Οι πολίτες των κρατών-μελών της ΕΕ έχουν μεγάλες επιφυλάξεις σε ό,τι αφορά την αποφασιστικότητα των ηγετών στη λήψη των αποφάσεων. Η επίθεση της Ρωσίας στην Ουκρανία έχει ενισχύσει τη δημόσια στήριξη για την ΕΕ, σύμφωνα με την έρευνα του εαρινού ευρωβαρόμετρου του Κοινοβουλίου για το 2022.
Του: ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ Σ. ΜΑΡΓΑΡΙΤΗ
Σχεδόν τα δύο τρίτα (65%) των Ευρωπαίων θεωρούν τη συμμετοχή της χώρας τους στην ΕΕ ως «κάτι καλό». Πρόκειται για το υψηλότερο αποτέλεσμα από το 2007, όταν το αντίστοιχο ποσοστό είχε ανέλθει στο 58%. Θετικά βλέπει την ιδιότητα μέλους της ΕΕ η απόλυτη πλειοψηφία των πολιτών σε όλες τις χώρες, εκτός από την Ελλάδα και τη Σλοβακία, όπου οι περισσότεροι ερωτηθέντες (43% των Ελλήνων) απαντούν ότι δεν είναι «ούτε κάτι καλό ούτε κάτι κακό». Σε σύγκριση με την τελευταία έρευνα του ΕΚ που πραγματοποιήθηκε στα τέλη του 2021, τα αποτελέσματα έχουν αυξηθεί σημαντικά στις περισσότερες χώρες, ιδίως στη Λιθουανία (+20 ποσοστιαίες μονάδες), τη Μάλτα (+12) και την Εσθονία (+9).
Το 52% των Ευρωπαίων σήμερα έχει θετική εικόνα για την ΕΕ έναντι 12% που έχει αρνητική. Το αποτέλεσμα αυτό σημειώνει αύξηση 3 μονάδων από τον Νοέμβριο – Δεκέμβριο του 2021, ενώ ταυτόχρονα αποτελεί το καλύτερο αποτέλεσμα που έχει καταγραφεί σε έρευνα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου από το 2007. Τα εθνικά αποτελέσματα για θετική εικόνα της ΕΕ κυμαίνονται από 76% στην Ιρλανδία έως 32% στην Ελλάδα.
Η πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου κυρία Μετσόλα, εκφράζοντας την ικανοποίησή της για τα αποτελέσματα της έρευνας, δήλωσε ότι «με τον πόλεμο να έχει επιστρέψει στην ήπειρό μας, οι Ευρωπαίοι αισθάνονται ασφαλέστεροι ως τμήμα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Οι Ευρωπαίοι πολίτες έχουν δυνατούς δεσμούς με την ελευθερία, είναι έτοιμοι να υπερασπιστούν τις αξίες μας και συνειδητοποιούν ολοένα και περισσότερο ότι η δημοκρατία μας δεν θα πρέπει να θεωρείται πια δεδομένη».
Τα πρόσφατα γεγονότα επηρέασαν επίσης την εικόνα που έχουν οι Ευρωπαίοι για άλλους σημαντικούς δρώντες στη διεθνή σκηνή. Σε επίπεδο ΕΕ μόνο το 10% βλέπει θετικά τη Ρωσία, σε σύγκριση με το 30% την τελευταία φορά που τέθηκε η ίδια ερώτηση το 2018.
Οι περισσότεροι πολίτες αντιλαμβάνονται τον πόλεμο στην Ουκρανία ως θεμελιώδη αλλαγή: 61% των Ευρωπαίων δεν είναι πεπεισμένο ότι η ζωή του θα παραμείνει αμετάβλητη, με το ποσοστό να απογειώνεται στο 86% στην Ελλάδα.
Σύμφωνα με έρευνα που δημοσίευσε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, οκτώ στους δέκα ερωτηθέντες (80%) συμφωνούν με την επιβολή οικονομικών κυρώσεων στη ρωσική κυβέρνηση, καθώς και σε ρωσικές εταιρείες και ιδιώτες – με το ποσοστό να μειώνεται στο 70% στην Ελλάδα. Η πλειονότητα των πολιτών σε 22 κράτη-μέλη είναι ικανοποιημένη με την αντίδραση της ΕΕ στη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, με την Ελλάδα (44%) ωστόσο να βρίσκεται μεταξύ των εξαιρέσεων.
Καθώς ο πληθωρισμός και το κόστος ζωής αυξάνονταν για καιρό πριν από τη ρωσική επίθεση στην Ουκρανία, τέσσερις στους δέκα Ευρωπαίους συνολικά δηλώνουν ότι ήδη βιώνουν αντίκτυπο στο βιοτικό τους επίπεδο (49% στην Ελλάδα). Ως σαφές σημάδι ευρωπαϊκής ανθεκτικότητας και ενότητας, το 59% των Ευρωπαίων θεωρεί προτεραιότητα την προάσπιση των κοινών ευρωπαϊκών αξιών μας, όπως η ελευθερία και η δημοκρατία – ακόμη και αν αυτό θα επηρέαζε τις τιμές και το κόστος ζωής.
Στην Ελλάδα το 48% των ερωτηθέντων θεωρεί ότι η υπεράσπιση των αξιών αυτών θα πρέπει να αποτελεί προτεραιότητα. Η απόλυτη πλειοψηφία θέτει επίσης πολύ ψηλά στη σχετική λίστα τη συγκράτηση των τιμών και του κόστους ζωής (51%) σε σύγκριση με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο (39%).
Οι αυξανόμενες οικονομικές ανησυχίες αντικατοπτρίζονται επίσης και σε θέματα όπου οι πολίτες θα ήθελαν να δώσει προτεραιότητα το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο: η καταπολέμηση της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού αναφέρεται ως βασική προτεραιότητα (38%), ακολουθούμενη από τη δημόσια υγεία (35%), η οποία σημειώνει σημαντική μείωση κατά 7 μονάδες τους τελευταίους έξι μήνες.
Οι Ευρωπαίοι πολίτες επέλεξαν ως τρίτη προτεραιότητα τη δημοκρατία και το κράτος δικαίου (32%), κατηγορία που με τη σειρά της σημείωσε σημαντική αύξηση κατά 7 μονάδες.
Στην Ελλάδα η υποστήριξη της οικονομίας και η δημιουργία νέων θέσεων εργασίας βρίσκονται στην κορυφή (60%), η καταπολέμηση της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού στη δεύτερη θέση (59%) και η δημόσια υγεία στην τρίτη (52%).
Η ΕΕ οφείλει να αφουγκραστεί τα μηνύματα των πολιτών και να προχωρήσει σε ουσιαστικές μεταρρυθμίσεις που θα ενισχύσουν την αξιοπιστία της. Ρεαλισμός και αποφασιστικότητα για να επανακτηθούν το χαμένο κύρος και η αίγλη της ΕΕ.
*Ο Κωνσταντίνος Σ. Μαργαρίτης είναι δημοσιογράφος
ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΚΔΟΣΗ ΤΗΣ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑΣ POLITICAL
