Η υπουργός Εξωτερικών της Βρετανίας Λιζ Τρας εξελέγη σήμερα επικεφαλής του κυβερνώντος Συντηρητικού κόμματος και νέα πρωθυπουργός της χώρας. Βρίσκεται τώρα αντιμέτωπη με το να βγάλει την οικονομία από την χειρότερη κρίση του κόστους διαβίωσης εδώ και δεκαετίες.
Ακολουθούν οι βασικές προκλήσεις που αντιμετωπίζει:
Κρίση κόστους διαβίωσης
Μακράν η μεγαλύτερη πρόκληση που θα αντιμετωπίσει θα είναι να βοηθήσει τους πολίτες να διαχειριστούν τον υψηλότερο πληθωρισμό εδώ και τέσσερις δεκαετίες, το άλμα των τιμών ενέργειας και τις προειδοποιήσεις για παρατεταμένη ύφεση.
Ο μέσος ετήσιος ενεργειακός λογαριασμός των βρετανικών νοικοκυριών θα αυξηθεί από τις 1.277 λίρες που ήταν πέρυσι στις 3.549 λίρες από τον Οκτώβριο και οι τιμές αναμένεται να κινηθούν υψηλότερα την επόμενη χρονιά. Η Τρας δήλωσε τον περασμένο μήνα ότι τάσσεται υπέρ φορολογικών μειώσεων αντί «παροχών» για να βοηθήσει τους πολίτες με την κρίση του κόστους διαβίωσης. Ωστόσο η ίδια αναμένεται να προσφέρει ευρύτερη στήριξη στα νοικοκυριά.
Η Τρας έχει επίσης υποσχεθεί έκτακτο προϋπολογισμό λίγο μετά την ανάληψη των καθηκόντων της, με φορολογικές μειώσεις. Αυτό θα περιλαμβάνει την ανάκληση της αύξησης των ασφαλιστικών εισφορών κατά 1,25 ποσοστιαίες μονάδες.
Απεργίες
Η νέα πρωθυπουργός θα βρεθεί άμεσα αντιμέτωπη με την οργή των επικεφαλής των εργατικών συνδικάτων. Εργαζόμενοι στους σιδηροδρόμους, δικηγόροι, προσωπικό υγειονομικών υπηρεσιών και πανεπιστημιακοί απεργούν ή σχεδιάζουν κινητοποιήσεις καθώς ο πληθωρισμός τροφοδοτεί αιτήματα για υψηλότερο μισθό. Προκειμένου να αντιμετωπιστεί αυτή η αναταραχή, η Τρας έχει δηλώσει ότι θα προχωρήσει σε «σκληρές και αποφασιστικές ενέργειες» για να περιορίσει τις απεργιακές κινητοποιήσεις των συνδικάτων.
Brexit
Η Τρας θα πρέπει να διαχειριστεί τα πρακτικά ζητήματα της αποχώρησης από την Ευρωπαϊκή Ένωση, εκπληρώνοντας τη δέσμευση να ξαναγραφτεί η συμφωνία που επετεύχθη από τον προκάτοχό της. Ως υπουργός Εξωτερικών, προώθησε τα σχέδια να θεσπιστεί το νομοσχέδιο του πρωτοκόλλου της Βόρειας Ιρλανδίας, που θα ακυρώσει τμήμα της συμφωνίας του Brexit του Τζόνσον. Η Βρετανία εδώ και καιρό ισχυρίζεται ότι οι διαπραγματεύσεις με την ΕΕ δεν έχουν αποδώσει καρπούς και ότι η νομοθεσία θεωρείται πολιτική ασφάλειας.
Ωστόσο, εκτός κι αν η νέα πρωθυπουργός αποφύγει μονομερείς ενέργειες, η ΕΕ μπορεί να ανταπαντήσει αποκλείοντας Βρετανούς επιστήμονες από το Horizon, το μεγαλύτερο παγκοσμίως ερευνητικό πρόγραμμα. Η διαμάχη μπορεί εν τέλει να οδηγήσει σε εμπορικό πόλεμο. Η Τρας έχει επίσης δεσμευθεί να ακυρώσει όλους τους εναπομείναντες νόμους της Ευρωπαϊκής Ένωσης που συνεχίζουν να ισχύουν στη Βρετανία έως το 2023.
Αιτούντες άσυλο
Η βρετανική κυβέρνηση εδώ και χρόνια προσπαθεί να μειώσει τον αριθμό των μεταναστών που διασχίζουν με μικρές βάρκες τη Μάγχη προκειμένου να φθάσουν στη Βρετανία. Κυβερνητικοί αξιωματούχοι έχουν πει ότι έως 60.000 άνθρωποι μπορούν να φθάσουν με μικρά πλεούμενα φέτος, αριθμός διπλάσιος συγκριτικά με το περυσινό ρεκόρ.
Προκειμένου να αποτραπεί η ροή μεταναστών, η κυβέρνηση ανακοίνωσε τον Απρίλιο σχέδια να αποσταλούν άνθρωποι που φθάνουν στις ακτές της στη Ρουάντα όπου θα διεκπεραιωθούν οι αιτήσεις τους για άσυλο. Η πρώτη σχεδιαζόμενη πτήση απέλασης τον Ιούνιο μπλοκαρίστηκε από απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου.
Η Τρας έχει δεσμευθεί να επεκτείνει την πολιτική στέλνοντας αιτούντες άσυλο σε άλλες χώρες. Είναι αποφασισμένη η πολιτική αυτή να αποδώσει, λέγοντας ότι η Βρετανία θα νομοθετήσει την αποχώρησή της από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου εάν αυτό συνεχίσει να παρεμποδίζει την πολιτική αυτή. Εάν συμβεί αυτό, η Βρετανία θα είναι μαζί με τη Λευκορωσία και τη Ρωσία οι μοναδικές χώρες στην Ευρώπη που δεν συμμετέχουν στη σύμβαση αυτή.
Ουκρανία
Ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν βασίζεται σε έναν χειμώνα οικονομικών δεινών προκειμένου να αποδυναμωθεί η αποφασιστικότητα κατά του πολέμου του στην Ουκρανία. Η Βρετανία είναι ένας από τους μεγαλύτερους προμηθευτές στρατιωτικού εξοπλισμού της Ουκρανίας, αποστέλλοντας σχεδόν 7.000 όπλα κατά τεθωρακισμένων, εκατοντάδες πυραύλους και θωρακισμένα οχήματα μάχης. Εκπαιδεύει επίσης Ουκρανούς στρατιώτες.
Η Τρας έχει υποσχεθεί να συνεχίσει τη στρατιωτική και οικονομική στήριξη της Βρετανίας προς την Ουκρανία. Το πρόβλημα είναι τι θα συμβεί στην περίπτωση που η διεθνής στήριξη προς την Ουκρανία αρχίσει να εξασθενεί. Η ίδια δήλωσε κατά τη διάρκεια της προεκλογικής μάχης για την ηγεσία των Συντηρητικών ότι η Ουκρανία «δεν θα έχει μεγαλύτερο σύμμαχο» από τη Βρετανία εάν γίνει εκείνη πρωθυπουργός.
