Μια εντυπωσιακή παλαιοντολογική ανακάλυψη στην Κίνα φέρνει στο φως το αρχαιότερο επιβεβαιωμένο κεχριμπάρι που έχει βρεθεί ποτέ, ηλικίας περίπου 385 εκατομμυρίων ετών, μεταφέροντας την ιστορία της απολιθωμένης ρητίνης 65 εκατομμύρια χρόνια πιο πίσω από ό,τι πίστευαν μέχρι σήμερα οι επιστήμονες.
Η ανακάλυψη πραγματοποιήθηκε από διεθνή ομάδα ερευνητών, οι οποίοι εντόπισαν μικροσκοπικά δείγματα κεχριμπαριού σε γεωλογικό σχηματισμό της επαρχίας Σιντζιάνγκ, στην Κίνα. Τα ευρήματα χρονολογούνται στη Μέση Δεβόνια περίοδο, περίπου πριν από 385 εκατομμύρια χρόνια.
Το νέο εύρημα θεωρείται ιδιαίτερα σημαντικό, καθώς δείχνει ότι η παραγωγή φυτικής ρητίνης ξεκίνησε πολύ νωρίτερα από την εμφάνιση των σπερματοφόρων φυτών, στα οποία μέχρι σήμερα αποδιδόταν η δημιουργία του κεχριμπαριού.
Η απολιθωμένη ρητίνη λειτουργούσε ως φυσικός μηχανισμός άμυνας των φυτών, προστατεύοντάς τα από τραυματισμούς, μύκητες, παθογόνους οργανισμούς και άλλους περιβαλλοντικούς κινδύνους. Με την πάροδο εκατομμυρίων ετών, υπό συνθήκες υψηλής πίεσης και θερμοκρασίας, η ρητίνη μετατράπηκε σε κεχριμπάρι.
Πώς έγινε η ανακάλυψη
Οι επιστήμονες ανέλυσαν περίπου δέκα κιλά άνθρακα από τον γεωλογικό σχηματισμό Hujiersite. Με τη βοήθεια υπεριώδους φωτός εντόπισαν μικροσκοπικά ίχνη κεχριμπαριού και απομόνωσαν συνολικά 241 δείγματα, τα περισσότερα με διάμετρο μόλις 0,1 έως 0,5 χιλιοστά.
Τα απολιθώματα παρουσιάζουν αποχρώσεις από ανοιχτό κίτρινο έως σκούρο καφέ, ενώ αρκετά περιέχουν μικροσκοπικές φυσαλίδες και εμφανίζουν έντονο μπλε φθορισμό όταν φωτίζονται με υπεριώδη ακτινοβολία.
Το παλαιότερο γνωστό κεχριμπάρι στον κόσμο
Μέχρι σήμερα, το αρχαιότερο επιβεβαιωμένο κεχριμπάρι είχε ηλικία περίπου 320 εκατομμυρίων ετών και προερχόταν από τη Λιθανθρακοφόρο περίοδο.
Η νέα ανακάλυψη μεταφέρει το σχετικό χρονολογικό όριο κατά περίπου 65 εκατομμύρια χρόνια νωρίτερα, γεγονός που αλλάζει τα επιστημονικά δεδομένα για την εξέλιξη των φυτών και των μηχανισμών άμυνάς τους.
Τι αποκάλυσε η χημική ανάλυση
Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν σύγχρονες τεχνικές φασματοσκοπίας και χημικής ανάλυσης για να εξετάσουν τη σύσταση του κεχριμπαριού.
Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι η χημική του δομή μοιάζει εντυπωσιακά με εκείνη της ρητίνης που παράγουν τα σύγχρονα κωνοφόρα δέντρα, παρότι την εποχή που σχηματίστηκε δεν είχαν ακόμη εμφανιστεί τα σπερματοφόρα φυτά.
Αυτό οδηγεί τους επιστήμονες στο συμπέρασμα ότι η συγκεκριμένη ρητίνη πιθανότατα προήλθε από αρχαίες ομάδες φυτών χωρίς σπόρους, οι οποίες θεωρούνται πρόγονοι των μεταγενέστερων φυτικών ειδών.
Νέα στοιχεία για την ιστορία της ζωής στη Γη
Η μελέτη υποστηρίζει ότι οι πολύπλοκοι βιοχημικοί μηχανισμοί παραγωγής ρητίνης είχαν ήδη εξελιχθεί εκατομμύρια χρόνια πριν από την εμφάνιση των σύγχρονων σπερματοφόρων φυτών.
Παράλληλα, οι επιστήμονες εκτιμούν ότι η αρχαία αυτή ρητίνη χρησιμοποιούνταν κυρίως για την επούλωση τραυμάτων και την προστασία από μύκητες, ενώ δεν αποκλείουν ότι οι συχνές δασικές πυρκαγιές της εποχής συνέβαλαν στην εξέλιξη αυτού του φυσικού αμυντικού μηχανισμού.
Η ανακάλυψη του κεχριμπαριού Hujiersite θεωρείται ιδιαίτερα σημαντική για την παλαιοντολογία και τη βοτανική, καθώς προσφέρει νέα στοιχεία για την εξέλιξη των πρώτων χερσαίων φυτών και των οικοσυστημάτων της Γης πριν από σχεδόν 400 εκατομμύρια χρόνια.
