Νέα συζήτηση γύρω από την αποκαλούμενη «κβαντική ιατρική» άνοιξαν τα στοιχεία που περιλαμβάνονται στο βιογραφικό της Ιωάννας Γάκα, μίας εκ των δύο γιατρών που κατηγορούνται για ανθρωποκτονία με ενδεχόμενο δόλο σχετικά με τον θάνατο του Γιώργου Μαζωνάκη, σε ηλικία 54 ετών.
Στο βιογραφικό της, η Ιωάννα Γάκα αναφέρει ότι έχει αποκτήσει δεύτερο μεταπτυχιακό τίτλο (MSc) στην «Κβαντική Ιατρική» από το Quantum University, ένα ιδιωτικό ίδρυμα στη Χονολουλού της Χαβάης που παρουσιάζεται ως «Κβαντικό Πανεπιστήμιο».
Ωστόσο, το McGill University του Καναδά έχει επισημάνει ότι το συγκεκριμένο ίδρυμα «δεν είναι πανεπιστήμιο. Αντίθετα, περιγράφεται ως ένα διαδικτυακό “ίδρυμα ανώτερης εκπαίδευσης”», ενώ, σύμφωνα με την ίδια πηγή, «δεν είναι διαπιστευμένο από φορέα διαπίστευσης που αναγνωρίζεται από τον Υπουργό Παιδείας των Ηνωμένων Πολιτειών».
Το ίδιο πανεπιστήμιο του Καναδά έχει ασκήσει κριτική και στον τρόπο με τον οποίο το Quantum University παρουσιάζει τα προγράμματά του. Όπως αναφέρεται, «η επιθυμία για εντυπωσιασμό είναι βασικό στοιχείο της στρατηγικής μάρκετινγκ του Quantum University. Ο κατάλογός του το καθιστά σαφές ξανά και ξανά, σε βαθμό αστειότητας. “Η απόκτηση διδακτορικού τίτλου σάς επιτρέπει να χρησιμοποιείτε τον τίτλο “Dr.”, αναφέρεται. Επίσης, “σας αναγνωρίζει ως αυθεντία” και σας δίνει τα προσόντα “να πιστοποιηθείτε από πολλούς σεβαστούς και υψηλού κύρους επαγγελματικούς συλλόγους, οργανισμούς και φορείς πιστοποίησης”».
Ανάμεσα στα μαθήματα που περιλαμβάνει το πρόγραμμα του ιδρύματος βρίσκονται τίτλοι όπως «Mastering Singularity», «The HeartMath Experience» και «Quantum Physics and Health».
Η εκπαίδευση πραγματοποιείται διαδικτυακά, με το Quantum University να παρέχει στους φοιτητές τάμπλετ που περιλαμβάνουν 250 ώρες βίντεο από τα μαθήματα. Στην ιστοσελίδα του αναφέρεται ότι «τα μαθήματα περιλαμβάνουν συνολικά 12 έως 20 ώρες βιντεοδιαλέξεων και παρουσιάσεων, οι οποίες παρέχονται μέσω λίστας αναπαραγωγής με μεμονωμένα βίντεο διάρκειας από 2 λεπτά έως 2 ώρες».
Η αντίδραση των Ελλήνων Φυσικών
Η αναφορά στην «κβαντική ιατρική» δεν έμεινε ασχολίαστη από την Ένωση Ελλήνων Φυσικών, η οποία παρενέβη προκειμένου να εξηγήσει τι σημαίνει στην πραγματικότητα ο όρος «κβαντικό» και να διαχωρίσει την επιστημονική χρήση του από όρους που, όπως υποστηρίζει, δεν διαθέτουν επαρκή επιστημονική τεκμηρίωση.
Στην ανακοίνωσή της, η Ένωση Ελλήνων Φυσικών αναφέρει: «Η Ένωση Ελλήνων Φυσικών (ΕΕΦ) θεωρεί χρήσιμη την αποσαφήνιση του όρου «κβαντικό (quantum)», δεδομένης της ευρείας χρήσης του όρου αυτού στα κοινωνικά δρώμενα.
Κβαντικό φαινόμενο, σημαίνει φαινόμενο που έχει παρατηρηθεί και ερμηνεύεται στο μαθηματικό πλαίσιο της κβαντικής φυσικής. Τέτοια φαινόμενα παρατηρήθηκαν στις αρχές του 20ού αιώνα και μας οδήγησαν στην κβαντική περιγραφή της πραγματικότητας. Ενδεικτικά αναφέρονται η θερμική ακτινοβολία, η ακτινοβολία ατόμων και μορίων, η κυματική συμπεριφορά της ύλης, το φαινόμενο σήραγγoς, η διεμπλοκή.
Οι προβλέψεις της κβαντικής θεωρίας επαληθεύτηκαν με εξαντλητικές συστηματικές παρατηρήσεις. Στα τέλη του 20ού αιώνα επιβεβαιώνεται η δυνατότητα κωδικοποίησης της πληροφορίας σε επίπεδο ενός ατόμου και πραγματοποιούνται οι κβαντικοί υπολογιστές, το κβαντικό Διαδίκτυο, η κβαντική επικοινωνία και διαφαίνεται η κβαντική νοημοσύνη. Τα επιτεύγματα αυτά της κβαντικής πληροφορίας καθιέρωσαν διεθνώς τον όρο «2η Κβαντική Επανάσταση», με σημαντικές εφαρμογές στη βιολογία, στην ιατρική και την επεξεργασία γνώσης.
Μπορούμε να επεκτείνουμε αυτές τις επιτυχίες της κβαντικής φυσικής; Βεβαίως, ο οραματισμός και η δημιουργική φαντασία είναι αναγκαία, αλλά δεν υποκαθιστούν την επίμοχθη συστηματική επιστημονική έρευνα. Παράδειγμα, οι ανυπόστατοι όροι «κβαντική ιατρική», «κβαντική θεραπεία», «κβαντική συνείδηση» που εισήγαγε ο Deepak Chopra το 1989 στις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής [1]. Παρότι οι «πρωτοποριακές» αυτές απόψεις κέντρισαν το ενδιαφέρον του κοινού, κατεδείχθη ότι στερούνται επαρκούς τεκμηρίωσης. Ο ίδιος ο Chopra δήλωσε το 2007 ότι χρησιμοποίησε τον όρο «κβαντική ιατρική», ως λογοτεχνική μεταφορά και ότι εν προκειμένω, ο όρος «κβαντική» δεν σχετίζεται με την κβαντική φυσική [2].
Η Αμερικανική Ένωση Φυσικών ως ένδειξη πλήρους αποδοκιμασίας, το 1998 του «απένειμε» το «βραβείο Ig Nobel» που δίδεται σε ατεκμηρίωτες απόψεις που αποκτούν δημοσιότητα, με σκοπό τη γελοιοποίηση-αποδόμηση τους [3]. Τα «πτυχία» που απονέμει το λεγόμενο «Κβαντικό Πανεπιστήμιο» στην Χαβάη δεν αναγνωρίζονται, όπως επισημαίνει το γνωστό Πανεπιστήμιο McGill του Καναδά [4] καθότι «γίνεται κατάχρηση της φυσικής με σκοπό την εκπαίδευση ψευτογιατρών».
Η άκριτη και αδόκιμη χρήση επιστημονικών όρων με σκοπό την ισχυροποίηση ατεκμηρίωτων απόψεων, δεν περιορίζεται στον όρο κβαντικό. Η κριτική σκέψη και ο ορθός λόγος είναι αναγκαία εργαλεία διαχείρισης της αφειδώς παρεχόμενης πληροφορίας.»
Τι είπε ο Άδωνις Γεωργιάδης
Στο ίδιο θέμα αναφέρθηκε το πρωί της Τρίτης και ο υπουργός Υγείας, Άδωνις Γεωργιάδης, ο οποίος ήταν ιδιαίτερα κατηγορηματικός απέναντι στον όρο «κβαντική ιατρική».
«Αν ακούτε κβαντική ιατρική, που την επικαλείται και η Μαρία Καρυστιανού, είναι απάτη, δεν υπάρχει αναγνωρισμένη από την επιστήμη κβαντική ιατρική. Δεν υπάρχει πανεπιστήμιο, κανονική ιατρική σχολή που να σε μαθαίνει κβαντική ιατρική» είπε από την πλευρά του ο υπουργός Υγείας.
Ο Άδωνις Γεωργιάδης αναφέρθηκε και στον δεύτερο κατηγορούμενο για την υπόθεση του θανάτου του Γιώργου Μαζωνάκη, Ηλία Θεοδωρόπουλο, λέγοντας: «ο Ηλίας Θεοδωρόπουλος (σ.σ. ο δεύτερος κατηγορούμενος στην υπόθεση του θανάτου του Γιώργου Μαζωνάκη) δεν είχε σχέση με τα μηχανήματα, έδινε εναλλακτικές διατροφές και βιταμίνες. Από αυτά που μου έχουν πει, έκαναν διαφορετικά πράγματα με τη Γάκα. Εγώ ως υπουργός Υγείας λέω να μην πιστεύετε τα εναλλακτικά, όταν ακούτε κβαντική ιατρική να τρέχετε μακριά. Το ότι βρέθηκε ένας απατεώνας δεν θα καταστρέψει όλη την εναλλακτική ιατρική».
