Να βάλει τέλος στα σενάρια περί κατάρρευσης των επαφών μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης επιχείρησε ο Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος με νέα ανάρτησή του στο Truth Social ξεκαθάρισε ότι οι συνομιλίες με το Ιράν συνεχίζονται κανονικά, παρά τα δημοσιεύματα που έκαναν λόγο για διακοπή τους.
Ο Αμερικανός πρόεδρος χαρακτήρισε «ψευδείς και λανθασμένες» τις πληροφορίες που κυκλοφόρησαν τις τελευταίες ημέρες, υποστηρίζοντας ότι οι δύο πλευρές βρίσκονται σε συνεχή επικοινωνία και ότι οι επαφές πραγματοποιήθηκαν τόσο τις προηγούμενες ημέρες όσο και σήμερα.
Η παρέμβασή του έρχεται σε μια περίοδο αυξημένης αβεβαιότητας γύρω από το μέλλον των διαπραγματεύσεων, καθώς είχαν προηγηθεί αντικρουόμενα μηνύματα σχετικά με το εάν οι συνομιλίες παραμένουν ενεργές μετά τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή.
Παράλληλα, ο Τραμπ επανέφερε το βασικό μήνυμα της αμερικανικής πλευράς προς την Τεχεράνη, καλώντας την ιρανική ηγεσία να προχωρήσει σε συμφωνία, αφήνοντας να εννοηθεί ότι η Ουάσιγκτον θεωρεί πως έχει φτάσει η ώρα για οριστικές αποφάσεις.
Το μήνυμα του Τραμπ
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ έγραψε:
«Τα δημοσιεύματα που αναφέρουν ότι η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν και οι Ηνωμένες Πολιτείες σταμάτησαν να συνομιλούν πριν από λίγες ημέρες είναι ψευδή και ανακριβή.
Οι συνομιλίες μεταξύ μας συνεχίζονται αδιάκοπα, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που έγιναν πριν από τέσσερις ημέρες, πριν από τρεις ημέρες, πριν από δύο ημέρες, χθες και σήμερα.
Το πού θα καταλήξουν, κανείς δεν μπορεί να το γνωρίζει. Όμως, όπως είπα στο Ιράν, ήρθε η ώρα, με τον έναν ή τον άλλο τρόπο, να υπάρξει συμφωνία.
Το κάνετε αυτό εδώ και 47 χρόνια και δεν μπορεί να συνεχιστεί άλλο».
Παραμένει ανοιχτό το παράθυρο συμφωνίας
Η νέα τοποθέτηση του Τραμπ ερμηνεύεται από αναλυτές ως ένδειξη ότι, παρά τις δυσκολίες και τις δημόσιες αντιπαραθέσεις, η διπλωματική οδός παραμένει ανοιχτή.
Το γεγονός ότι ο Αμερικανός πρόεδρος επέλεξε να αναφερθεί προσωπικά στην πορεία των επαφών θεωρείται επίσης μήνυμα προς τις αγορές και τους διεθνείς παίκτες που παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις, καθώς μια πιθανή συμφωνία θα μπορούσε να επηρεάσει σημαντικά τις γεωπολιτικές ισορροπίες αλλά και τις παγκόσμιες ενεργειακές αγορές.
Προς το παρόν, το μόνο βέβαιο είναι ότι οι διαπραγματεύσεις δεν έχουν τερματιστεί. Το αν θα οδηγήσουν σε μια ιστορική συμφωνία ή σε νέο κύκλο έντασης, παραμένει το μεγάλο ερώτημα των επόμενων ημερών.
Ποιός οφελείται ωστόσο από τη διαιώνιση των “διαπραγματεύσεων”;
Παρά το γεγονός ότι οι συνομιλίες μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν συνεχίζονται, παραμένει ανοιχτό το ερώτημα ποια πλευρά ωφελείται περισσότερο από την παράταση των διαπραγματεύσεων.
Από στρατηγικής πλευράς, πολλοί αναλυτές εκτιμούν ότι ο χρόνος λειτουργεί βραχυπρόθεσμα υπέρ της Τεχεράνης. Κάθε ημέρα χωρίς νέες στρατιωτικές επιχειρήσεις δίνει στο Ιράν τη δυνατότητα να αξιολογήσει τις ζημιές που υπέστη, να αναδιατάξει τις στρατιωτικές του δυνατότητες, να μεταφέρει εξοπλισμό σε ασφαλέστερες τοποθεσίες και να επιχειρήσει την αποκατάσταση κρίσιμων υποδομών.
Από την άλλη πλευρά, η Ουάσιγκτον φαίνεται να κερδίζει πολιτικό και διπλωματικό χρόνο. Η συνέχιση των επαφών μειώνει τον κίνδυνο μιας ευρύτερης περιφερειακής σύγκρουσης, διατηρεί ανοιχτούς τους εμπορικούς διαδρόμους και περιορίζει τις πιέσεις στις διεθνείς αγορές ενέργειας. Παράλληλα, επιτρέπει στην αμερικανική κυβέρνηση να δοκιμάζει τις πραγματικές προθέσεις της Τεχεράνης χωρίς να οδηγείται άμεσα σε νέα στρατιωτική κλιμάκωση.
Οι περισσότεροι αναλυτές συμφωνούν ότι το Ισραήλ είναι πιθανότατα η πλευρά που βλέπει με μεγαλύτερη επιφύλαξη μια μακρά περίοδο διαπραγματεύσεων. Στο Τελ Αβίβ υπάρχει διαχρονικά η ανησυχία ότι οι παρατεταμένες συνομιλίες μπορούν να προσφέρουν χρόνο στους αντιπάλους του να ανασυνταχθούν και να ανακτήσουν μέρος των δυνατοτήτων τους.
Το καθοριστικό ερώτημα, ωστόσο, παραμένει τι ακριβώς συμβαίνει πίσω από τις κλειστές πόρτες των διαπραγματεύσεων. Εάν οι συνομιλίες οδηγούν σε ουσιαστικές παραχωρήσεις, δεσμεύσεις και μηχανισμούς ελέγχου, τότε ο χρόνος μπορεί να λειτουργεί υπέρ της Ουάσιγκτον. Εάν όμως οι επαφές χρησιμοποιούνται κυρίως για να παραταθεί η διαδικασία χωρίς απτά αποτελέσματα, τότε το μεγαλύτερο όφελος ενδέχεται να το αποκομίζει η Τεχεράνη.
Η τελευταία παρέμβαση του Ντόναλντ Τραμπ δείχνει ότι ο Λευκός Οίκος εξακολουθεί να πιστεύει στη δυνατότητα επίτευξης συμφωνίας. Ταυτόχρονα όμως περιλαμβάνει και ένα σαφές μήνυμα προς το Ιράν ότι η αμερικανική υπομονή δεν είναι απεριόριστη. Γι’ αυτό και οι επόμενες εβδομάδες αναμένεται να αποδείξουν αν οι διαπραγματεύσεις αποτελούν πραγματικό δρόμο προς μια συμφωνία ή απλώς μια μάχη με όπλο τον χρόνο.
