Παρατηρώντας τις ετικέτες τροφίμων, όλοι έχουμε προσέξει στα συστατικά κάποιους κωδικούς που ξεκινούν με το γράμμα Ε.
Τι σημαίνουν όμως αυτοί οι αριθμοί; Πρέπει να μας ανησυχούν; Τα «Ε» είναι πρόσθετα τροφίμων, που χρησιμοποιούνται στα τρόφιμα για διάφορους λόγους, όπως:
• Βελτίωση της υφής
• Αποφυγή ανάπτυξης μικροοργανισμών
• Βελτίωση της γεύσης
• Βελτίωση χρώματος και αρώματος
• Παρεμπόδιση της οξείδωσης
Η ένδειξη «Ε» που προηγείται του αριθμού δηλώνει ότι για το συγκεκριμένο πρόσθετο έχει εγκριθεί η κυκλοφορία του στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Ποιοι είναι οι κωδικοί Ε στα τρόφιμα;
Οι κωδικοί Ε ομαδοποιούνται σε κατηγορίες με βάση την κύρια λειτουργία τους.
Οι πιο συνηθισμένες κατηγορίες των κωδικών Ε είναι οι εξής:
• Χρωστικές ουσίες (Ε100-Ε199): Δίνουν ή ενισχύουν το χρώμα των τροφίμων, π.χ. Ε100: κουρκουμίνη, Ε120: καρμίνη κ.α.
• Συντηρητικά (Ε200-Ε299): Παρατείνουν το χρόνο διατήρησης των τροφίμων, προστατεύοντας από την αλλοίωση από βακτήρια ή μύκητες, π.χ. Ε202: σορβικό κάλιο στα αρτοσκευάσματα, Ε220: διοξείδιο του θείου.
• Αντιοξειδωτικά και ρυθμιστές οξύτητας (Ε300-Ε399): Προστατεύουν τα τρόφιμα από την οξείδωση, π.χ Ε300: ασκορβικό οξύ (που είναι η γνωστή βιταμίνη C), Ε307: α-τοκοφερόλη.
• Σταθεροποιητές, γαλακτωματοποιητές, πηκτικά και πυκνωτικά μέσα (Ε400-Ε499): Βελτιώνουν την υφή, π.χ. Ε410: κόμμι χαρουπιού σε παγωτά, Ε460: κυτταρίνη.
• Ρυθμιστές οξύτητας, αντισυσσωματικοί παράγοντες (E500-E599): π.χ. Ε530: οξείδιο του μαγνησίου
• Βελτιωτικά γεύσης (Ε600-Ε699): Ενισχύουν τη γεύση των τροφίμων, π.χ. Ε621: γλουταμινικό νάτριο.
Είναι όλα τα «Ε» ασφαλή;
Όλα τα πρόσθετα τροφίμων αξιολογούνται προτού χρησιμοποιηθούν. Η αξιολόγησή τους γίνεται από την Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EFSA) και ο κατάλογος της Ευρωπαϊκής Ένωσης περιλαμβάνει μόνο τα εγκεκριμένα πρόσθετα, που έχει αποδειχθεί επιστημονικά ότι δεν παρουσιάζουν κανέναν κίνδυνο για τον άνθρωπο.
Επίσης, έχει προσδιοριστεί το ανώτατο επίπεδο πρόσληψης, για το οποίο μια ουσία θεωρείται ασφαλής και καθορίζεται η Αποδεκτή Ημερήσια Πρόσληψη (ADI), δηλαδή η ποσότητα που μπορεί να καταναλώνεται καθημερινά με ασφάλεια.
Επιπλέον, η EFSA επανεξετάζει συχνά τα πρόσθετα σύμφωνα με τα νεότερα επιστημονικά δεδομένα. Έτσι, σε περίπτωση που κάποιο πρόσθετο θεωρηθεί ότι δεν πληροί πλέον τα κριτήρια ασφαλείας, αφαιρείται από την αγορά.
Ωστόσο, υπάρχουν ορισμένα πρόσθετα που θεωρούνται πιο «επικίνδυνα» ή αμφιλεγόμενα, κυρίως λόγω πιθανών παρενεργειών σε ευαίσθητους ανθρώπους ή ενδείξεων για αρνητικές επιπτώσεις στην υγεία από την υπερκατανάλωσή τους. Μεγαλύτερη προσοχή χρειάζεται στις τεχνητές χρωστικές (Ε102, Ε110, Ε124, Ε127, Ε130) και στα νιτρώδη και νιτρικά πρόσθετα που συχνά συναντάμε στο επεξεργασμένο κρέας.
Για την μεγαλύτερη ασφάλεια είναι σημαντικό:
• Να διαβάζετε τις ετικέτες και να προτιμάτε τα προϊόντα με τα λιγότερα πρόσθετα.
• Να μειώσετε την κατανάλωση επεξεργασμένων τροφίμων, επιλέγοντας φρέσκα και ανεπεξέργαστα τρόφιμα, που περιέχουν ελάχιστα έως καθόλου πρόσθετα.
• Να επιλέγετε βιολογικά προϊόντα, τα οποία περιορίζουν σημαντικά τη χρήση πρόσθετων.
