Το ελληνικό τραπεζικό σύστημα είναι σήμερα υγιές. Κεφαλαιακά ισχυρό, με ρευστότητα, με κερδοφορία. Δεκαπέντε χρόνια κρίσεων έκλεισαν έναν κύκλο. Εγώ θα πω επιτέλους!
Το σύστημα που κάποιοι έβλεπαν ως ένα πρόβλημα της ελληνικής οικονομίας, ως ένα μεγάλο πρόβλημα της ελληνικής οικονομίας, είναι σήμερα ένα από τα ισχυρά της χαρτιά, τόνισε ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης, στην Ετήσια Τακτική Γενική Συνέλευση του Διοικητικού Συμβουλίου της Ελληνικής Ένωσης Τραπεζών.
Οι τράπεζες, τόνισε, έχουν τώρα μπροστά τους μια σπάνια δυνατότητα: να δημιουργήσουν οι ίδιες τον κόσμο μέσα στον οποίο θα λειτουργήσουν. Όχι απλώς να προσαρμοστούν στην οικονομία που υπάρχει. Να χρηματοδοτήσουν την οικονομία που μπορεί να υπάρξει. Γιατί οι τράπεζες δεν είναι απλώς μέρος του οικονομικού οικοσυστήματος. Είναι ο καταλύτης του. Και ο καταλύτης δεν παρακολουθεί την αντίδραση, είναι εκείνος που την πυροδοτεί.
Η μακροπρόθεσμη αξία μιας τράπεζας κρίνεται, τελικά, από την οικονομία που χρηματοδοτεί. Σε μια οικονομία που μένει στάσιμη, καμία κερδοφορία δεν είναι διατηρήσιμη. Η χρηματοδότηση του μετασχηματισμού δεν είναι, επομένως, μια θυσία προς όφελος τρίτων. Είναι η καλύτερη επένδυση που μπορούν να κάνουν οι τράπεζες για τους ίδιους τους μετόχους τους. Από εδώ και πέρα, η κερδοφορία των ελληνικών τραπεζών και ο ρυθμός ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας, θα πηγαίνουν μαζί. Το ένα δεν μπορεί να προχωρήσει χωρίς το άλλο.
Όπως επισήμανε μεταξύ άλλων, για κάθε εκατό ευρώ καταθέσεων, οι ελληνικές τράπεζες δανείζουν σήμερα περίπου εβδομήντα, όταν στην υπόλοιπη ευρωζώνη ο λόγος πλησιάζει τα εκατό. Τα δανειακά χαρτοφυλάκια των ελληνικών τραπεζών, ως ποσοστό του ΑΕΠ, δεν είναι από τα πιο υψηλά στο ευρωσύστημα. Αυτό, διευκρίνισε, δεν το αναφέρει ως μομφή. Είναι, αντίθετα, το μέτρο της ευκαιρίας. Υπάρχει ρευστότητα που περιμένει να γίνει ανάπτυξη – ένα προνόμιο το οποίο λίγοι στην Ευρώπη διαθέτουν.
Αυτά τα εργαλεία δεν θα τα φέρει κανένας άλλος. Η δυνατότητα να τα δημιουργήσει κανείς, ανήκει σε εσάς. Έχετε ήδη αποδείξει ότι μπορείτε να καινοτομείτε: το IRIS το αποδεικνύει καθημερινά. Η ίδια καινοτομία μπορεί να περάσει τώρα από τις πληρωμές στη χρηματοδότηση. Και σας διαβεβαιώνω ότι η Πολιτεία θα σταθεί αρωγός σε κάθε τέτοια δική σας πρωτοβουλία.
Η σχέση των τραπεζών με την κοινωνία κρίνεται και στα καθημερινά – στις προμήθειες, στην απόδοση της κατάθεσης του μικροκαταθέτη, στην εξυπηρέτηση εκεί όπου το κατάστημα έκλεισε αλλά η ανάγκη έμεινε. Ο κόσμος θα πιστέψει στον νέο ρόλο των τραπεζών όταν τον δει στη δική του τσέπη και στη δική του γειτονιά, είπε.
Υπογράμμισε επίσης ότι εκατομμύρια άνθρωποι και τα περιουσιακά τους στοιχεία βρίσκονται σήμερα στους servicers και, στην πράξη, εκτός οικονομικής δραστηριότητας. ‘Άνθρωποι που δεν μπορούν να δανειστούν, ακίνητα που δεν μπορούν να αξιοποιηθούν, μικρές επιχειρήσεις που δεν μπορούν να επανεκκινήσουν. Ένα κομμάτι της οικονομίας μας έχει βρεθεί, εδώ και χρόνια, σε αναστολή.
Αυτό δεν λύνεται αποσπασματικά. Χρειάζονται συνολικές λύσεις, που πατούν σε τρεις πυλώνες.
- Το κράτος, που ρυθμίζει και συντονίζει – και το κάνει ήδη, ενισχύοντας το θεσμικό πλαίσιο λειτουργίας των servicers.
- Τις τράπεζες, που μπορούν να ανοίξουν τον δρόμο της επανένταξης: ο δανειολήπτης που ρύθμισε και εξυπηρετεί τα δάνειά του, πρέπει να έχει διαδρομή επιστροφής στο τραπεζικό σύστημα, πρόσβαση σε αναχρηματοδότηση, δεύτερη ευκαιρία με όρους αγοράς.
- Και τους servicers, που οφείλουν βιώσιμες ρυθμίσεις και διαφάνεια – γιατί διαχειρίζονται όχι απλώς χαρτοφυλάκια, αλλά ζωές. Εμείς, ως Πολιτεία, ως κυβέρνηση, αλλά και ως οικονομικό επιτελείο, σε συνεργασία με την Τράπεζα της Ελλάδος, με όλους τους θεσμούς, νομίζω ότι δείξαμε έμπρακτα τη βούλησή μας να επανεντάξουμε αυτούς τους ανθρώπους στην καρδιά της οικονομικής δραστηριότητας. Γι’ αυτό προχωρήσαμε στη μεγαλύτερη, πρακτικά, παρέμβαση που έχει γίνει μέχρι σήμερα για το ιδιωτικό χρέος.
– Διευρύναμε σημαντικά τον εξωδικαστικό μηχανισμό, μειώνοντας το όριο ένταξης των οφειλών στις 5.000 ευρώ και επιταχύνοντας τις διαδικασίες. Δημιουργήσαμε ένα ισχυρότερο πλαίσιο προστασίας της κύριας κατοικίας μέσα από τον εξωδικαστικό.
– Μετατρέψαμε δηλαδή τον εξωδικαστικό σε εργαλείο προστασίας της πρώτης κατοικίας.
-Αυξήσαμε το ακατάσχετο όριο των τραπεζικών καταθέσεων στα 1.600 ευρώ και θεσπίσαμε τη δυνατότητα άρσης κατασχέσεων για όσους ρυθμίζουν και τηρούν τις υποχρεώσεις τους.
– Ενεργοποιούμε τη νέα ρύθμιση των 72 δόσεων για παλαιές οφειλές και αποκαταστήσαμε μια σημαντική αδικία για περισσότερους από 100.000 δανειολήπτες του λεγόμενου νόμου Κατσέλη. Και εδώ δεν μείναμε στο ελάχιστο που προέκυπτε από την απόφαση της Ολομέλειας του Αρείου Πάγου. Προχωρήσαμε στην αναδρομική εφαρμογή της ρύθμισης, ώστε το όφελος να φτάσει και σε όσους είχαν ήδη επιβαρυνθεί με υψηλότερες καταβολές. Κι όλα αυτά, σωρευτικά, είναι μια προσπάθεια που πρέπει να τη στηρίξουμε όλοι μαζί: το κράτος, οι τράπεζες, οι servicers, η αγορά συνολικά.
Το στοίχημα της επόμενης δεκαετίας είναι στοίχημα εντονότερης ανάκαμψης. Αλλά είναι, εξίσου, στοίχημα συμπερίληψης. Γιατί χωρίς συμπερίληψη, η ανάκαμψη θα «κουτσαίνει». Θα προχωρά, αλλά θα αφήνει πίσω της ένα μέρος της κοινωνίας, και μια οικονομία που αφήνει ανθρώπους πίσω είναι άδικη και εν τέλει και αναποτελεσματική, είπε ο υπουργός.
