Τι είναι η αρρυθμία; Είναι όταν ο ρυθμός της καρδιάς είναι διαφορετικός από το φυσιολογικό, άρα η αρρυθμία περιλαμβάνει μια μεγάλη ομάδα παθήσεων και δεν είναι ένα συγκεκριμένο πρόβλημα, μπορεί να εκδηλωθεί ως βραδυκαρδία (παλμοί <50/λεπτό), ως αίσθημα παλμών («χάνω έναν παλμό» ή «κάνει παύση στην ψηλάφιση»), ως άρρυθμος συνεχόμενος χτύπος («η καρδιά χτυπάει περίεργα», «φτερουγίζει)» ή ως ταχυκαρδία.
Ταχυκαρδία είναι όταν η καρδιακή συχνότητα ανεβαίνει πάνω από 100/λεπτό. Αυτό μπορεί να είναι αποτέλεσμα πολλών διαφορετικών παθήσεων, όπως κολπική μαρμαρυγή, κολπική ταχυκαρδία, υπερκοιλιακή ταχυκαρδία ή κοιλιακή ταχυκαρδία. Η εξειδίκευση της καρδιολογίας που ασχολείται με τις αρρυθμίες ονομάζεται ηλεκτροφυσιολογία, και ο ειδικός καρδιολόγος που έχει εξιδεικευθεί στην αντιμετώπιση των αρρυθμιών ονομάζεται ηλεκτροφυσιολόγος (κοινώς αρρυθμιολόγος).
Παθαίνω ταχυκαρδία αλλά δε μου βρίσκουν τίποτα! Εάν δεν υπάρχει καταγραφή της αρρυθμίας, (πχ «μέχρι να πάω στο νοσοκομείο σταματάει», ή «έβαλα Χόλτερ και δεν την έπιασε») τότε είναι απαραίτητη η επίσκεψη σε αρρυθμιολόγο-ηλεκτροφυσιολόγο που από το ιστορικό (πως ξεκινάει, πως το αισθάνεστε και πως τερματίζει) θα καταλάβει τι μπορεί να έχετε και θα προτείνει λύσεις. Δεν είναι λίγες οι περιπτώσεις ασθενών που λαμβάνουν τη διάγνωση «κρίση πανικού» ενώ στην πραγματικότητα έχουν υπερκοιλιακή ταχυκαρδία.
Γίνεται να έχω κολπική μαρμαρυγή και να είναι όλα φυσιολογικά στον καρδιολογικό έλεγχο; Ναι, γιατί η κολπική μαρμαρυγή αρχικά και για μεγάλο διάστημα (συνήθως χρόνια) εμφανίζεται κατά παροξυσμούς, δηλαδή επεισόδια αρρυθμίας που έρχονται και φεύγουν, άλλες φορές με έντονη ταχυκαρδία ή εύκολη κόπωση και άλλες φορές χωρίς καθόλου συμπτώματα. Γι’ αυτό είναι σημαντικό όταν ο καρδιολόγος την υποψιαστεί να σας εκπαιδεύσει να την ψηλαφίσετε, να μετρήσετε την καρδιακή συχνότητα (με ένα οξύμετρο πχ) ή ακόμα και να καταγράψετε καρδιογράφημα την ώρα που έχετε τα συμπτώματα. Τα έξυπνα ρολόγια μπορούν να ανιχνεύσουν την κολπική μαρμαρυγή και στους ασθενείς που δεν έχουν συμπτώματα.
Τελικά πότε πρέπει να ανησυχώ; Κάθε καινούργιο σύμπτωμα που μοιάζει με αρρυθμία θα πρέπει να εκτιμηθεί από καρδιολόγο ή καλύτερα από αρρυθμιολόγο. Στις περισσότερες περιπτώσεις οι αρρυθμίες είναι αθώες αλλά κάποιες φορές συνδυάζονται με σοβαρές παθήσεις τις καρδιάς. Σε κάθε περίπτωση δεν χρειάζεται ανησυχία αλλά έγκαιρη επίσκεψη στον ειδικό για να αντιμετωπιστεί ότι κι αν είναι. Εάν η αρρυθμία συνοδεύεται από απώλεια συνείδησης (λιποθυμία), πόνο στο στήθος ή άλλα έντονα συμπτώματα θα πρέπει να ζητήσετε ιατρική βοήθεια άμεσα.
Έχουν και τα παιδιά αρρυθμίες; Πολλά παιδιά έχουν έκτακτες συστολές που συνήθως είναι αθώες αλλά χρειάζονται παρακολούθηση. Παρουσιάζουν επίσης υπερκοιλιακή ταχυκαρδία (απότομη αύξηση της καρδιακής συχνότητας στα 190-200/λεπτό) ή το σύνδρομο Wolf-Parkinson-White που συνδυάζει υπερκοιλιακή ταχυκαρδία με ένα παθολογικό καρδιογράφημα που χρειάζεται εκτίμηση από αρρυθμιολόγο (μπορεί να είναι επικίνδυνο για τη ζωή). Εκτός από τα παραπάνω υπάρχουν πολύ σπάνιες παθήσεις που προκαλούν ηλεκτρική αστάθεια στην καρδιά που είναι επικίνδυνη για τη ζωή και τις υποψιαζόμαστε όταν υπάρχει παθολογικό καρδιογράφημα ή ιστορικό ανακοπής στην οικογένεια.
Πως αντιμετωπίζονται οι αρρυθμίες; Πολλές αθώες αρρυθμίες αντιμετωπίζονται με αλλαγές στον τρόπο ζωής (ελαφρά γεύματα, μείωση καφεϊνης και αλκοόλ, αντιμετώπιση άγχους). Μερικές φορές χρειάζεται και φαρμακευτική αγωγή. Στην περίπτωση της κοιλιακής ταχυκαρδίας μπορεί να χρειαστεί εμφύτευση απινιδωτή, ενώ για τη βραδυκαρδία μπορεί να χρειαστεί εμφύτευση βηματοδότη. Για τις συχνότερες αρρυθμίες πχ κολπική μαρμαρυγή, υπερκοιλιακή ταχυκαρδία ή πολύ συχνές έκτακτες κοιλιακές συστολές η καλύτερη λύση είναι η επεμβατική θεραπεία με κατάλυση. Με την εξέλιξη της τεχνολογίας η κατάλυση των αρρυθμιών γίνεται με ασφάλεια και αποτελεσματικότητα με διαδερμική μέθοδο (χωρίς τομές).
Η Δρ Μάντζιαρη είναι απόφοιτος της Ιατρικής Σχολής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, με ειδικότητα στην Καρδιολογία. Έχει μεταπτυχιακό δίπλωμα (ΜSc) στην Ιατρική Ερευνητική Μεθοδολογία και αναγορεύτηκε Διδάκτορας (PhD) του ΑΠΘ το 2012. Έχει πραγματοποιήσει 6ετή εξειδίκευση στην ηλεκτροφυσιολογία (αρρυθμίες) στο εξωτερικό στα νοσοκομεία Royal Brompton Hospital και Harefield Hospital του Λονδίνου. Εκπαιδεύτηκε στην επεμβατική αντιμετώπιση των αρρυθμιών με κατάλυση (ablation) με τις πιο σύγχρονες μεθόδους και τεχνικές. Είναι διευθύντρια του τμήματος Ηλεκτροφυσιολογίας στο Ιατρικό Διαβαλκανικό Κέντρο.
Μάντζιαρη Λίλιαν, Διδάκτωρ ΑΠΘ
Καρδιολόγος – Ηλεκτροφυσιολόγος
Ιατρείο αντιμετώπισης αρρυθμιών Cardiorhythm
Διεύθυνση: Αιγαίου 36, Καλαμαριά
Tηλέφωνο : 2310416002,
