρια εκτοπισμένους και πρόσφυγες Ουκρανούς. Από την αρχή η Κύπρος στέκεται σταθερά αλληλέγγυα με την Ουκρανία και τον λαό της. Επαναλαμβάνουμε την ακλόνητη υποστήριξή μας στην ενότητά της, την κυριαρχία και την εδαφική ακεραιότητά της εντός των διεθνώς αναγνωρισμένων συνόρων της. Και με τον τρόπο αυτό στεκόμαστε στη σωστή πλευρά της ιστορίας» δήλωσε ο Κύπριος πρόεδρος.
Η Χαμάς δεν είναι οι Πλαιστίνιοι
«Οφείλουμε να είμαστε κατηγορηματικοί στο μήνυμά μας: δεν θα αποδεχθούμε ποτέ αλλαγές στα σύνορα που προέρχονται από τη βία και τον πόλεμο. Είναι θέμα Αρχής, προάσπισης της διεθνούς νομιμότητας και των βασικών αρχών του Καταστατικού Χάρτη του ΟΗΕ. Οι απειλές για την Ευρώπη και τον κόσμο δεν θα αποτραπούν, αν δεν δράσουμε ενωμένοι και με αποφασιστικότητα. Είναι συλλογική ευθύνη μας να υποστηρίξουμε, ανεξαρτήτως κόστους, τη διεθνή νομιμότητα» υπογράμμισε ο κ.Χριστοδουλίδης και αναφέρθηκε στη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή. «Η τρέχουσα σύγκρουση στη Μέση Ανατολή, την Κύπρο και την περιοχή άμεσης γειτονίας με την Κύπρο και την Ευρώπη το αποδεικνύει. Ο πόλεμος που εκτυλίσσεται αποτελεί μια δοκιμασία για όλους μας, όχι μόνο για την περιφερειακή σταθερότητα, αλλά και για την ειρήνη και την ασφάλεια σε παγκόσμια κλίμακα» συμπλήρωσε.
Σημείωσε πως η Κύπρος καταδίκασε τις αποτρόπαιες τρομοκρατικές επιθέσεις της Χαμάς της 7ης Οκτωβρίου, οι οποίες οδήγησαν στην αναζωπύρωση του σημερινού κύκλου βίας. «Η τρομοκρατία αποτελεί απειλή για όλους μας. Συγχρόνως, πρέπει επίσης να ξεκαθαρίσουμε ότι η Χαμάς δεν εκπροσωπεί τον παλαιστινιακό λαό ούτε την παλαιστινιακή υπόθεση. Ενόσω το δράμα των ομήρων συνεχίζεται, πιστεύουμε ακράδαντα ότι η άνευ όρων και άμεση απελευθέρωση όλων των ομήρων είναι το κλειδί για τον τερματισμό της κρίσης. Παράλληλα, αναγνωρίζοντας το δικαίωμα του Ισραήλ στην αυτοάμυνα σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο, συμπεριλαμβανομένου του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου, τονίζω με τον πιο κατηγορηματικό τρόπο ότι όλοι οι άμαχοι και οι μη στρατιωτικές υποδομές πρέπει να προστατεύονται πλήρως. Εξελίσσεται μια τραγωδία με πρωτοφανείς επιπτώσεις. Θρηνούμε για την απώλεια τόσων αθώων ανθρώπων. Προτεραιότητά μας πρέπει να συνεχίσει να είναι η προστασία και ο τερματισμός της ταλαιπωρίας τόσων αθώων ζωών» πρόσθεσε.
Σχέδιο «Αμάλθεια»
Αναφέρθηκε στην πρωτοβουλία της Κύπρου για δημιουργία ανθρωπιστικού διαδρόμου. «Ταυτόχρονα, δεδομένων των τεράστιων ανθρωπιστικών αναγκών της Γάζας, η Κύπρος, το πλησιέστερο κράτος μέλος της ΕΕ στην περιοχή, με εξαιρετικές σχέσεις με όλες τις γειτονικές χώρες, προώθησε μια ολοκληρωμένη πρωτοβουλία για έναν θαλάσσιο διάδρομο μονής κατεύθυνσης, το Σχέδιο ”Αμάλθεια”. Η κυπριακή πρωτοβουλία για τον θαλάσσιο διάδρομο προβλέπει μία συμπληρωματική διαδρομή στις υφιστάμενες και μελλοντικές διαδρομές για την παροχή ανθρωπιστικής βοήθειας στους αμάχους στη Γάζα, και είμαι πολύ ικανοποιημένος που πρόσφατα ενεργοποιήσαμε τον ανθρωπιστικό διάδρομο. Παραμένει στη διάθεση της διεθνούς κοινότητας αποκλειστικά και μόνο για τη συμβολή στην ασφαλή ροή της βιώσιμης, μεγάλου όγκου ανθρωπιστικής βοήθειας προς τους αμάχους στη Λωρίδα της Γάζας».
Καιρός για ειρήνη στη Κύπρο
Σε μεγάλο μέρος της ομιλίας του, ο Νίκος Χριστοδουλίδης αναφέρθηκε στο Κυπριακό, λέγοντας ότι τα ανθρώπινα δικαιώματα στην Κύπρο παραμένουν, δυστυχώς, μια ανεκπλήρωτη υπόσχεση για όλους τους Κύπριους, ως αποτέλεσμα της παράνομης εισβολής της Τουρκίας το 1974 και της συνεχιζόμενης κατοχής, επισημαίνοντας ότι το 2024 σηματοδοτεί την 50ή επέτειο της τουρκικής εισβολής.
Με αναφορές στους πρόσφυγες, τους αγνοούμενους και τους εγκλωβισμένους, ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης είπε ότι είναι καιρός για ειρήνη.
«Όλοι οι Κύπριοι – Ελληνοκύπριοι και Τουρκοκύπριοι, Μαρωνίτες, Αρμένιοι, Λατίνοι – αξίζουν τα ίδια ανθρώπινα δικαιώματα και θεμελιώδεις ελευθερίες όπως όλοι οι άλλοι Ευρωπαίοι. Αξίζουν να ευημερούν σε μια επανενωμένη χώρα, κράτος μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπου τα ανθρώπινα δικαιώματα και οι θεμελιώδεις ελευθερίες τους διασφαλίζονται και υποστηρίζονται».
Όπως είπε, ύψιστη προτεραιότητα του είναι η επανένωση της Κύπρου και του λαού της. Κι ενώπιον της Ολομέλειας δεσμεύτηκε «για την επίτευξη λύσης για μια διζωνική δικοινοτική ομοσπονδία με πολιτική ισότητα, όπως προβλέπεται στο σχετικό Ψήφισμα του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ. Αυτός είναι ο μόνος βιώσιμος δρόμος προς τα εμπρός.
Και χαιρέτησε τον διορισμό της κας Κουεγιάρ, ως προσωπικής απεσταλμένης του ΓΓ του ΟΗΕ για το Κυπριακό, εξέφρασε τη προσδοκία για επανέναρξη των διαπραγματεύσεων καταγγέλοντας παράλληλα τα προσκόμματα που δημιουργεί η Τουρκία με τις προκλήσεις στην Κύπρο.
«Χαιρετίζω τον πρόσφατο διορισμό της Προσωπικής Απεσταλμένης του Γενικού Γραμματέα κας Μαρί Ανχέλα Χόλγκουιν Κουεγιάρ, και προσδοκώ τη συμβολή της στην επανέναρξη των διαπραγματεύσεων όπως προβλέπεται από τα σχετικά ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ και από εκεί όπου διακόπηκαν στο Κραν Μοντανά το 2017».
«Η εξασφάλιση ενός ευνοϊκού περιβάλλοντος είναι επίσης επιτακτική ανάγκη. Δυστυχώς, επί του εδάφους, συνεχίζουμε να βρισκόμαστε αντιμέτωποι με διαδοχικές προκλήσεις και παραβιάσεις, καθώς και με απόπειρες διείσδυσης των τουρκικών κατοχικών δυνάμεων στη νεκρή ζώνη σε διάφορες περιοχές. Ανταποκριθήκαμε σε αυτές τις προκλήσεις με ψυχραιμία και αυτοσυγκράτηση, λαμβάνοντας παράλληλα όλα τα μέτρα για τη διασφάλιση του καθεστώτος της νεκρής ζώνης. Η εστίασή μας παραμένει στη χάραξη μιας θετικής πορείας προς τα εμπρός και είμαστε ακόμη πιο αποφασισμένοι ως προς αυτή την προοπτική».
«Στέκομαι σήμερα ενώπιον σας ζητώντας την υποστήριξή σας και την απτή συμβολή σας, καθώς αγωνιζόμαστε για την ειρήνη. Το Συμβούλιο της Ευρώπης γενικά και η Κοινοβουλευτική Συνέλευση ειδικότερα έχουν την πολιτική νομιμοποίηση να συμβάλουν ενεργά στις προσπάθειες μας τόσο για τη διασφάλιση ενός ευνοϊκού περιβάλλοντος όσο και στις προσπάθειές μας για μια πλήρη επίλυση» είπε.
