ΗΠΑ, Δανία και Γροιλανδία αναμένεται να υπογράψουν συμφωνία για την ασφάλεια στην Αρκτική και την ενίσχυση της αμερικανικής παρουσίας.
Η συμφωνία θα επιτρέψει στις ΗΠΑ να επεκτείνουν το στρατιωτικό αποτύπωμά τους στη Γροιλανδία, δήλωσαν στο Ρόιτερς τρεις άνθρωποι που γνωρίζουν το θέμα.
Εκτός από την υφιστάμενη Διαστημική Βάση Πίτουφικ, η συμφωνία αναμένεται να προβλέπει το άνοιγμα δύο νέων στρατιωτικών εγκαταστάσεων: της Ναρσαρσουάκ, μιας πρώην αεροπορικής βάσης της εποχής του Ψυχρού Πολέμου ο πληθυσμός της οποίας έχει μειωθεί σε μερικές δεκάδες ανθρώπους, και της Μέστεσβιγκ, που χρησιμοποιείται τώρα από τη Slædepatruljen Sirius. μια επίλεκτη μονάδα των ειδικών δυνάμεων της Δανίας.
Η Γροιλανδία, πρώην αποικία και τώρα ημιαυτόνομο έδαφος του Βασιλείου της Δανίας, βρίσκεται ανάμεσα στην Αρκτική και τη Βόρεια Αμερική και κατέχει τεράστιους ενεργειακούς πόρους.
Η άρνηση του Τραμπ να αποκλείσει στρατιωτική ή οικονομική βία προκειμένου να την αποκτήσει προκάλεσε διπλωματική κρίση τον Ιανουάριο εντός του ΝΑΤΟ και ανάγκασε τη Δανία και την κυβέρνηση του νησιού να ξεκινήσουν εντατικές διαπραγματεύσεις.
Ο Τραμπ θα συναντήσει την Δανή πρωθυπουργό Μέτε Φρεντέρικσεν και τον πρωθυπουργό της Γροιλανδίας Γενς-Φρέντερικ Νίλσεν στις 17:30 ώρα Ελλάδας στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη για την τριμερή τελετή υπογραφής.
Ο Δανός υπουργός Εξωτερικών Λαρς Λόκε Ράσμουσεν έχει πει πως η συμφωνία θα θέσει την ασφάλεια της Αρκτικής υπό τη συλλογική παρακολούθηση του ΝΑΤΟ, αντί να επαφίεται μόνο στην Ουάσινγκτον και την Κοπεγχάγη.
Ο Τραμπ δήλωσε την Παρασκευή πως η συμφωνία δίνει στις ΗΠΑ “μόνιμο έλεγχο στην ασφάλεια και σε όλες τις άλλες ανάγκες στη Γροιλανδία”. Η Δανία δεν απάντησε στον ισχυρισμό του Τραμπ, αλλά είπε πως η συμφωνία σέβεται την κυριαρχία της Δανίας και το δικαίωμα της Γροιλανδίας στην αυτοδιάθεση.
“Ο λόγος που μπορούμε να συνάψουμε αυτή τη συμφωνία, που είναι επωφελής από γροιλανδική, αμερικανική και ευρωπαϊκή σκοπιά, καθώς και για το Βασίλειο της Δανίας, είναι ότι είναι ένα θέμα πολιτικής ασφάλειας”, δήλωσε η Φρεντέρικσεν χθες, Δευτέρα, στη Νέα Υόρκη.
Το κείμενο παραμένει αδημοσίευτο μέχρι την υπογραφή του σήμερα. Παραμένει ασαφές εάν η συμφωνία τροποποιεί μια αμυντική συνθήκη του 1951 που αποτελεί τη νομική βάση για την παρουσία των ΗΠΑ ή αν λειτουργεί ως νέο πλαισιο.
Η συμφωνία αποτελεί μια μετακίνηση από φιλοδοξίες που είχε εκφράσει νωρίτερα ο Τραμπ για απευθείας απόκτηση της Γροιλανδίας, ένα νησί με έκταση τριπλάσια του Τεξας και πληθυσμό μόλις 57.000 κατοίκων διασκορπισμένων κατά μήκος της απότομης ακτογραμμής του.
Όμως αποτελεί σημαντική διεύρυνση των στρατιωτικών υποδομών των ΗΠΑ στο νησί — την πρώτη σημαντική αύξηση από την εποχή του Ψυχρού Πολέμου, όταν οι ΗΠΑ διατηρούσαν 17 εγκαταστάσεις και περισσότερα από 10.000 μέλη προσωπικού εκεί.
