Με την εμπειρία της διαχείρισης της μεταναστευτικής κρίσης στον Έβρο το 2020 ως σημείο αναφοράς, η Ελλάδα συμμετέχει στην έκτακτη συνεδρίαση του Συμβουλίου Υπουργών Εσωτερικών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που θα πραγματοποιηθεί την Τρίτη με αντικείμενο τις εξελίξεις στη Θέουτα και τη νέα μεταναστευτική πίεση στα εξωτερικά σύνορα της ΕΕ.
Η Αθήνα αναμένεται να υποστηρίξει την ανάγκη διαμόρφωσης ενός μόνιμου ευρωπαϊκού μηχανισμού άμεσης αντίδρασης σε περιπτώσεις μαζικών μεταναστευτικών ροών, επισημαίνοντας ότι η προστασία των εξωτερικών συνόρων αποτελεί συλλογική ευθύνη όλων των κρατών-μελών και όχι μόνο των χωρών πρώτης γραμμής.
Το «μοντέλο Έβρου» στο επίκεντρο
Η ελληνική αντιπροσωπεία θα προβάλλει ως παράδειγμα την αντιμετώπιση της κρίσης στον Έβρο το 2020, όταν, όπως υποστηρίζει η κυβέρνηση, η συντονισμένη κινητοποίηση των εθνικών αρχών, σε συνδυασμό με την ευρωπαϊκή πολιτική και επιχειρησιακή στήριξη, συνέβαλε στην προστασία των εξωτερικών συνόρων της Ένωσης.
Σύμφωνα με την ελληνική θέση, ανάλογες κρίσεις απαιτούν κοινό επιχειρησιακό σχεδιασμό, ταχεία ενεργοποίηση των ευρωπαϊκών μηχανισμών, ενίσχυση της παρουσίας της Frontex και έμπρακτη αλληλεγγύη προς τα κράτη που δέχονται αυξημένες μεταναστευτικές πιέσεις.
Η Αθήνα αναμένεται επίσης να τονίσει ότι τα σύνορα της Ελλάδας, της Ισπανίας και της Ιταλίας αποτελούν ταυτόχρονα σύνορα της Ευρωπαϊκής Ένωσης και η προστασία τους δεν μπορεί να αποτελεί αποκλειστικά εθνική ευθύνη.
Αυστηρότερη μεταναστευτική πολιτική
Στις παρεμβάσεις της, η ελληνική πλευρά θα επιμείνει στην ανάγκη αυστηρότερης ευρωπαϊκής μεταναστευτικής πολιτικής, με έμφαση στην αποτελεσματικότερη εφαρμογή των επιστροφών όσων δεν δικαιούνται διεθνή προστασία, καθώς και στην αποφυγή πολιτικών που, σύμφωνα με την Αθήνα, ενδέχεται να λειτουργούν ως κίνητρο για νέες παράτυπες αφίξεις.
Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται και η κοινή επιστολή που υπέγραψαν 22 κράτη-μέλη της ΕΕ, στην οποία επισημαίνεται ότι δεν πρέπει να δημιουργείται η εντύπωση πως η παράνομη είσοδος στην Ευρωπαϊκή Ένωση μπορεί τελικά να οδηγήσει σε νόμιμη παραμονή.
Το κείμενο ζητά ακόμη ταχύτερη ενεργοποίηση των ευρωπαϊκών εργαλείων αντιμετώπισης κρίσεων, περαιτέρω ενίσχυση της Frontex και στενότερη συνεργασία με τις χώρες προέλευσης και διέλευσης των μεταναστευτικών ροών.
Η συνεργασία με τρίτες χώρες
Παράλληλα, η ελληνική κυβέρνηση αναμένεται να υπογραμμίσει ότι η αποτελεσματική διαχείριση του μεταναστευτικού δεν μπορεί να επιτευχθεί μόνο με αυστηρότερους ελέγχους στα σύνορα, αλλά απαιτεί και διατήρηση της συνεργασίας με τρίτες χώρες.
Η θέση της Αθήνας είναι ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση οφείλει να συνδυάσει την ισχυρή φύλαξη των εξωτερικών συνόρων με την ανάπτυξη αποτελεσματικών συνεργασιών με τις χώρες προέλευσης και διέλευσης, ώστε να περιοριστούν οι παράτυπες αναχωρήσεις και να διευκολυνθούν οι επιστροφές.
Η έκτακτη σύνοδος των υπουργών Εσωτερικών πραγματοποιείται στον απόηχο της μεταναστευτικής κρίσης στη Θέουτα, η οποία επανέφερε στο προσκήνιο τη συζήτηση για την ανάγκη ενιαίας ευρωπαϊκής στρατηγικής απέναντι σε αιφνίδιες πιέσεις στα εξωτερικά σύνορα της Ένωσης, με την Ελλάδα να επιδιώκει να αναδείξει την εμπειρία του Έβρου ως πρότυπο συντονισμένης ευρωπαϊκής αντίδρασης.
