O Ευάγγελος Κατσιούλης είναι ψυχίατρος ψυχοθεραπευτής και διατηρεί το ιδιωτικό του ιατρείο στη Θεσσαλονίκη. Είναι Διδάκτωρ Ψυχοφαρμακολογίας της Ιατρικής Σχολής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης και διαθέτει μεταπτυχιακές σπουδές στην Ιατρική Πληροφορική και την Φιλοσοφία. Με στόχο μια συνθετική προσέγγιση της αντίληψης της ανθρώπινης ψυχής, ο κ Κατσιούλης πραγματοποίησε σπουδές στην Ιατρική και την Φιλοσοφική Σχολή του ΑΠΘ. Παράλληλα δημιουργεί και δημοσιεύει διαδικτυακά σεμινάρια και συζητήσεις ψυχολογικού, φιλοσοφικού και κοινωνικού ενδιαφέροντος. Έχει μία από τις υψηλότερες καταγεγραμμένες επιδόσεις νοημοσύνης ενηλίκων στον κόσμο με δείκτη IQ 205, sd 16, μια επίδοση που στατιστικά αναμένεται μόνο από 1 άτομο σε 30 δισεκατομμύρια μη επιλεγμένου γενικού πληθυσμού.
O ίδιος, έχει διακριθεί σε διαγωνισμό της Ελληνικής Μαθηματικής Εταιρείας, έχει κατακτήσει την πρώτη θέση σε δύο παγκόσμιους διαγωνισμούς νοημοσύνης, και είναι ιδρυτής 7 παγκόσμιων κοινοτήτων Υψηλής Νοημοσύνης, όπως και της εθελοντικής ομάδας χαρισματικότητας «ΑΝΑΔΕΙΞΗ».
Όπως ο ίδιος έχει πει, είναι λάτρης της ζωής, πιστεύει ακράδαντα στη δύναμη της νόησης και γοητεύεται από το αχαρτογράφητο του ανθρώπινου μυαλού. Το προσωπικό του motto που εκφράζει την πυρηνική θέση του ίδιου και των δραστηριοτήτων του αποδίδεται με την προσφιλή δήλωσή του: «Τίμα τον εαυτό σου».
Ο κ. Κατσιούλης μιλά στην karfitsa για την πανδημία και τον πόλεμο στην Ουκρανία
- Τα μακρόχρονα lockdown που επιβλήθηκαν για υγειονομικούς λόγους πυροδότησαν την έξαρση της βίας; Έχουν σχέση με τα περιστατικά γυναικοκτονιών που έλαβαν χώρα το 2021;
Ξεκινώντας από την δεύτερη ερώτηση, θα έλεγα ότι θα ήταν υπερβολή οποιοσδήποτε να αποδώσει στα lockdowns την αύξηση των περιστατικών βίας και ειδικά με μοιραία κατάληξη απέναντι σε γυναίκες. Είναι γενικά γνωστό ότι οι περιοριστικές συνθήκες προκαλούν αντιδράσεις από την πλευρά των περιοριζόμενων. Πολύ λίγοι μπορούν πλήρως να αποδεχτούν και να προσαρμοστούν σε έντονους περιορισμούς. Είναι αναμενόμενο ότι οι περισσότεροι θα αντιδράσουν σε οτιδήποτε περιορίζει την ελευθερία, την αυτοδιάθεσή και τις επιλογές τους. Κάποιοι από αυτούς τους περισσότερους που αναμένεται να αντιδράσουν ίσως χρησιμοποιήσουν για την έκφραση της αντίδρασής τους ακόμα και την βία. Κάποιοι από αυτούς που θα χρησιμοποιήσουν την βία, θα επιλέξουν την σωματική βία. Και ακόμα λιγότεροι από αυτούς που θα επιλέξουν την σωματική βία για την έκφραση της αντίδρασής τους θα στοχοποιήσουν κάποιον άλλον άνθρωπο, στον οποίο θα επιδείξουν βίαιη συμπεριφορά, για να εκτονώσουν την δυσανασχέτησή τους σε αυτόν. Ένα μικρό ποσοστό από αυτούς θα επιλέξουν έναν εκπρόσωπο του γυναικείου φύλου, στον οποίο θα συμπεριφερθούν βίαια. Και είναι ίσως ακόμα πιο ελάχιστοι αυτοί που διαβαθμίζοντας την εκδήλωση σωματικής βίας από την πλευρά τους, μπορούν να λειτουργήσουν μοιραία απέναντι σε μια γυναίκα απέναντί τους.
Μιλώντας για τα περιστατικά βίας και ειδικά απέναντι στο αδύναμο φύλο, θα ήθελα να κάνω κάποια σχόλια. Αυτός που θα επιλέξει κάποιον πιο αδύναμο από τον ίδιο για να γίνει βίαιος απέναντί του, ίσως χρειάζεται να γίνει αντιληπτός από τους υπολοίπους ως ένας άνθρωπος που και ήδη νιώθει αδύναμος και είναι θρασύδειλος. Επίσης, οι αυξημένοι αριθμοί τέτοιων περιστατικών που πέφτουν στην αντίληψή μας μπορεί να σχετίζονται με την ευρεία και ταχεία κυκλοφορία των νέων στην εποχή μας, λόγω των περισσότερων διαθέσιμων μέσων επικοινωνίας. Όπως και σημαντικό ρόλο διαδραματίζει και η ευαισθητοποίηση πολλών στα θέματα βίας, με αποτέλεσμα να υπάρχει υψηλή μεταδοτικότητα αυτών των ειδήσεων μεταξύ των περισσοτέρων. Και μην ξεχνάμε ότι όταν οι άνθρωποι ζουν περιορισμένα, είναι αρκετά πιθανό να έλξει την προσοχή τους και να την έλξει έντονα οτιδήποτε από τα περιορισμένα νέα και δρώμενα που κυκλοφορούν γύρω τους.
2) Επηρεάζει ο πόλεμος στην Ουκρανία την ψυχική υγεία των Ελλήνων πολιτών;
Χωρίς δεύτερη σκέψη, δεν θα δίσταζα να απαντήσω πως ναι, επηρεάζει ο πόλεμος την υγεία και την ψυχική υγεία όλων και όχι μόνο των Ελλήνων. Είναι τελείως διαφορετικό δυο ή περισσότερες πλευρές να έχουν κάποιες διαφορές μεταξύ τους ή αν θέλετε, ακόμα και αντικρουόμενα συμφέροντα, και είναι τελείως κάτι άλλο να ξεκινάει ένας πόλεμος μεταξύ τους. Κανένας δεν θέλει την αδικία και ο πόλεμος είναι μόνο άδικος. Η βία γενικά είναι άδικη, γιατί δεν είναι ο καθένας έτοιμος, εξοπλισμένος, διατεθειμένος και μπορεί να μην επιθυμεί να λειτουργήσει είτε με βία, είτε αμυντικά απέναντί της. Οπότε και αυτός αδικείται απέναντι στον εκφραστή και θιασώτη της βίας. Κάθε πόλεμος, όμως, δεν είναι μόνο άδικος. Είναι και αιτία αναστάτωσης, ανασφάλειας και φόβου. Είναι μια απειλή ανατροπής της όποιας δεδομένης κατάστασης προϋπήρχε του πολέμου, όπως και απειλή καταστροφής της ποιότητας ζωής, αλλά και της ίδιας της ζωής. Είναι μια απειλή πόνου και θανάτου. Κάθε πόλεμος δε μπορεί να προκαλεί παρά απέχθεια και αποστροφή. Κανένας πόλεμος δεν μπορεί να γίνει αντιληπτός ως μια δημιουργική ή ευχάριστη διαδικασία από όποια πλευρά κι αν βρίσκεται ο καθένας. Αν το περιγράφαμε με ένα παράδειγμα, είναι σαν από τη μία πλευρά να είναι ο πόλεμος και από την άλλη η ζωή και το νόημά της.
Σε αυτό το σημείο, θα ήθελα να προσθέσω και κάτι ακόμα. Είπαμε και δεν θα κουραστούμε να το λέμε ότι ο πόλεμος είναι και άδικος και ανεπιθύμητος και, αν επιτρέπετε το νεολογισμό, είναι και αντιβιοτικός (αντιστρατεύεται την ίδια την ζωή). Απέναντι στην απειλή του πολέμου, οι περισσότεροι άνθρωποι επιθυμούν κάπως να αντιδράσουν, να προετοιμαστούν, και αν θέλουμε να είμαστε ειλικρινείς, να τον αποφύγουν. Σε κάποιες περιπτώσεις αυτό μπορεί να είναι εφικτό, αλλά όχι ίσως σε κάθε περίπτωση. Οπότε, ερχόμαστε στη μεγάλη σημασία που έχει η διαχείριση μιας κατάστασης κρίσης. Και σε αυτό το επίπεδο, υπεύθυνος είναι ο καθένας για τον εαυτό του και τους ανθρώπους του, αλλά και κάποιοι λίγοι και επιλεγμένοι από τους περισσότερους, που είναι υπεύθυνοι για όλους. Είναι πολύ σημαντικό για όλους, και όχι μόνο για λόγους ψυχικής υγείας, να υπάρχει μια ουσιαστική και αποτελεσματική διαχείριση κάθε κατάστασης κρίσης από την κεντρική εξουσία, από τους επιλεγμένους εκπροσώπους μας, ώστε να μπορούν οι πολίτες να μη νιώθουν έρμαια των βίαιων επιθυμιών και διαθέσεων καθενός γείτονα ή κοντοχωριανού μας. Και χρησιμοποιώ αυτούς τους όρους, γιατί όσο μακριά από εμάς και αν βρίσκεται ένας πόλεμος σε εξέλιξη, όλοι στον ίδιο πλανήτη βρισκόμαστε, όλοι τον ίδιο αέρα μοιραζόμαστε και το ίδιο νερό και τροφή χρειαζόμαστε, για να ζήσουμε. Αν βρισκόμαστε μακριά από το πεδίο μιας μάχης, μπορεί οι σφαίρες να μη μας απειλούν. Αλλά στην εποχή μας σε ένα πεδίο μάχης τα αντίπαλα στρατεύματα δεν ανταλλάσσουν μόνο σφαίρες μεταξύ τους. Υπάρχουν και πολύ πιο τοξικά και πολύ πιο δυνατά και βίαια όπλα, που είναι δυστυχώς διαθέσιμα σήμερα, των οποίων η χρήση μπορεί να στοιχίσει σε όλους μας πολλά και για πολύ καιρό. Σε μας και σε κάθε επόμενη γενιά. Κι όλα αυτά γιατί? Γιατί κάποιοι διαφωνούν μεταξύ τους? Γιατί δεν κάνει κανένας τους κανένα βήμα πίσω ή πλάγια? Γιατί κανένας τους δεν επαναπροσδιορίζει προϋποθέσεις, θέσεις και αντιθέσεις? Μπορεί για τους άμεσα εμπλεκόμενους, η επιλογή εμπλοκής σε πόλεμο να φαίνεται μονόδρομος, αλλά για όλους τους άλλους είναι μόνο ένα λάθος και μάλιστα ένα λάθος που μπορεί να στοιχίσει σε όλους μας πολύ.
