Ο υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Γιώργος Αμυράς μιλάει στην «Political» για τις ενέργειες του υπουργείου σχετικά με την προστασία των δασών αλλά και τις αναδασώσεις μετά τις περσινές καταστροφικές πυρκαγιές.
Συνέντευξη στον: ΣΩΤΗΡΗ ΠΙΚΟΥΛΑ
Αναλύει τις πράσινες δράσεις του Ταμείου Ανάκαμψης για το περιβάλλον, αναφέρει τις τρεις μεγάλες μεταρρυθμίσεις του υπουργείου που παρουσίασε πρόσφατα στη Σύνοδο Κορυφής και στο τέλος μιλάει για το ποδήλατο και την ποδηλατική κουλτούρα των Ελλήνων.
Η κλιματική κρίση έχει κάνει την εμφάνισή της και αυτό το καλοκαίρι, το ξηροθερμικό κλίμα στην ελληνική επικράτεια αποτελεί μια βραδυφλεγή βόμβα για το περιβάλλον και τα δάση μας. Τι έχει κάνει η Πολιτεία πέρα από τον αμυντικό μηχανισμό πυρόσβεσης και φύλαξης των δασών;
Έως τώρα στη χώρα μας όλο το βάρος για την αντιμετώπιση των πυρκαγιών έπεφτε στην καταστολή. Οι πολιτικές πρόληψης ήταν από ελάχιστες έως ανύπαρκτες. Για τη συντριπτική πλειονότητα των δασικών οικοσυστημάτων δεν υπήρχαν καν σχέδια αντιπυρικής προστασίας. Αυτή την πραγματικότητα την αλλάζουμε. Για πρώτη φορά στην ιστορία της χώρας το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, σε συνεργασία με το υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, πραγματοποιεί εκτενείς προληπτικούς καθαρισμούς και απομακρύνει συσσωρευμένη, επί δεκαετίες, καύσιμη βιομάζα από τα κρίσιμα δασικά οικοσυστήματα της χώρας.
Σήμερα που μιλάμε, δεκάδες συνεργεία υλοτόμων καθαρίζουν πάνω από 100 δάση, αστικά και περιαστικά, αρχαιολογικούς χώρους, συνολικά πάνω από 80.000 στρέμματα δάσους, διανοίγουν 2.200 χιλιόμετρα αντιπυρικών ζωνών και συντηρούν και διαπλαταίνουν 12.000 χιλιόμετρα δασικών δρόμων σε όλη τη χώρα. Αυτό το τεράστιο έργο προληπτικών καθαρισμών, υπό τον τίτλο «Antinero», χρηματοδοτείται με 50 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Ανάπτυξης και με 22 εκατ. ευρώ από τον κρατικό προϋπολογισμό.
Τα προηγούμενα χρόνια παρατηρήσαμε αρκετές πυρκαγιές που έκαψαν μεγάλες εκτάσεις δασών. Σε τι φάση βρίσκονται οι αναδασώσεις;
Υλοποιούμε το πρώτο Εθνικό Σχέδιο Αναδασώσεων που δημιουργήθηκε στην ιστορία της χώρας μας με χρηματοδότηση 150 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης. Πρασινίζουμε την Ελλάδα με 20 εκατ. φυτάρια που προέρχονται κυρίως από το Δημόσιο Φυτώριο της Αμυγδαλέζας και πρόκειται φυσικά για ελληνικές ποικιλίες δέντρων, γονιδιακά ελεγμένες από Έλληνες επιστήμονες. Η πρώτη πιλοτική αναδάσωση έγινε στην Πάρνηθα αλλά και στην Εύβοια και σταδιακά από την επόμενη φυτευτική περίοδο το πρόγραμμα θα απλωθεί σε όλη την Ελλάδα. Για την πρόληψη των δασικών πυρκαγιών ετοιμάζουμε τα σχέδια αντιπυρικής προστασίας για 38 εκατ. στρέμματα δασών ώστε να είμαστε πλήρως προετοιμασμένοι στην επόμενη αντιπυρική περίοδο.
Έχει σχεδιάσει το υπουργείο δράσεις με κονδύλια από το μεγάλο Ταμείο Ανάκαμψης και ποιες;
Όπως σας ανέφερα, τόσο το πρόγραμμα προληπτικής αντιπυρικής προστασίας «Antinero» όσο και το Εθνικό Σχέδιο Αναδασώσεων χρηματοδοτούνται από το Ταμείο Ανάκαμψης. Αλλά δεν είναι μόνο αυτά. Έχουν ήδη ενταχθεί στο Ταμείο Ανάκαμψης έργα και δράσεις ύψους 95 εκατ. ευρώ για τη βελτίωση υποδομών παροχής και εξοικονόμησης νερού. Σε συνεργασία με τις Δημοτικές Επιχειρήσεις Ύδρευσης Αποχέτευσης θα υλοποιηθούν σημαντικά έργα για υποδομές παροχής, τηλεχειρισμού για τον εντοπισμό διαρροών στο δίκτυο, προμήθεια ψηφιακών μετρητών, μονάδες αφαλάτωσης.
Προχωράμε όμως και σε κάτι πρωτοποριακό για τα ελληνικά δεδομένα. Για πρώτη φορά το κράτος θα παρέχει με τη μορφή επιδότησης 230 εκατ. ευρώ στα νοικοκυριά για επενδύσεις εξοικονόμησης νερού. Πρόκειται για ένα αντίστοιχο πρόγραμμα με το «Εξοικονομώ», μόνο που αυτήν τη φορά αντί για την ενεργειακή αναβάθμιση των ακινήτων θα αφορά υδατική αναβάθμιση των κατοικιών με μεγάλο όφελος τόσο για τους πολίτες όσο και για τα αποθέματα νερού.
Στο Ταμείο Ανάκαμψης επίσης έχει ενταχθεί η δημιουργία εθνικού δικτύου μονοπατιών πεζοπορίας ύψους 30,4 εκατ. ευρώ. Αμέσως μετά θα προχωρήσει η δράση για την αποκατάσταση αναβαθμίδων που σχετίζονται με την προστασία της βιοποικιλότητας με προϋπολογισμό 10 εκατ. ευρώ. Τέλος, έχουν δεσμευτεί 36 εκατ. ευρώ για τη δημιουργία εθνικού συστήματος για τη μόνιμη παρακολούθηση των ειδών και των οικοτόπων, όπως και για την επιτήρηση των προστατευόμενων περιοχών.
Ένα μεγάλο ερώτημα είναι το εξής: Η κυβέρνηση προωθεί την ανάπτυξη των ΑΠΕ και μάλιστα φέρνει νομοσχέδιο που κάνει πιο εύκολες και πιο γρήγορες τις επενδύσεις στις ΑΠΕ, καθώς η ενέργεια που παράγεται είναι πιο φθηνή -τουλάχιστον σήμερα- από τις άλλες μορφές παραγωγής ενέργειας. Η ανάπτυξη των ΑΠΕ όμως δεν δημιουργεί ανατροπές στο φυσικό περιβάλλον;
Καταρχάς οφείλουμε όλοι να σκεφτούμε πόσο επιβάρυνε το φυσικό περιβάλλον η -εδώ και δεκαετίες- χρήση του λιγνίτη και του πετρελαίου για την παραγωγή ενέργειας. Οι Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας ξαναφέρνουν την ισορροπία στο περιβάλλον.
Οφείλουμε να προχωρήσουμε στην απανθρακοποίηση τόσο στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας και στις βιομηχανικές δραστηριότητες όσο και στην καθημερινότητά μας.
Αυτήν τη στιγμή λόγω της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία και της ενεργειακής κρίσης που έχει επιφέρει όλες οι χώρες της Ευρώπης επιστρέφουν πρόσκαιρα στον λιγνίτη. Το ίδιο κάνει και η Ελλάδα.
Αυτό όμως δεν αλλάζει τους στόχους. Πρέπει να μειώσουμε και θα μειώσουμε τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου για να έχουν ένα καλύτερο περιβαλλοντικό μέλλον οι επόμενες γενιές. Η παραγωγή καθαρής ενέργειας από αιολικά και φωτοβολταϊκά πάρκα είναι μονόδρομος. Έχουμε ανεξάντλητες πηγές, τον άνεμο, τον ήλιο, το κύμα και τη γεωθερμία και οφείλουμε να τις αξιοποιήσουμε.
Σε εκείνους, δε, που αντιδρούν σφόδρα στις ΑΠΕ έχω να μεταφέρω το εξής ερώτημα που απηύθυνε μια φίλη ξενοδόχος από το Μικρό Πάπιγκο: Αν πετρέλαιο δεν θέτε, άμα ανεμογεννήτριες δεν θέτε, ε τι θέτε;
Η ποδηλατική κοινότητα αυξάνεται τόσο στα αστικά κέντρα όσο και στην περιφέρεια. Στις πόλεις βλέπουμε μια απροθυμία των δημαρχικών αρχών να βάλουν ποδηλατόδρομους στους βασικούς δρόμους, υπάρχει ακόμη ένα εχθρικό κλίμα από τους οδηγούς ΙΧ, γενικότερα οι ποδηλάτες αντιμετωπίζονται ως παρίες ακόμη και σήμερα. Η Πολιτεία δεν θα έπρεπε να ενθαρρύνει το ποδήλατο ως μέσο μετακίνησης, όπως κάνουν και άλλες αναπτυγμένες χώρες στην Ευρώπη, που έχει άλλωστε και ισχυρό περιβαλλοντικό αποτύπωμα;
Έχετε απόλυτο δίκιο. Γνωρίζετε πολύ καλά ότι εδώ και πολλά χρόνια χρησιμοποιώ το ποδήλατο για να μετακινούμαι στους δρόμους της Αθήνας και των Ιωαννίνων και κάνω αγώνα για να πείσω κυρίως τους δήμους να φτιάξουν ποδηλατικά δίκτυα.
Ως χώρα είμαστε πολύ πίσω δυστυχώς στην ποδηλατοκίνηση. Εμείς στο υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας μέσα από προγράμματα χρηματοδότησης έχουμε εγκρίνει δεκάδες εκατομμύρια για κατασκευή ποδηλατοδρόμων, επομένως κάτι καλό γίνεται και κάτι αλλάζει. Αυτό που όμως βλέπω ότι δεν αλλάζει εύκολα είναι η νοοτροπία μας ως οδηγών αυτοκινήτων. Δεν σεβόμαστε ούτε ποδηλάτη ούτε πεζό. Οπότε πρέπει να δημιουργήσουμε μια νέα κουλτούρα στις μετακινήσεις.
Ποια μέτρα λαμβάνει το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας για την προστασία της βιοποικιλότητας;
Για να αντιμετωπίσουμε την κλιματική κρίση οφείλουμε να προστατεύουμε την πλούσια βιοποικιλότητα της χώρας. Για κάθε ένα είδος της άγριας πανίδας και χλωρίδας που προστατεύουμε, για κάθε βιότοπο και κάθε οικοσύστημα που εξυγιαίνουμε, επιτυγχάνουμε μια σημαντική νίκη απέναντι στην αδυσώπητη κλιματική κρίση.
Το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας υλοποιεί πολλές δράσεις για την προστασία της βιοποικιλότητας:
Θεσμοθετήσαμε τα «Απάτητα Βουνά». Μια εμβληματική και πανευρωπαϊκά πρωτοποριακή περιβαλλοντική μεταρρύθμιση για την προστασία και την αειφορία έξι πανέμορφων ελληνικών βουνών, εξαιρετικά σημαντικών για τη βιοποικιλότητα. Στον Σμόλικα, την Τύμφη, τα Λευκά Όρη, το Σάο, τον Ταΰγετο και το όρος Χατζή απαγορεύσαμε τη διάνοιξη οποιουδήποτε δρόμου και οποιασδήποτε τεχνητής επιφάνειας. Ακολουθούν άλλα 50 βουνά που θα τεθούν σε καθεστώς τέτοιας αυστηρής προστασίας. Για τον Όλυμπο σας θυμίζω ότι πέρσι τον Σεπτέμβριο τον εντάξαμε σε καθεστώς πλήρους περιβαλλοντικής προστασίας με Προεδρικό Διάταγμα.
Το επόμενο μεγάλο βήμα για την προστασία της θαλάσσιας βιοποικιλότητας είναι η θεσμοθέτηση από το ΥΠΕΝ της εμβληματικής περιβαλλοντικής μεταρρύθμισης υπό τον τίτλο «1.000 Παρθένες Παραλίες». Πρόκειται για πανέμορφες παραλίες ανά την Ελλάδα, στις οποίες δεν υπάρχουν ακόμη ανθρωπογενείς παρεμβάσεις και τεχνητές επιφάνειες και αποτελούν αναλλοίωτα κομμάτια φυσικής κληρονομιάς και ιστορίας βιοποικιλότητας. Αυτές οι παραλίες θα τεθούν σε καθεστώς αυστηρής προστασίας. Εκεί δεν θα φτιαχτούν ούτε δρόμοι ούτε beach bars ούτε παροχές ηλεκτρισμού, θα μείνουν για πάντα όπως ήταν από… πάντα.
H Ελλάδα συμμετέχει ενεργά στη γαλλική πρωτοβουλία «Μεσόγειος, μία υποδειγματική θάλασσα έως το 2030». Η ελληνική κυβέρνηση δεσμεύτηκε για την ένταξη του 30% των ελληνικών θαλασσών σε καθεστώς προστασίας και του ενός τρίτου εξ αυτών σε καθεστώς απόλυτης προστασίας, όπου δεν θα επιτρέπεται η αλιεία. Έχουμε αποσύρει και από το Δημόσιο και από την αγορά τα πλαστικά μιας χρήσης, ποτήρια, μαχαιροπίρουνα, καλαμάκια, αναδευτήρες κ.λπ., με στόχο τη μείωση της χρήσης των πλαστικών κατά 30% έως το 2030.
ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΚΔΟΣΗ ΤΗΣ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑΣ POLITICAL
