Η Διεθνής Έκθεση Θεσσαλονίκης αποτελεί κάθε χρόνο μια ευκαιρία απολογισμού, αλλά κυρίως την αφετηρία των μεγάλων συζητήσεων για την επόμενη μέρα. Η πόλη βρίσκεται σήμερα μπροστά σε μια μοναδική συγκυρία, καθώς μεγάλα έργα υποδομών, στρατηγικές επενδύσεις και σημαντικές αστικές αναπλάσεις εξελίσσονται ταυτόχρονα, διαμορφώνοντας ένα νέο αναπτυξιακό περιβάλλον. Στην 90ή ΔΕΘ, λοιπόν, το πραγματικό ερώτημα δεν είναι αν η Θεσσαλονίκη μπορεί να αναπτυχθεί. Είναι με ποιους όρους θα αναπτυχθεί.
Του Ηλία Περτζινίδη
Το μετρό, η επέκτασή του προς την Καλαμαριά και η σχεδιαζόμενη επέκτασή του προς τις δυτικές συνοικίες, η υπερυψωμένη λεωφόρος flyover, η αναβάθμιση του λιμανιού και μια σειρά ακόμη σημαντικών παρεμβάσεων που βρίσκονται σε εξέλιξη συνθέτουν ένα νέο παραγωγικό τοπίο για τη Θεσσαλονίκη και ευρύτερα για την Κεντρική Μακεδονία. Πρόκειται για έργα που δεν βελτιώνουν μόνο τις υποδομές, αλλά ενισχύουν την ανταγωνιστικότητα της οικονομίας, δημιουργούν νέες δυνατότητες και τοποθετούν δυναμικά τη Θεσσαλονίκη στον χάρτη της ανάπτυξης σε επίπεδο Νοτιοανατολικής Ευρώπης.
Το πραγματικό διακύβευμα, όμως, δεν είναι πλέον ο αριθμός των έργων που υλοποιούνται. Είναι η ποιότητά τους. Είναι η ικανότητά μας να σχεδιάζουμε με ορίζοντα δεκαετιών, να τηρούμε τα χρονοδιαγράμματα, να αξιοποιούμε σωστά τους διαθέσιμους πόρους, να διαχειριζόμαστε τα έργα με συντονισμό και αξιοπιστία και να δημιουργούμε υποδομές που θα αντέξουν στον χρόνο και στις νέες προκλήσεις.
Γιατί το σύγχρονο μοντέλο ανάπτυξης δεν μπορεί να περιορίζεται στην κατασκευή νέων έργων. Οφείλει να ενσωματώνει τη βιωσιμότητα ως θεμελιώδη αρχή του σχεδιασμού τους. Η κλιματική κρίση, η αυξανόμενη συχνότητα των φυσικών καταστροφών και οι ενεργειακές προκλήσεις μεταβάλλουν ριζικά τον τρόπο με τον οποίο σχεδιάζουμε τις πόλεις και τις υποδομές. Η αειφορία, η ανθεκτικότητα και η συμπεριληπτικότητα δεν αποτελούν πλέον επιλογές. Αποτελούν προϋποθέσεις, ώστε οι πόλεις μας να είναι ασφαλείς και λειτουργικές για τις επόμενες γενιές. Και το ΤΕΕ/ΤΚΜ βρίσκεται στην πρώτη γραμμή αυτής της προσπάθειας.
Σε αυτό το πλαίσιο εντάσσεται και το έργο παρακολούθησης της σεισμικής ακολουθίας στο Άγιον Όρος, το οποίο υλοποιεί το ΤΕΕ/ΤΚΜ σε συνεργασία με το Κέντρο Διαφυλάξεως Αγιορειτικής Κληρονομιάς (Κε.Δ.Α.Κ.), το Τμήμα Πολιτικών Μηχανικών της Πολυτεχνικής Σχολής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης και το Ινστιτούτο Τεχνικής Σεισμολογίας και Αντισεισμικών Κατασκευών (ΙΤΣΑΚ). Πρόκειται για μια πρωτοβουλία υψηλής επιστημονικής αξίας, που αναδεικνύει έμπρακτα τον θεσμικό ρόλο του Επιμελητηρίου στην παρακολούθηση και διαχείριση φυσικών φαινομένων, στην παραγωγή αξιόπιστων επιστημονικών δεδομένων και στη διαμόρφωση των προϋποθέσεων για τεκμηριωμένες αποφάσεις. Αποδεικνύει ότι η επιστημονική ετοιμότητα αποτελεί αναπόσπαστο στοιχείο τόσο της αναπτυξιακής πολιτικής όσο και της προστασίας της πολιτιστικής μας κληρονομιάς.
Η Θεσσαλονίκη έχει σήμερα μια ιστορική ευκαιρία να αφήσει οριστικά πίσω της τις δεκαετίες των χαμένων ευκαιριών. Για να το πετύχει, όμως, χρειάζεται κάτι περισσότερο από μεγάλα έργα. Χρειάζεται στρατηγικό σχεδιασμό, θεσμική συνέχεια, αποτελεσματικό συντονισμό και ουσιαστική αξιοποίηση της επιστημονικής γνώσης σε κάθε στάδιο λήψης των αποφάσεων.
Σε αυτή την προσπάθεια ο θεσμικός ρόλος του Τεχνικού Επιμελητηρίου δεν αρκεί γενικά και αόριστα να αναγνωρίζεται, αλλά πρέπει να αξιοποιείται έγκαιρα και ουσιαστικά από όλους τους φορείς που σχεδιάζουν και υλοποιούν δημόσιες πολιτικές και έργα. Η έγκαιρη συμμετοχή του ΤΕΕ, ώστε η επιστημονική τεκμηρίωση να προηγείται των αποφάσεων, δεν αποτελεί μια τυπική διαδικασία, αλλά προϋπόθεση καλύτερου σχεδιασμού, ταχύτερης υλοποίησης, αποφυγής αστοχιών, καθυστερήσεων και αδιεξόδων, που τελικά επιβαρύνουν την κοινωνία και την οικονομία.
Το Τεχνικό Επιμελητήριο υπήρξε διαχρονικά παρόν σε κάθε μεγάλη αναπτυξιακή πρόκληση της χώρας και θα συνεχίσει να αποτελεί αξιόπιστο συνομιλητή της Πολιτείας και της κοινωνίας. Γιατί η πραγματική ανάπτυξη δεν είναι μόνο ζήτημα επενδύσεων. Είναι πρωτίστως ζήτημα σωστού σχεδιασμού, επιστημονικής τεκμηρίωσης και θεσμικής υπευθυνότητας. Και σε αυτό το μεγάλο στοίχημα της επόμενης ημέρας, ο ρόλος του τεχνικού κόσμου και του ΤΕΕ δεν είναι ούτε υποστηρικτικός ούτε συμπληρωματικός. Είναι καθοριστικός.
ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ ΤΗΣ KARFITSA
