Επαγγέλματα που συνδέονταν με κοινωνική καταξίωση και υψηλές απολαβές, όπως του γιατρού και του δικηγόρου, πρωταγωνιστούσαν διαχρονικά στα όνειρα των ανθρώπων. Στην εποχή μας, όμως, συμβαίνουν ραγδαίες αλλαγές: η τεχνολογία μετασχηματίζει την αγορά εργασίας, διαδοχικές κρίσεις μεταβάλλουν τις κοινωνικοοικονομικές συνθήκες και το περιβάλλον εκπέμπει SOS.
Σε αυτές τις συνθήκες, οι νέοι αναζητούν περισσότερο από ποτέ επαγγελματική διέξοδο που να υπηρετεί έναν υψηλότερο σκοπό και όχι μόνο την τσέπη τους. Θέλουν πάθος και νόημα.
Τι σημαίνει, όμως, αυτό στην πράξη; Ποιες προτεραιότητες ορίζουν τη δουλειά των ονείρων τους;
Επαγγελματικές φιλοδοξίες: Η παράδοση συναντά ανερχόμενες τάσεις
Μεγάλη έρευνα του Jobseeker για τις dream jobs ανά τον κόσμο ανέδειξε τα 10 επαγγέλματα στα οποία οι περισσότεροι άνθρωποι ονειρεύονται να κάνουν καριέρα το 2024. Η λίστα συνδυάζει παραδοσιακούς και σύγχρονους ρόλους, τοποθετώντας γιατρούς και δικηγόρους δίπλα σε ψυχολόγους και influencers. Μελετώντας το σύνολο των δημοφιλών επιλογών, διακρίνονται οι εξής κύριες τάσεις:
- Ο κόσμος απομακρύνεται από το ιδανικό μιας δουλειάς γραφείου με σταθερό ωράριο.
- Οι άνθρωποι αναζητούν ρόλους που τους επιτρέπουν να προσφέρουν στο κοινωνικό σύνολο ή στην προστασία του περιβάλλοντος.
- Αυξάνεται η επίγνωση της σημασίας της ψυχικής υγείας.
- Η τεχνολογία και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ασκούν επιρροή στις φιλοδοξίες των νέων, προσφέροντας ευκαιρίες για δημιουργική έκφραση και προσωπική ανάπτυξη.
Η τεχνολογία, ωστόσο, επιδρά και με άλλους τρόπους στη διαμόρφωση των σύγχρονων τάσεων στην αγορά εργασίας. Από τη μία, υποστηρίζει την επιθυμία νέων -και μη- εργαζομένων για ευελιξία ή/και αυτονομία με hybrid και remote μοντέλα εργασίας. Ενδεικτική είναι η μεγάλη αύξηση του αριθμού των ψηφιακών νομάδων. Μόνο στις ΗΠΑ, έχουν αυξηθεί κατά 147% σε σχέση με το 2019, φτάνοντας σήμερα τα 18,1 εκατομμύρια και αποτελώντας το 11% του εργατικού δυναμικού της χώρας.
Από την άλλη, οι τεχνολογικές εξελίξεις γεννούν νέες ευκαιρίες, δημιουργώντας παράλληλα επαγγέλματα με ευοίωνες προοπτικές. Αυτό το γεγονός αντικατοπτρίζεται και στις λίστες του LinkedIn με τα ταχύτερα αναπτυσσόμενα επαγγέλματα στις ΗΠΑ και την Ευρώπη το 2024. Παρά τις όποιες τοπικές διαφοροποιήσεις, επαγγέλματα όπως Data Engineer/Analyst, Artificial Intelligence Engineer/Consultant και SAP Consultant βρίσκονται σε άνθηση στον δυτικό κόσμο.
Στην Ελλάδα, αν και η ζήτηση για τέτοιου είδους θέσεις είναι υψηλή, η προσφορά είναι χαμηλή – το 74% των εργοδοτών δυσκολεύεται να βρει ταλέντα στην πληροφορική, σύμφωνα με έρευνα της ManpowerGroup. Αναμενόμενο, δεδομένου ότι οι σχετικές σπουδές βρίσκονται χαμηλά στις προτιμήσεις των Ελλήνων, με μόλις 3,5% των νέων να τις επιλέγει, σύμφωνα με την τελευταία έκθεση της Εθνικής Αρχής Ανώτατης Εκπαίδευσης.
Αντίθετα, οι σπουδές μηχανικού, ο τομέας των ανθρωπιστικών επιστημών και τεχνών, όπως και το πεδίο των κοινωνικών επιστημών μοιάζουν να ανταποκρίνονται περισσότερο στα «θέλω» των Ελλήνων, υπερβαίνοντας τους αντίστοιχους ευρωπαϊκούς μέσους όρους.
Σε αναζήτηση καριέρας με πάθος και σκοπό
Αν και η οικονομική ασφάλεια αποτελούσε ανέκαθεν παράγοντα στην επιλογή καριέρας, ο ορισμός της ιδανικής δουλειάς διαφέρει από άτομο σε άτομο, καθώς επηρεάζεται από πολλούς παράγοντες, όπως τα πάθη, τις αξίες, τα κίνητρα, τις δεξιότητες και την προσωπικότητά μας, όπως σημειώνει η έρευνα του Jobseeker.
Είναι χαρακτηριστικό το ότι η ισορροπία επαγγελματικής και προσωπικής ζωής έχει ανέβει τόσο πολύ στη λίστα των προτεραιοτήτων που εξισώνεται πλέον σε σημασία με τον μισθό για το 94% των Ελλήνων, σύμφωνα με την έρευνα Workmonitor 2024.
Επίσης, οι νέες γενιές των Ελλήνων (Gen Zs και Millennials) συντάσσονται απόλυτα με τους συνομήλικούς τους σε όλο τον κόσμο, επιθυμώντας η δουλειά τους να υπηρετεί κάποιον σκοπό, όπως αποκαλύπτει η έρευνα «2024 Gen Z και Millennial» της Deloitte. Δεν φοβούνται, μάλιστα, να απορρίψουν θέσεις που δεν ευθυγραμμίζονται με τις αξίες τους.
Ο κλάδος της πληροφορικής, παρά το γεγονός ότι δεν προτιμάται έως τώρα από τους Έλληνες, παρουσιάζει πολλές ευκαιρίες για μια καριέρα με νόημα και μέλλον, συνδυάζοντας συχνά την πολυπόθητη ευελιξία στον τόπο ή το ωράριο εργασίας. Το ίδιο ισχύει και για τα «πράσινα επαγγέλματα», από μηχανικούς περιβάλλοντος και συμβούλους ESG έως σχεδιαστές «έξυπνων» σπιτιών και συμβούλους βιώσιμης επιχειρηματικότητας.
Παράλληλα, κλάδοι όπως η εκπαίδευση, η υγεία και ο βιώσιμος τουρισμός, προσφέρουν ευκαιρίες για καριέρες που συνδυάζουν κοινωνική συνεισφορά και προσωπική ολοκλήρωση.
Η επίδραση κοινωνικών και οικονομικών παραγόντων
Οι αλλαγές στις επαγγελματικές φιλοδοξίες των ανθρώπων, και δη των νεότερων, είναι σε μεγάλο βαθμό απόρροια των προκλήσεων με τις οποίες έχει έρθει αντιμέτωπος ο κόσμος τα τελευταία χρόνια. Η κλιματική κρίση, ενδεικτικά, έχει οδηγήσει το 42-46% των Gen Zs και Millennials παγκοσμίως να αλλάξει ή να σκοπεύει να αλλάξει δουλειά λόγω περιβαλλοντικών ανησυχιών.
Η πανδημία, με τη σειρά της, ανέδειξε τη σημασία της ψυχικής υγείας και της ευελιξίας, κατευθύνοντας νέους και μη εργαζομένους σε επιλογές που υποστηρίζουν την εξ αποστάσεως εργασία και συμβάλλουν στην υγιή ισορροπία προσωπικής και επαγγελματικής ζωής.
Σε τοπικό επίπεδο, το τέλος της κρίσης χρέους και η αναπτυξιακή πορεία που ακολουθεί η ελληνική οικονομία έχουν ελαφρύνει -χωρίς να έχουν εξαφανίσει- το μαύρο σύννεφο πάνω από τα κεφάλια των πολιτών. Είναι χαρακτηριστικό ότι οι Έλληνες Millennials νιώθουν απελευθερωμένοι και οι Gen Zs αισιόδοξοι, ενώ και οι δύο εμφανίζονται πιο φιλόδοξοι από τους γονείς και τους παππούδες τους στο φετινό «FutURe Barometer» της Merck.
Πώς να επιδιώξετε, λοιπόν, σήμερα μια καριέρα που ανταποκρίνεται στις φιλοδοξίες και τις προτεραιότητές σας; Σύμφωνα με τους ειδικούς καριέρας του Jobseeker, συνιστάται:
- Ενδοσκόπηση: Εντοπίστε τα πάθη, τις αξίες και τις δεξιότητές σας. Σκεφτείτε ποιο είναι το πρωταρχικό σας κίνητρο.
- Έρευνα: Μάθετε όσα περισσότερα μπορείτε για τον ρόλο που σας ενδιαφέρει, για να διαπιστώσετε αν είναι κατάλληλος για εσάς.
- Εκπαίδευση: Επενδύστε στην απόκτηση προσόντων που κρίνονται απαραίτητα.
- Δικτύωση: Συνδεθείτε με επαγγελματίες του κλάδου, για καθοδήγηση, πρόσβαση σε κρυφές ευκαιρίες και μελλοντική υποστήριξη.
Κυνηγήστε τα όνειρά σας
Οι νέες προτεραιότητες στις φιλοδοξίες είναι η απόδειξη ότι ο ορισμός της επαγγελματικής επιτυχίας αλλάζει, ως απάντηση σε περιβαλλοντικές και υγειονομικές κρίσεις, επηρεασμένος από τις τεχνολογικές εξελίξεις και σε ακολουθία με τις κοινωνικοοικονομικές αλλαγές. Η ευθυγράμμιση με τις αξίες, το πάθος για δημιουργία και προσφορά και η ισορροπία στη ζωή αποτελούν τα συστατικά μιας δουλειάς με νόημα για τις νέες γενιές.
Αναζητήστε ευκαιρίες σε αναδυόμενους κλάδους, επενδύστε στην ανάπτυξη των δεξιοτήτων σας και μη διστάσετε να εξερευνήσετε νέες επαγγελματικές διαδρομές, για να βρείτε τη δουλειά των ονείρων σας.
