Ερευνητές από το Rutgers Health πραγματοποίησαν ανασκόπηση ιατρικών δεδομένων από 1.765 ηλικιωμένους και διαπίστωσαν ότι τα άτομα με τουλάχιστον 21 δόντια έχουν μεγαλύτερες πιθανότητες να διατηρήσουν ένα υγιές σωματικό βάρος, σε σύγκριση με όσους διαθέτουν λιγότερα δόντια.
Απώλεια κάθε επιπλέον δοντιού συσχετίστηκε με αύξηση κατά 2% του κινδύνου παχυσαρκίας, ενώ ο κίνδυνος αυξανόταν κατά 7% για κάθε ζευγάρι αντικρυστών γομφίων (τραπεζιτών) που έλειπαν.
«Πολλά υγιεινά τρόφιμα, ιδιαίτερα τα ωμά φρούτα και λαχανικά, είναι δύσκολα στην κατανάλωση όταν λείπουν υγιή δόντια», δήλωσε η Rena Zelig, αναπληρώτρια καθηγήτρια στη Σχολή Επαγγελμάτων Υγείας του Rutgers και κύρια συγγραφέας της μελέτης που δημοσιεύθηκε στο Gerodontology. Πρόσθεσε:
«Μια πιθανή εξήγηση είναι ότι όταν οι άνθρωποι, ειδικά οι ηλικιωμένοι, χάνουν δόντια και δυσκολεύονται να μασήσουν, αρχίζουν να καταναλώνουν τρόφιμα που είναι ευκολότερα στην μάσηση αλλά λιγότερο υγιεινά, όπως πουρέ πατάτας, μπισκότα ή ντόνατς. Αυτά τα τρόφιμα είναι συνήθως πλουσιότερα σε θερμίδες, λιπαρά και σάκχαρα, με αποτέλεσμα την αύξηση του βάρους.
«Οι οδοντίατροι μπορεί να μειώσουν το πρόβλημα εκπαιδεύοντας τους ασθενείς για το πώς να προσαρμόζουν πιο υγιεινά τρόφιμα [στη δίαιτά τους] ώστε να είναι ευκολότερα στην κατανάλωση, όπως ξεφλουδίζοντάς τα, κόβοντάς τα, μαγειρεύοντάς τα ή μπλεντάροντάς τα. Τα λαχανικά μπορούν να προστεθούν σε μια σούπα ή στιφάδο, και τα φρούτα μπορούν να προστεθούν σε ένα smoothie».
Τα «σημαντικά» δόντια
Το δείγμα αποτέλεσαν 1.765 άτομα ηλικίας 65 έως 89 ετών, που έλαβαν θεραπεία στη Σχολή Οδοντιατρικής του Rutgers μεταξύ 2016 και 2022. Για να αναλύσουν τη σχέση μεταξύ αριθμού δοντιών και δείκτη μάζας σώματος (ΔΜΣ), χρησιμοποίησαν στατιστικές μεθόδους που προσαρμόστηκαν και σε άλλους παράγοντες που θα μπορούσαν να επηρεάσουν τον ΔΜΣ, όπως η ηλικία, το φύλο και η τρέχουσα κατάσταση υγείας.
Σχεδόν το 73% των συμμετεχόντων ήταν υπέρβαροι ή παχύσαρκοι. Ο μέσος αριθμός των υπολειπόμενων δοντιών ήταν 20, λίγο χαμηλότερα από το όριο των 21 που είναι απαραίτητο για λειτουργική μάσηση, αν και το 45% των συμμετεχόντων είχε τουλάχιστον 21 δόντια. (Μια πλήρης οδοντοστοιχία αποτελείται συνήθως από 32 δόντια, συμπεριλαμβανομένων των φρονιμιτών).
Σε αντίθεση με τα πίσω δόντια, τα οποία είναι πιο σημαντικά για τη μάσηση, τα μπροστινά δόντια χρησιμοποιούνται γενικά για να δαγκώνουν την τροφή και δεν φάνηκαν να επηρεάζουν την κατάσταση βάρους εξίσου σημαντικά με τα πίσω δόντια. Δεν υπήρξε σημαντική σύνδεση μεταξύ του αριθμού ζευγαριών των μπροστινών δοντιών, τα οποία συνήθως χάνονται μετά τα πίσω δόντια, και του ΔΜΣ.
Η αξία της στοματικής υγιεινής
Τα αποτελέσματα ευθυγραμμίζονται με προηγούμενες μελέτες που διαπιστώνουν ότι η κακή οδοντική υγεία συνδέεται με προβλήματα βάρους. Ωστόσο, η προκείμενη έρευνα αναδεικνύει μοναδικά τον σημαντικό ρόλο των πίσω δοντιών στη διατήρηση ενός υγιούς βάρους. Η κακή οδοντική υγεία έχει επίσης συνδεθεί με άλλα προβλήματα υγείας, όπως ο καρκίνος του στόματος, καθώς και με καρδιαγγειακές παθήσεις και διαβήτη.
«Υπάρχει μια τάση να διαχωρίζεται η στοματική υγεία από κάθε άλλη πτυχή της υγείας, ωστόσο επηρεάζει βαθιά τη συνολική υγεία», δήλωσε ο Steven Singer, εκ των συγγραφέων της μελέτης και πρόεδρος του Τμήματος Διαγνωστικών Επιστημών της Οδοντιατρικής Σχολής. «Το στόμα είναι πραγματικά ο καθρέφτης του υπόλοιπου σώματος. Οι οδοντίατροι είναι επίσης ο ιατρικός κλάδος που βλέπουν συχνότερα πολλοί άνθρωποι, οπότε έχει νόημα να ελέγχουν τακτικά τους βασικούς δείκτες υγείας, όπως το βάρος και η αρτηριακή πίεση, και να συνεργάζονται με ασθενείς των οποίων τα αποτελέσματα υποδεικνύουν προβλήματα ή να τους παραπέμπουν σε άλλους επαγγελματίες υγείας» κατέληξε.
