Σύμφωνα με το Bloomberg «η κατάρρευση τόσων πολλών κτιρίων έχει αναζωπυρώσει μακροχρόνιες καταγγελίες ότι οι κατασκευαστές είχαν τη δυνατότητα να θυσιάσουν την ασφάλεια υπέρ της ταχύτητας και του κόστους κατά τη διάρκεια μιας κατασκευαστικής έκρηξης».
«Οι κατασκευαστικές εταιρείες είναι γνωστό ότι αφαιρούν κολώνες στήριξης από ορισμένα καταστήματα και χώρους στάθμευσης και κάνουν αλλαγές στους τοίχους στήριξης, τις πόρτες και τα παράθυρα των κτιρίων. Οι επιζώντες και τα κόμματα της αντιπολίτευσης λένε επίσης ότι η κυβέρνηση δεν έχει ανταποκριθεί επαρκώς σε μία από τις χειρότερες φυσικές καταστροφές της Τουρκίας», αναφέρει.
Πλέον, ο μετριασμός των αντιδράσεων περνά για τον Τούρκο Πρόεδρο μέσα από το κυνήγι των εργολάβων για να βγει ο ίδιος από το “κάδρο”. Σύμφωνα με το France24, «ο σεισμός χτύπησε τη στιγμή που κέρδιζε δυναμική και άρχιζε να ανεβάζει τους αριθμούς έγκρισης από το χαμηλό που υπέστη κατά τη διάρκεια μιας τρομερής οικονομικής κρίσης που εξερράγη πέρυσι».
Μπροστά σε αυτό το δεδομένο, ο Ερντογάν αντεπιτίθεται, εξαπολύοντας ανθρωποκυνηγητό στους κατασκευαστές των κτιρίων, στους οποίους για χρόνια, χάριζε τα πρόστιμα, καθώς υπολογίζεται ότι τουλάχιστον 75.000 κτίρια δεν πληρούσαν τις προδιαγραφές.
Βάσει του BBC, η κυβέρνηση στην Τουρκία δίνει συχνά «αμνηστία» στις κατασκευαστικές εταιρείες, ενώ γίνονται νομικές εξαιρέσεις από την υποχρέωση για καταβολή προστίμων για οικοδομές που χτίστηκαν, χωρίς να έχουν προηγουμένως υιοθετηθεί οι απαιτούμενοι κανονισμοί ασφαλείας και δίχως τα απαιτούμενα πιστοποιητικά.
Όπως τονίζει το βρετανικό Μέσο, πρόκειται για κανονισμούς και νομοθεσία, που ψηφίστηκαν για πρώτη φορά στη δεκαετία του 1960, με την πιο πρόσφατη νομοθεσία να περνά το 2018. Σύμφωνα με τον Πελίν Πινάρ Γκιριτλίογλου, επικεφαλής του τεχνικού επιμελητηρίου της Κωνσταντινούπολης, μέχρι 75.000 κτίρια που έχουν επηρεαστεί από τον σεισμό σε δέκα επαρχίες της Τουρκίας, έχουν τύχει τέτοιων «αμνηστιών». Έκθεση, δε, του υπουργείου Περιβάλλοντος και Υποδομών, το 2018, αποκαλύπτει ότι το 50% των κτιρίων στην Τουρκία -ποσοστό που αντιστοιχεί σε περίπου 13.000.000 κτίρια- είχε κατασκευαστεί κατά παράβαση κανονισμών. Όσο για τους ελέγχους για την εφαρμογή της κείμενης νομοθεσίας, αυτοί ήταν κάτι περισσότερο από πλημμελείς.
Παρότι οι αναθεωρημένοι κανονισμοί, που είναι σε ισχύ από το 2018, προβλέπουν ειδικές κατασκευές, που να περιλαμβάνουν ενισχυμένο με ατσαλόβεργες σκυρόδεμα, για τις περιοχές με έντονη σεισμικότητα, εντούτοις όλα αυτά φαίνεται να έχουν μείνει στα χαρτιά, αν και οι κολώνες και οι δοκοί κάθε κτιρίου πρέπει να κατανέμονται με τέτοιο τρόπο, ώστε να είναι σε θέση να απορροφήσουν τους κραδασμούς ενός σεισμού.
Βάσει αυτών, συνελήφθη στο αεροδρόμιο της Κωνσταντινούπολης ο εργολάβος του συγκροτήματος πολυκατοικιών “Αναγέννηση” στην Αντιόχεια της επαρχίας Χατάι, που καταστράφηκε από το φονικό σεισμό. «Εν μέρει, το πρόβλημα είναι ότι γίνονται πολύ λίγες μετασκευές/ενισχύσεις σε υπάρχοντα κτίρια, ενώ πλημμελής είναι και η εφαρμογή των νέων κανονισμών σε νέες οικοδομές» εξηγεί ο καθηγητής Ντέιβιντ Αλεξάντερ από το Πανεπιστημιακό Κολέγιο Λονδίνου. Σύμφωνα με μαρτυρίες, κτίριο στα Άδανα που έχει καταρρεύσει, είχε υποστεί ζημιές και πριν από 25 χρόνια, αλλά δεν είχε γίνει καμία εργασία μετασκευής του, σύμφωνα με τους νέους αντισεισμικούς κανονισμούς.
Με αυτά τα δεδομένα, εάν τα κτίρια στις πληγείσες περιοχές είχαν κατασκευαστεί με τις νέες προδιαγραφές, θα είχαν πιθανότατα αντέξει. Όμως, δεν γίνεται έλεγχος για το αν τηρούνται οι προδιαγραφές του αντισεισμικού κανονισμού, αλλά δεν γίνονται και επισκευές-συντήρηση. Αντίθετα, οι εργολάβοι, τους οποίους βάζει τώρα στο στόχαστρο η κυβέρνηση Ερντογάν, κατηγορώντας τους γι’ αμέλεια, παίρνουν αμνηστία και απαλλάσονται από τα πρόστιμα.
