Η εικόνα του μεταναστευτικού κατά το πρώτο εξάμηνο του 2026 παρουσιάζει διαφοροποιήσεις σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του προηγούμενου έτους, σύμφωνα με τα στοιχεία του Υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου.
Συγκεκριμένα, οι παράτυπες αφίξεις μέσω θαλάσσης εμφανίζουν μείωση κατά 27% σε σύγκριση με το πρώτο εξάμηνο του 2025, ενώ την ίδια στιγμή οι επιστροφές μεταναστών στις χώρες προέλευσής τους καταγράφουν αύξηση 20%.
Αξιοσημείωτη είναι και η μεταβολή στο ποσοστό αναγνώρισης αιτημάτων ασύλου. Ενώ στα τέλη του 2024 το ποσοστό έφτανε το 72%, κατά το πρώτο εξάμηνο του 2026 διαμορφώθηκε στο 40%.
Σύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργείου, η εξέλιξη αυτή αποδίδεται στην αυστηρότερη αξιολόγηση των αιτήσεων, στην αναθεώρηση των διαδικασιών και στη συνολική αλλαγή του τρόπου διαχείρισης των υποθέσεων διεθνούς προστασίας.
Σημαντική αύξηση καταγράφηκε και στις ανακλήσεις καθεστώτος ασύλου. Μέσα στους πρώτους έξι μήνες του 2026 πραγματοποιήθηκαν 1.255 ανακλήσεις, αριθμός που ξεπερνά το σύνολο της περιόδου 2015-2025, όταν είχαν καταγραφεί συνολικά 850 αντίστοιχες περιπτώσεις.
Το στοιχείο αυτό δείχνει ότι οι έλεγχοι στα ήδη χορηγημένα καθεστώτα διεθνούς προστασίας έχουν ενταθεί σημαντικά.
Ανοδική πορεία παρουσιάζουν και οι αναγκαστικές επιστροφές. Το πρώτο εξάμηνο του 2026 πραγματοποιήθηκαν 1.292 απελάσεις, έναντι 915 την ίδια περίοδο πέρυσι, σημειώνοντας αύξηση της τάξης του 41%.
Παράλληλα, αυξημένες ήταν και οι εθελούσιες επιστροφές μέσω του Διεθνούς Οργανισμού Μετανάστευσης, οι οποίες έφτασαν τις 870 από 740 το αντίστοιχο εξάμηνο του 2025, παρουσιάζοντας άνοδο περίπου 18%.
Αντίθετα, οι οικειοθελείς αναχωρήσεις παρουσίασαν μικρή υποχώρηση, καθώς διαμορφώθηκαν στις 468, έναντι 488 το προηγούμενο έτος.
Οι θαλάσσιες παράτυπες αφίξεις ανήλθαν σε 12.496 κατά το πρώτο εξάμηνο του 2026, όταν το αντίστοιχο διάστημα του 2025 είχαν φτάσει τις 16.985.
Η μείωση κατά 27% ακολουθεί την πτωτική τάση που είχε ήδη καταγραφεί το 2025, όταν οι αφίξεις είχαν περιοριστεί συνολικά κατά 25%.
Ιδιαίτερα έντονη είναι η μεταβολή στους πολίτες της Αιγύπτου. Οι αφίξεις μειώθηκαν κατά 72%, καθώς από περίπου 2.800 άτομα το πρώτο εξάμηνο του 2025 περιορίστηκαν σε περίπου 800 φέτος.
Την ίδια στιγμή, οι επιστροφές Αιγυπτίων αυξήθηκαν σημαντικά, φτάνοντας τις 227, έναντι μόλις 59 την αντίστοιχη περσινή περίοδο. Η αύξηση αυτή αποδίδεται στην ενισχυμένη συνεργασία των ελληνικών αρχών με την Αίγυπτο.
Ενδιαφέρον παρουσιάζουν και τα στοιχεία για τους πολίτες του Πακιστάν. Κατά το πρώτο εξάμηνο του 2026 καταγράφηκαν 180 νέες αφίξεις και 169 επιστροφές, εικόνα που αποτυπώνει τη στενότερη σύνδεση της μεταναστευτικής διαχείρισης με τις διμερείς συμφωνίες επιστροφών.
Στο Υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου εκτιμούν ότι οι αλλαγές αυτές συνδέονται με τα μέτρα που εφαρμόζονται τους τελευταίους μήνες. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται η ταχύτερη εξέταση των αιτημάτων ασύλου, η ενίσχυση των επιστροφών για όσους δεν δικαιούνται διεθνή προστασία, καθώς και οι συστηματικότεροι έλεγχοι στα ήδη χορηγημένα καθεστώτα ασύλου.
Ο υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου, Θάνος Πλεύρης, έχει επαναλάβει ότι όσοι εισέρχονται παράτυπα στη χώρα και δεν δικαιούνται άσυλο δεν μπορούν να παραμένουν στην Ελλάδα, επισημαίνοντας πως, όταν ένα αίτημα απορρίπτεται, η διαδικασία επιστροφής πρέπει να προχωρά χωρίς καθυστερήσεις.
Παρά τη θετική εικόνα που καταγράφουν οι δείκτες του πρώτου εξαμήνου, το μεταναστευτικό παραμένει ένα ιδιαίτερα σύνθετο ζήτημα, καθώς οι μεταναστευτικές ροές επηρεάζονται από τις εξελίξεις στις χώρες προέλευσης, τη δράση των κυκλωμάτων διακίνησης, τις καιρικές συνθήκες και τη συνεργασία με τρίτες χώρες. Για τον λόγο αυτό, τα μέχρι στιγμής στοιχεία θεωρούνται ενδεικτικά της τρέχουσας κατάστασης και όχι απαραίτητα της συνολικής εικόνας που θα διαμορφωθεί έως το τέλος του έτους.
