Σημαντικό βήμα για την ενίσχυση της ενεργειακής ασφάλειας και την αντιμετώπιση των ανισοτήτων μεταξύ των κρατών-μελών αποτελεί η προγραμματισμένη συνεδρίαση της νέας ευρωπαϊκής Task Force για την Ενεργειακή Ένωση, με επίκεντρο τη Νοτιοανατολική Ευρώπη. Η συνεδρίαση, που αναμένεται στα τέλη Ιουνίου, πραγματοποιείται κατόπιν αιτήματος της Ελλάδας, και εδράζεται σε πρωτοβουλία του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, μέσω σχετικής επιστολής προς την Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν τον Ιανουάριο.
Το Συμβούλιο Υπουργών Ενέργειας υιοθέτησε σήμερα τα Συμπεράσματα της Προεδρίας, επιβεβαιώνοντας την ανάγκη για νέα εργαλεία κοινής στρατηγικής δράσης, με τη στήριξη 25 κρατών-μελών. Στη συνεδρίαση συμμετείχαν ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου και ο υφυπουργός Νίκος Τσάκος. Η πανευρωπαϊκή ολομέλεια της task force έχει ήδη προγραμματιστεί για τον Σεπτέμβριο.
Προτεραιότητες: Ανθεκτικές υποδομές, καθαρές τεχνολογίες, κυβερνοασφάλεια
Στο επίκεντρο των Συμπερασμάτων βρίσκονται τα εξής:
-
Επιτάχυνση της διείσδυσης των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ)
-
Βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης
-
Επενδύσεις σε σύγχρονες, ανθεκτικές ενεργειακές υποδομές και διασυνδέσεις
-
Ενίσχυση της ευρωπαϊκής παραγωγής καθαρών τεχνολογιών
-
Διαφοροποίηση των αλυσίδων εφοδιασμού
-
Προστασία των ενεργειακών υποδομών από κυβερνοεπιθέσεις και υβριδικές απειλές
Πρόκειται για μια νέα ολιστική θεώρηση της ενεργειακής ενοποίησης, που εστιάζει όχι μόνο στην αυτάρκεια, αλλά και στην ευρωπαϊκή ασφάλεια και κυριαρχία σε ένα περιβάλλον γεωπολιτικών πιέσεων και τεχνολογικών μετασχηματισμών.
Στρατηγικά έργα και κυριαρχικά δικαιώματα στο προσκήνιο
Ξεχωριστή σημασία έχει η ρητή αναφορά στην ανάγκη προστασίας των Έργων Κοινού Ενδιαφέροντος (PCI), ιδίως των διακρατικών υποθαλάσσιων καλωδίων, από παρεμβάσεις ή εμπόδια που ενδέχεται να θέσουν τρίτες χώρες.
Επιπλέον, το Συμβούλιο επαναβεβαιώνει το σεβασμό στα κυριαρχικά δικαιώματα των κρατών-μελών για την εκμετάλλευση των φυσικών τους πόρων, με ειδική αναφορά στη Σύμβαση του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS) – θέση με ιδιαίτερη αξία για την Ελλάδα και το πλαίσιο διεκδίκησης των εθνικών της συμφερόντων στην Ανατολική Μεσόγειο.
Ελληνική έμφαση στις ανισότητες τιμών και τη βιομηχανική ανταγωνιστικότητα
Τέλος, ιδιαίτερο βάρος δόθηκε στο ελληνικό αίτημα για αντιμετώπιση των έντονων αποκλίσεων στις τιμές ενέργειας μεταξύ των περιφερειών της Ε.Ε. Το θέμα αυτό συνδέεται άμεσα με τη βιωσιμότητα της βιομηχανίας, την πραγματική ενιαία αγορά και την αγοραστική δύναμη των πολιτών.
Η Ελλάδα αναδεικνύει την ανάγκη να αντιμετωπιστούν τα «ενεργειακά χάσματα» που υπονομεύουν την ευρωπαϊκή συνοχή, προτείνοντας μια ενεργειακή στρατηγική με κοινωνικό και αναπτυξιακό πρόσημο.
Το επόμενο διάστημα, η Αθήνα προετοιμάζει ενεργό ρόλο στις εργασίες της task force, επιδιώκοντας τη μετάβαση από τη θεωρία στην πράξη και τη μετουσίωση της ευρωπαϊκής ενέργειας σε γεωστρατηγικό εργαλείο ισχύος και αλληλεγγύης.
