Η είσοδος της γαλλικής επενδυτικής εταιρείας Meridiam στο έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου (Great Sea Interconnector) σηματοδοτεί μια νέα φάση για ένα από τα σημαντικότερα ενεργειακά έργα της Ανατολικής Μεσογείου. Η συμφωνία δεν ενισχύει μόνο τη χρηματοδοτική βάση του έργου, αλλά προσδίδει και αυξημένο γεωπολιτικό βάρος, σε μια περίοδο κατά την οποία η Αθήνα επιδιώκει να ξεπεράσει τα εμπόδια που έχουν ανακύψει τα τελευταία χρόνια.
Σύμφωνα με πληροφορίες, οι διεργασίες για τη συμμετοχή της Meridiam ξεκίνησαν τον περασμένο Μάιο, όταν ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου, πραγματοποίησε επίσκεψη στο Παρίσι. Αν και επισήμως στο επίκεντρο των επαφών βρέθηκε η συνεργασία Ελλάδας και Γαλλίας για την προστασία των θαλασσών, βασικός στόχος του ταξιδιού ήταν οι συναντήσεις με τη διοίκηση της Meridiam, προκειμένου να διερευνηθεί η συμμετοχή της στο επενδυτικό σχήμα του έργου.
Η ελληνική κυβέρνηση εξακολουθεί να θεωρεί την ολοκλήρωση της ηλεκτρικής διασύνδεσης στρατηγική προτεραιότητα. Παρότι το έργο εκτιμάται ότι θα προσφέρει σημαντικά οφέλη στην Κύπρο, η Αθήνα εμφανίζεται αποφασισμένη να προχωρήσει, θεωρώντας πως η εγκατάλειψή του υπό το βάρος των τουρκικών αντιδράσεων θα είχε ευρύτερες γεωπολιτικές συνέπειες.
Η επίσκεψη Μακρόν και η συμφωνία που άνοιξε τον δρόμο
Καθοριστική για την επανεκκίνηση των εξελίξεων θεωρείται η επίσκεψη του Γάλλου προέδρου Εμανουέλ Μακρόν στην Αθήνα τον Απρίλιο. Στην επιχειρηματική αποστολή που τον συνόδευσε συμμετείχε και ο ιδρυτής και διευθύνων σύμβουλος της Meridiam, Τιερί Ντο, ο οποίος βρέθηκε εκ νέου στην ελληνική πρωτεύουσα για την υπογραφή των συμφωνιών με τον ΑΔΜΗΕ και τη γαλλική Nexans, η οποία έχει αναλάβει το τεχνικό σκέλος της πόντισης του υποθαλάσσιου καλωδίου.
Η Meridiam διαχειρίζεται επενδύσεις υποδομών αξίας περίπου 100 δισ. ευρώ, διαθέτει στρατηγικές συνεργασίες με την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ) και την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Ανασυγκρότησης και Ανάπτυξης (EBRD), ενώ πλέον αποκτά πλειοψηφική συμμετοχή στην κοινοπραξία του Great Sea Interconnector. Ο ΑΔΜΗΕ διατηρεί τον ρόλο του φορέα υλοποίησης του έργου.
Η γεωπολιτική διάσταση της γαλλικής συμμετοχής
Η εμπλοκή ενός διεθνούς επενδυτικού ομίλου όπως η Meridiam ενισχύει σημαντικά το πολιτικό και γεωστρατηγικό αποτύπωμα του έργου. Πέρα από την Ελλάδα, την Κύπρο και το Ισραήλ, η διασύνδεση αποκτά πλέον τη στήριξη ενός ευρωπαϊκού επενδυτικού οργανισμού με ισχυρή παρουσία σε μεγάλα έργα υποδομών.
Η επιλογή της Meridiam αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς πρόκειται για εταιρεία με εμπειρία σε σύνθετα ενεργειακά έργα, όπως το NeuConnect, την πρώτη απευθείας ηλεκτρική διασύνδεση υψηλής τάσης μεταξύ Ηνωμένου Βασιλείου και Γερμανίας. Το έργο, μήκους 725 χιλιομέτρων, ισχύος 1,4 GW και προϋπολογισμού 2,8 δισ. ευρώ, θεωρείται μία από τις μεγαλύτερες ιδιωτικά χρηματοδοτούμενες ηλεκτρικές διασυνδέσεις παγκοσμίως.
Η συμμετοχή της Meridiam εκλαμβάνεται και ως ένδειξη εμπιστοσύνης στη βιωσιμότητα του έργου, παρά τα γεωπολιτικά ρίσκα που εξακολουθούν να υπάρχουν. Η προηγούμενη απόπειρα πόντισης του καλωδίου είχε προκαλέσει έντονες αντιδράσεις από την Τουρκία, οδηγώντας το έργο σε πολύμηνη στασιμότητα.
Επόμενος στόχος οι έρευνες βυθού
Μετά την ολοκλήρωση της συμφωνίας, προτεραιότητα αποτελεί η επιτάχυνση των θαλάσσιων ερευνών. Για τον σκοπό αυτό, η Meridiam, η Nexans και ο ΑΔΜΗΕ υπέγραψαν μνημόνιο συνεργασίας με στόχο την ολοκλήρωση των απαραίτητων εργασιών στον βυθό.
Παράλληλα, σύμφωνα με πηγές του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, η νέα εταιρική δομή αναμένεται να διευκολύνει την επίλυση των εκκρεμών ρυθμιστικών ζητημάτων και να ενισχύσει τις προοπτικές χρηματοδότησης από τον τραπεζικό τομέα, προσφέροντας μεγαλύτερη σταθερότητα στο επενδυτικό σχήμα.
Την ίδια στιγμή, βρίσκεται σε εξέλιξη η διαδικασία για τη χρηματοδότηση του έργου από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, ενώ το Great Sea Interconnector εξακολουθεί να διατηρεί τον χαρακτηρισμό Έργου Κοινού Ευρωπαϊκού Ενδιαφέροντος (PCI) από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, γεγονός που υπογραμμίζει τη στρατηγική σημασία του για την ενεργειακή διασύνδεση της Ευρώπης.
